Sjaerdemaslot

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Afbeelding van Sjaerdemaslot uit de 18e eeuw

Sjaerdemaslot (ook wel: Slot op Kalehay) was een Friese state in Franeker. De oudste vermelding dateert uit 1446, toen er aan de bouw van het kasteel werd begonnen. De state is in 1727 gesloopt. Onder andere de filosoof René Descartes en hertog Albrecht van Saksen hebben er gewoond.

Het bouwwerk[bewerken]

De waterburcht lag in de belangrijkste gracht van de Friese universiteitsstad Franeker en werd steeds meer een soort citadel. Het was dus volledig omgracht en was alleen bereikbaar per brug. Het had twee bouwlagen met daaronder een kelder. Naast het hoofdgebouw waren er twee vleugels en er was een grote ronde toren. Een kleinere toren bevond zich aan de westkant van het slot.

Geschiedenis[bewerken]

De eerste bewoners en stichters waren Douwe van Aylva en Edwert Sjaerdema.[1] Later wordt het afgestaan aan hertog Albrecht van Saksen. Uiteindelijk krijgt de familie de stins terug nadat Albrecht van Saksen er een tijd in heeft gewoond, en het wordt op een gegeven moment geërfd door Carel van Sternsee die getrouwd was met Luts van Cammingha. Daarop erft Ruurd van Juckema het slot. Hij verhuurt het in de zomer van 1629 aan René Descartes, de Franse filosoof. Het slot wordt overgedragen van vader op zoon en uiteindelijk aan Eduarda Lucia van Juckema die getrouwd was met Duco Martena. De kleinzoon van dit echtpaar verkoopt de state uiteindelijk in 1725, om afgebroken te worden.[2]

Heden[bewerken]

Het slot is volledig afgebroken en er is dan ook niets meer van terug te vinden.

Literatuur[bewerken]

Elward, R. and P. Karstkarel - Stinsen en States, adellijk wonen in Friesland (1992)

Bronnen, noten en/of referenties
  1. W. Eekhoff 1866: Descartes te Franeker en Leeuwarden in 1629, 1635-1637, Naar het handschrift in het Historisch Centrum Leeuwarden (Stedelijke Bibliotheek, Pg 28) uitgegeven en van aantekeningen "Adrianus Metius" resp. "Claude Fonteyne en Jelle Reiners" voorzien door M.H.H. Engels; laatste bewerking 27 april 2006
  2. Sjaerdemaslot te Franeker