Hebraïsme

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Een hebraïsme is een woordvorming of uitdrukking die in strijd is met de regels in een taal, wanneer het woord of de uitdrukking te letterlijk uit het Hebreeuws is vertaald. In het algemeen heet zo een stijlfiguur een barbarisme.

In de Statenvertaling komen veel hebraïsmen voor, vaak in de vorm van de Hebreeuwse genitief. Een bekend voorbeeld daarvan is de uitdrukking het heilige der heiligen, waarmee eigenlijk de overtreffende trap wordt bedoeld, in dit geval het allerheiligste. Nog een bekend voorbeeld is het gedeelte uit het tweede vers van het Bijbelboek Prediker (of Kohelet in het Hebreeuws), namelijk ijdelheid der ijdelheden, met andere woorden het ijdelste.

Een hebraïsme is ook de letterlijke vertaling van de aanhef van een nieuw verhaal, bijvoorbeeld met en het gebeurde of het is geschied.

Er staan vele hebraïsmen in de Statenvertaling, omdat men probeerde de brontekst zo nauwkeurig mogelijk te volgen, en niet om zo zuiver mogelijk Nederlands te schrijven. Dat leidde ook tot verdubbelingen in de tekst, zoals En het leven van Sara was honderd zeven en twintig jaar; dit waren de jaren des levens van Sara.

Naast deze stijlfiguren, zijn ook veel woorden uit het Hebreeuws in het Nederlands terechtgekomen. Voorbeelden hiervan zijn:

Andere betekenis[bewerken]

Een geheel andere betekenis van de term hebraïsme, is een land te zien als uitverkoren. Zo beschouwde de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden zich ten tijde van de Gouden Eeuw als het uitverkoren land alsook het Engeland ten tijde van koning Willem III, zoals de Israëlieten/Joden in de Hebreeuwse Bijbel als het uitverkoren volk worden aangeduid.