Kobalt-60

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Kobalt-60
Een plastic container met een niet-schadelijke (de activiteit bedraagt 1 µCi) hoeveelheid kobalt-60
Een plastic container met een niet-schadelijke (de activiteit bedraagt 1 µCi) hoeveelheid kobalt-60
Algemeen
Element kobalt (Co)
Nuclide 60Co
Aantal protonen 27
Aantal neutronen 33
Nuclidische gegevens
Nuclidenmassa 59,933817059 u
Spin 5+
Bindingsenergie 8,746745 MeV
Massa-overschot -61,649012 MeV
Vervalgegevens
Type verval β-verval
Halveringstijd 5,27492 jaar
Vervalenergie 2823,067 keV
Vervalproduct nikkel-60
Isotopen van kobalt
Portaal  Portaalicoon   Scheikunde
Natuurkunde

Kobalt-60 of 60Co is een relatief onstabiele radioactieve isotoop van kobalt, een overgangsmetaal.

Kobalt-60 ontstaat onder meer bij het radioactief verval van ijzer-60.

Radioactief verval[bewerken]

Kobalt-60 vervalt voor 100% via β-verval tot de stabiele isotoop nikkel-60:[1]

De halveringstijd van dit verval bedraagt ongeveer 5,27 jaar.

Toepassingen[bewerken]

Kobalt-60 wordt aangewend in de radiotherapie. Het produceert gammastraling van twee frequenties, met energieën van 1,17 MeV en 1,33 MeV per foton. Een 60Co-bron is vaak rond de 2 centimeter in diameter en heeft de neiging om fijne stofdeeltjes te produceren, hetgeen ongunstig is voor de patiënten. De bron is ongeveer 5 jaar bruikbaar, omdat na die tijd de helft van het nuclide is vervallen. Toch is kobalt-60 dan nog steeds zeer radioactief.

Naast de geneeskundige toepassingen wordt de isotoop ook gebruikt in de industrie als algemene bron van gammastralen. De isotoop Kobalt-60 kan vrij eenvoudig industrieel worden bereid door de natuurlijke isotoop kobalt-59 bloot te stellen aan een neutronenbron. Bovendien is de hoeveelheid en de intensiteit van de straling perfect gekend, zodat de bron relatief veilig is om mee te werken. Kobalt-60 wordt onder meer gebruikt om medische instrumenten en voeding te steriliseren, dichtheidsmetingen te verrichten en röntgenfoto's te nemen.

Net als onder andere strontium-90, ruthenium-106 en plutonium-238 wordt kobalt-60 gebruikt als nucleaire brandstof voor thermo-elektrische radio-isotopengeneratoren (RTG).