Portaal:Fascisme en nationaalsocialisme in Nederland
- Dit portaal bevat informatie over fascisme en nationaalsocialisme in Nederland tussen 1918 en 1945.
- Een overzicht van Nederlandse nationaalsocialistische letterkunde vindt u hier.
- Er maar liefst 54 politieke partijen deelnamen aan de Kamerverkiezingen in 1933 en dat dit aantal een absoluut record is?
- Erich Wichmann in 1924 de antinationale, anarchistische en elitair-bedoelde Bond van Rebelsche Patriotten in een Ondergaand Volk oprichtte en dat deze partij geen lang leven beschoren was?
- De Kamerverkiezingen van 26 mei 1937 bijna een halvering (van 7,9% naar 4,2%) van het aantal NSB-stemmen te zien gaf?
- De oorspronkelijke titel van Mein Kampf van Adolf Hitler luidde: Vierenhalf jaar strijd tegen leugens, domheid en lafheid?
- In de verwarring na de capitulatie op 14 mei 1940 sommige bibliothecarissen op eigen houtje antifascistische boeken begonnen te verbranden?
- Het Duitse leger in Nederland zich op 6 mei 1945 overgaf, en niet op Bevrijdingsdag 5 mei, zoals vaak gedacht wordt?
- Sinds 1941 meer dan 80% van het geld dat de NSB uitgaf, afkomstig was van de Duitse bezetter - en dus van het Nederlandse volk?
Ernst Herman ridder van Rappard (Banjumas, 30 oktober 1899 – Vught, 11 januari 1953) was een Nederlandse nationaalsocialist en antisemiet. Hij werd geboren in het toenmalige Nederlands-Indië. Hij studeerde economie in Berlijn en München en raakte daar in de ban van het nazisme.
Ernst van Rappard trouwde met zijn autoritaire Duitse dienstmeisje. Van Rappard sloot zich in 1931 aan bij de Nationaal-Socialistische Nederlandsche Arbeiderspartij (NSNAP), een rabiaat antisemitische partij. Hij maakte deel van de leiding. Spoedig ontstond er een onderlinge machtsstrijd en de NSNAP viel uiteen in drie kleine NSNAP's. Van Rappard kwam aan het hoofd te staan van de NSNAP-Van Rappard (zie: Nationaal-Socialistische Nederlandsche Arbeiderspartij). De NSNAP-Van Rappard streefde naar opname van Nederland in het Groot-Duitse Rijk (Van Rappard: 'Wat God samengevoegd heeft, mag men niet scheiden', doelend op de 'stamverwantschap' van de Nederlanders en de Duitsers en het feit dat Nederland tot 1648 officieel tot het Heilige Roomse Rijk behoorde) en trachtte de NSB in antisemitisme te overtreffen. Zijn partij-aanhang bestond vooral uit Nederlanders die in het grensgebied met Duitsland woonden en in Duitsland verblijvende Nederlanders.
Partijen met een ideologie gebaseerd op het (in hoofdzaak Italiaanse) fascisme, of die daar zeer dichtbij stonden.
- ANFB
- Corporatieve Concentratie
- Frysk Fascisten Front
- Nationaal Front
- Nationale Unie
- Nederlandsche Fascisten Unie
- Nederlandsche Volkspartij
- Oranje-Fascisten
- Unie van Nederlandsche Fascisten
- Vaderlandsch Verbond
- Verbond van Actualisten
- Verbond van Nationalisten
- Vereeniging De Bezem
- Verdinaso
- Zwart Front
Politieke partijen die hun ideologie baseerden op het Duitse nationaalsocialisme, zoals gepropageerd door de NSDAP.
- Albert Johan Backer
- E.J.B.M. von Bönninghausen
- Jan van Dam
- Jan Feitsma
- Robert van Genechten
- Tobie Goedewaagen
- H.A. van Hilten
- J.C. Krenning
- Max de Marchant et d'Ansembourg
- N. Oosterbaan
- Laurens Op ten Noort
- S.M.S. de Ranitz
- Wilhelmus de Rijke
- Geerto Snijder
- Dirk Spanjaard jr.
- S. Tulp
- W.L.Z. van der Vegte
- G.F. Vlekke
- F.W. van Bilderbeek
- J.A. Boreel de Mauregnault
- A.W.J. Borggreven
- Gerrit van Burink
- Gerrit van Duyl
- F.E. Farwerck
- J.W. baron Van Haersolte van Haerst
- Herman van Houten
- C.J. Huygen
- Albert de Joode
- W.O.A. Koster
- C.J.A. Kruyt
- H.W. Müller-Lehning
- Julia Op ten Noort
- Ernst Herman van Rappard
- Evert Roskam
- J.W. de Ruiter
- Hugo Sinclair de Rochemont
- A.J. van Vessem
- Ernst Voorhoeve
- Arie Zondervan
Niet iedere politieke partij of iedere politicus is eenduidig onder te brengen in de klassering 'fascisme/fascist' of 'nationaalsocialisme/nationaalsocialist'. Toch is er in een aantal gevallen gerede aanleiding om die partijen of personen te relateren aan het fascistische of nationaalsocialistische gedachtegoed. Deze relatie kan tijdsgebonden zijn (voorlopers) of inhoudelijk/ideologisch van aard (partijen of personen wier ideologie een inhoudelijke samenhang vertoont met die van het fascisme of nationaalsocialisme, zonder dat zij zichzelf zo beschouwden).
Nederlandse auteurs die (tussen 1932 en 1945) hun literaire talenten in dienst hebben gesteld van de nationaalsocialistische en fascistische ideologie.
- Peter van Andel
- Jan Bankman
- Steven Barends
- S. Bartstra
- Guus Beumer
- Martien Beversluis
- E.G. van Bolhuis
- Hilda Bongertman
- Reinder Brolsma
- Rein Brouwer
- Henri Bruning
- Emile Buysse
- M.J. Delbaere-Prins
- Rob Delsing
- Jan Eekhout
- Kees Faber
- Chris de Graaff
- Ger Griever
- Nico de Haas
- J. van Ham
- Jef Hinderdael
- Jan Rudolf Hommes
- Henri van Hoof
- Roel Houwink
- Jaap van Kersbergen
- George Kettmann
- Albert Kuyle
- Jan van der Made
- Maarten Meuldijk
- Johan Ponteyne
- Jan van Rheenen
- George de Sévooy
- G.P. Smis
- R.P. Sybesma
- Arend Tael
- Johan Theunisz
- Jan Uilenberg
- Klaas Veenboer
- Erich Wichmann
- Gerard Wijdeveld
Personen die op enigerlei wijze gelieerd zijn geweest aan het Nederlandse nationaalsocialisme — vrijwel altijd dat van de Nationaal-Socialistische Beweging (NSB).
- Cris Agterberg
- Stien van Bilderbeek
- J.H. Carp
- R.W. Dahmen von Buchholz
- Kees Frenay
- Alfred Haighton
- Hakkie Holdert
- P.E. Keuchenius
- Frits Koolhoven
- Hendrik Koot
- J.C. Nachenius
- Tinus Osendarp
- Carel Piek
- Florentine Rost van Tonningen-Heubel
- H.A. Seyffardt
- Jan Teunissen
- Jacques van Tol
- Peter Ton
- Henri van de Velde
- Emile Verviers
- Margot Warnsinck
- J.A. Wolthuis
- B.W. Zijfers
Hier vindt u diverse zaken die direct of indirect voortkomen uit de nationaalsocialistische ideologie.
- Der Vaderen Erfdeel
- Fascio
- Gemachtigden van den Leider
- Germaansche Werkgemeenschap Nederland
- Hou Zee!
- Lexicon van Nederlandse nationaalsocialistische terminologie
- Nationaal-Socialistische Vrouwenorganisatie
- Nationaal-Socialistische Werknemers Organisatie
- Nationaal Tehuis
- Nationale Jeugdstorm
- Nederlandsche Nationaal-Socialistische Studentenfederatie
- NSB-maandnamen
- Stamboeknummer
- Volksche Werkgemeenschap
- Vrederechtspraak
- Weerbaarheidsafdeling
Hier vindt u enige nationaalsocialistische kranten, weekbladen en tijdschriften.
L.G.A. Coremans (KNHG, Gemeentearchief Rotterdam) -
C.C.A. Croin (wel, niet) -
J.A. Dekker -
Departement van Opvoeding, Wetenschap en Kultuurbescherming (nu redirect) -
C.J.M. van Eijsden (bronnen, historici)-
W. Emmens (deze??)-
Fascistische Jongeren Bond -
Genootschap voor Opbouwende Staatkunde -
L.M.E.H.J. Geradts (historici) -
Johan Göbel -
A.J.W. Harloff -
J. Hogewind -
Tony W. Hooykaas (historici) -
K.H.E. de Jong -
M. Kardoes -
H.M. Kempenaar -
H.J. Leeuwenberg -
L. Lindeman -
Hendrik Lindt -
Simon Maas -
Arie Meyer Schwenke -
Sybren Modderman -
Ben Moritz -
Nationale Werknemersvereeniging -
Nederlandsche Agrarisch Front -
NSNAP-De Nederlandsche Hakenkruisers -
A.J.D. van Oosten -
Johan Pelzer -
J. Raatgever -
Eduard Rijff -
Gerda Schaap -
J.G. Schürmann -
Rudolf Steinmetz -
Miep van der Velde
Max Wolters
(vul aan↓)
| Subportalen van Politiek | ||
|---|---|---|
| Subportalen van Geschiedenis | ||
|---|---|---|
|
Periodes: Oorlogen: Historische gebieden: Nederlandse geschiedenis: Deelgebied: | ||