Cumulonimbus

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Cumulonimbus
van bovenaf
van bovenaf
Afkorting Cb
Symbool Clouds CL 9.svg
Herkomst naam Cumulo- (gestapeld); -nimbus (regenbrengend)
Hoogte ± 2 tot 16 kilometer
Wolkenfamilie D: Verticaal ontwikkelde wolken
Verschijning zeer grote en hoge wolken
Neerslagwolk ja, vaak zeer intens, maar mogelijk virga
Cumulonimbus boven Nederland
Cumulonimbus in centraal Oklahoma
Cumulonimbus mammatus in Tulsa, Oklahoma
Aambeeldvormige cumulonimbus
Ci=Cirrus, Cs=Cirrostratus, Cc=Cirrocumulus, As=Altostratus, Ac=Altocumulus, Ns=Nimbostratus, Cb=Cumulonimbus, Cu=Cumulus, Sc=Stratocumulus, St=Stratus
Hot Tower in orkaan Bonnie 1998. De hoogte van de wolken is overdreven.

De cumulonimbus of buienwolk is een type wolk (wolkengeslacht), dat een lage wolkenbasis heeft, maar zeer hoog en dicht kan zijn. Buien zijn het resultaat wanneer deze wolken beginnen uit te regenen of te sneeuwen. Ook onweer is een vaak voorkomend verschijnsel. In de volksmond wordt de wolkensoort dan ook wel eens donderwolk genoemd.

De cumulonimbus kan tot meer dan 15 kilometer hoogte in de atmosfeer uitgroeien en krijgt op grote hoogte een paddenstoel- of aambeeldvormig uiterlijk, met daarboven een ijskap. De wolkenbasis is afhankelijk van de luchttemperatuur in de bovenlucht en zal zomers en in de tropen hoger zijn, dan in de winter. De wolken ontstaan in onstabiele lucht uit cumulus of stapelwolken en kunnen zich geïsoleerd vormen, in groepen of langs een front.

Formatie[bewerken]

Een cumulonimbus kan ontstaan als de volgende drie ingrediënten aanwezig zijn:

  1. Veel vocht in de lucht
  2. Een massa van warme, onstabiele lucht
  3. Een bron van energie die de warme lucht snel omhoog stuwt.

Meestal vormen deze wolken zich langs een koufront, langs oceanen waar de zeewind energie levert aan de opstijgende lucht, of bij bergen waar de lucht omhoog geduwd wordt. Door de opstijgende warme lucht condenseert de waterdamp, waarbij condensatiewarmte vrijkomt. Door de opstijging koelen de waterdruppels verder af tot ijskristallen. Als de zwaartekracht de overhand krijgt, gaan deze kristallen vallen, waardoor er een neerwaartse beweging ontstaat, naast de nog steeds opstijgende warmere lucht. Juist deze sterke luchtbewegingen in verschillende richtingen zijn er de oorzaak van dat de cumulonimbus een gevaar voor de luchtvaart en windmolens vormen.

Hot tower[bewerken]

Een hot tower (hete toren) is een tropische cumulonimbus die door de tropopause tot aan de stratosfeer reikt. In de tropen ligt de tropopause ten minste 15 km boven zeeniveau. De torens worden "heet" genoemd, omdat ze ontstaan door de grote hoeveelheid latente warmte die vrijkomt bij de condensatie en bevriezing van de waterdamp.[1]

De hot tower hypothese werd in 1958 opgesteld door Herbert Riehl en Joanne Simpson (later Joanne Malkus) na een intensieve studie van de moist static energy profielen in de tropen.[2] Een bijzonder hoge hot tower ontstond in augustus 1998 boven de orkaan Bonnie.

Soorten[bewerken]

De cumulonimbuswolken zijn een geslacht uit de familie van verticaal ontwikkelde wolken en kunnen worden verdeeld in 2 wolkensoorten:

Ondersoorten en variëteiten[bewerken]

De cumulonimbuswolken kennen de volgende ondersoorten:

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties