Max de Marchant et d'Ansembourg

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Max de Marchant et d'Ansembourg
Max de Marchant et d'Ansembourg.jpg
Algemene informatie
Naam Maximilianus Victor Eugène Hubertus Josef Maria graaf de Marchant et d'Ansembourg
Geboren 18 januari 1894
Overleden 24 januari 1975
Partij RKSP
NSB (1933-1944)
Politieke functies
1925-1934 Burgemeester van Amstenrade
1927-1930 Lid Provinciale Staten van Limburg RKSP
1935-1937 Lid Provinciale Staten van Limburg NSB
1935-1937 Lid Eerste Kamer
1937-1941 Lid Tweede Kamer
1937-1940 Fractievoorzitter TK
1941-1944 Commissaris der Provincie van Limburg
Parlement & Politiek - biografie
Portaal  Portaalicoon   Politiek
Nederland

Maximilianus Victor Eugène Hubertus Josef Maria (Max) graaf de Marchant et d'Ansembourg (Gulpen, 18 januari 1894 - Heerlen, 24 januari 1975), heer van Amstenrade en Schinveld, was een Nederlands katholiek en later nationaalsocialistisch politicus (RKSP, NSB).

Afkomst[bewerken]

Hij was de zoon van een rijke Limburgse edelman en Tweede Kamerlid, graaf Iwan de Marchant et d'Ansembourg. Max de Marchant werd in 1912, op 18-jarige leeftijd, genaturaliseerd tot Pruisisch staatsburger en hij vocht in de Eerste Wereldoorlog als (minderjarige) oorlogsvrijwilliger in het Duitse keizerlijke leger. Na de oorlog (1919) werkte hij in het bankwezen in Rotterdam en Amsterdam en hij was sinds 1923 beambte bij de Staatsmijnen. In 1925 werd hij voor de Roomsch-Katholieke Staatspartij burgemeester van Amstenrade. Van 1927 tot 1930 was hij lid van de Limburgse Provinciale Staten (ook voor de RKSP).

Nationaal-socialist[bewerken]

In 1933 sloot hij zich aan bij de Nationaal-Socialistische Beweging (NSB) van Anton Mussert. Omdat het ambtenaren verboden werd om van de NSB lid te zijn, moest hij in 1934 terugtreden als burgemeester van Amstenrade. Hij woonde op zijn kasteel Amstenrade. Later zou hij ook onder het verbod op lidmaatschap van de NSB van de zijde van de Rooms-katholieke Kerk in Nederland vallen. Bij de Statenverkiezingen van 1935 werd hij voor de NSB in de Limburgse Provinciale Staten en in de Eerste Kamer gekozen. In 1937 werd Marchant voor de NSB in de Tweede Kamer gekozen waar hij optrad als fractievoorzitter (tot 10 mei 1940).

Tweede Wereldoorlog[bewerken]

Op 5 februari 1941 werd de Limburgse gouverneur Van Sonsbeeck door de Duitse bezetter met pensioen gestuurd. Rijkscommissaris Seyss-Inquart benoemde graaf De Marchant et d'Ansembourg als opvolger, waardoor hij commissaris der provincie (de nationaalsocialistische benaming voor de Commissaris der Koningin) van Limburg werd.

Als commissaris der provincie voerde hij het leidersbeginsel door, waardoor op bevel van Seyss-Inquart de Provinciale Staten en alle gemeenteraden werden opgeheven. Als reactie hierop namen op 12 augustus 1941 de 44 Limburgse burgemeesters (de meeste lid van de RKSP) ontslag.

Op Dolle Dinsdag, 5 september 1944, vluchtte graaf De Marchant et d'Ansembourg naar Duitsland. Op 12 september 1944 trokken de Amerikanen Zuid-Limburg binnen en werden de eerste Nederlandse gemeenten bevrijd. Op 30 april 1945 werd de inmiddels door de NSB geroyeerde graaf De Marchant et d'Ansembourg gearresteerd.

Na de Tweede Wereldoorlog[bewerken]

Het Bijzonder Gerechtshof te 's-Hertogenbosch veroordeelde hem op 29 april 1946 tot 15 jaar gevangenisstraf en verlies van zijn burgerrechten. Dit vonnis werd in oktober 1946 door de Bijzondere Raad van Cassatie bevestigd. In 1954 werd hij in vrijheid gesteld. Hij heeft zijn straf uitgezeten op zijn kasteel te Amstenrade.

Huwelijk en gezin[bewerken]

Max de Marchant et d'Ansembourg trouwde op 8 oktober 1930 met Myriam von Fürstenberg. Het echtpaar had drie zoons en twee dochters, onder wie:


Voorganger:
A.O.J.E.M. graaf de Marchant d'Ansembourg
Burgemeester van Amstenrade
1925 - 1934
Opvolger:
J.J. van Sonsbeeck
Voorganger:
W. van Sonsbeeck
Commissaris der Provincie Limburg
1941-1944
Opvolger:
W. van Sonsbeeck