Somatoforme stoornis

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Esculaap Neem het voorbehoud bij medische informatie in acht.
Raadpleeg bij gezondheidsklachten een arts.
Somatoforme stoornis
Coderingen
ICD-10 F45
ICD-9 300.8
DiseasesDB 1645
eMedicine med/3527
MeSH D013001
Portaal  Portaalicoon   Geneeskunde

Een somatoforme stoornis is een psychische aandoening waarbij een persoon lichamelijke klachten heeft waarvoor geen somatische oorzaak (lichamelijke ziekte) gevonden is. De patiënt ervaart reële lichamelijke klachten, die niet ingebeeld zijn. De klachten zijn niet bewust of doelbewust nagebootst. Soms is de relatie met psychische oorzaken te leggen, maar niet altijd. Vaak is een ontregeling van het stressregulatiesysteem betrokken bij het ontstaan en in stand blijven van de klachten. De diagnose somatoforme stoornis kan niet gesteld worden als de lichamelijke klachten verklaard kunnen worden door een andere psychiatrische aandoening, bijvoorbeeld een depressieve stoornis of een angststoornis. In bepaalde gevallen wordt achteraf toch nog een somatische ziekte vastgesteld bij patiënten met een somatoforme stoornis. De getallen hierover lopen uiteen van 10-20%.[bron?] Dit noopt bij de behandeling van dergelijke beelden altijd tot een tweesporenbeleid, waarbij zowel somatische als psychologische factoren worden meegenomen in de beoordeling. De bekendste somatoforme stoornis is waarschijnlijk hypochondrie, waarbij de patiënt doorlopend bang is een ernstige ziekte te hebben.

Een andere aandoening die als somatisch onverklaard is aangemerkt is bijvoorbeeld het whiplashsyndroom. Patiëntenverenigingen voor Whiplashpatiënten strijdt echter om deze aandoening als somatische ziekte erkend te krijgen. Onlangs werd bekend dat het stellen van de "diagnose" whiplashsyndroom na een kopstaartbotsing de kans op herstel significant verlaagt. Beter kan in een dergelijk geval gesproken worden van spierpijnklachten. Fibromyalgie en het chronischevermoeidheidssyndroom (ME) was voorheen ook als somatisch onverklaard aangemerkt, maar is heden door de WHO (wereldgezondheidsorganisatie) erkend als somatische ziekte.

In Nederland is in 2009 een multidisciplinaire behandelrichtlijn verschenen (onder auspiciën van het Trimbosinstituut) waarin de huidige 'state-of-the-art' op het gebied van diagnostiek en behandeling van somatoforme stoornissen wordt beschreven. Deze richtlijn spreekt overigens in eerste instantie van SOLK (somatisch onverklaarde lichamelijke klachten).

In het Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders worden de volgende stoornissen beschreven:

Zie voor bewust pathologische symptomen: