Spitsboog
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
1=verhoogde-, 2=normale-, 3=verlaagde spitsboog, M1 + M2 middelpunten met de corresponderende stralen R1 en R2 voor de normale spitsboog, de rode driehoek is een gelijkzijdige met drie hoeken van 60° |
|
Een spitsboog is een boog die bij de bouw van bijvoorbeeld kerken veel wordt toegepast, met name tijdens de gotiek. De spitsboog is sterker dan de rondboog mits er gezorgd wordt voor een goede afleiding van de zijwaartse krachten.
Een spitsboog wordt meetkundig geconstrueerd door 2 cirkels te laten snijden. Wanneer men de bovenste helft van de doorsnede neemt, bekomt men een spitsboog.
Later zijn er varianten hierop ontwikkeld, bijv. de Tudorboog en de ezelsrugboog.
[bewerk] Oorsprong van de spitsboog
Het is niet met zekerheid geweten waar de spitsboog is uitgevonden. Mogelijk is hij meerdere malen 'ontdekt' geweest.
Een oude hypothese is dat de kruisvaarders de spitsboog uit het Midden-Oosten meebrachten. Er zijn echter voorbeelden in Europa gekend die dateren van voor de kruistochten, bijv. in de kathedraal van Durham (1093). Ook in sommige romaanse bouwwerken zien we sporadisch eens spitsbogen opduiken. Het is aannemelijk dat de spitsboog opnieuw in Europa werd "uitgevonden".
Nog een andere theorie zegt dat de spitsboog in India ontwikkeld werd en vandaar verspreid werd.
In de islamitische architectuur worden ook spitsbogen gebruikt (nog voor de periode van de gotiek). Volgens vele kunsthistorici zouden ze deze vorm overgenomen hebben van de Perzen (Sassanidische periode). Er zijn in ieder geval Sassanidische voorbeelden van de spitsboog terug te vinden.
[bewerk] valse bogen
De vorm van de spitsboog werd gebruikt in o.a. Myceense poorten, Hittitische bouwwerken, Lycische sarcofagen, in Maya bouwwerken, Thracische graftombes, ... Het verschil met constructieve spitsbogen is dat de boog geen dragende constructie is.
