Portaal:Fascisme en nationaalsocialisme in Nederland

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Inleiding

Wist u dat ...

  • De Nederlandse democratie in de jaren twintig van de twintigste eeuw mede onder druk kwam te staan omdat de democratieën in Italië (1922), Spanje (1923) en Portugal (1926) werden geliquideerd?
  • De Sibertanne-moorden, eind 1944 gepleegd door de Nederlandsche SS onder leiding van Henk Feldmeijer, omstreeks 50 à 60 onschuldige doden tot gevolg had?
  • ir. A.A. Mussert, de leider van de NSB, reeds enkele dagen na de capitulatie op 14 mei 1940 contact opnam met de Duitse bezetter om te komen tot de vorming van een nieuw bewind in Nederland?
  • Toen het Algemeen Handelsblad in 1927 een enquête onder zijn lezers hield naar wie de grootste figuur van die tijd was, Mussolini de tweede plaats behaalde?
  • De NSB in haar begintijd geen rassenleer kende, niet antisemitisch was en terreur en geweld niet als normale politieke pressiemiddelen beschouwde?
  • Behalve de Rexisten in België, geen fascistische politieke partij in de democratische landen van Noord-West Europa ooit het verkiezingsresultaat van de NSB in 1935 (7,94%) heeft overtroffen?
  • In de jaren 1943-1944 een SS-groep van schrijvers heeft getracht de Nederlandse letterkunde te vernieuwen?

Uitgelicht

Johannes Albert van der Made (Rotterdam, 21 augustus 1909Berlijn, 8 augustus 1981) was een Nederlands schrijver en essayist. Hij was de belangrijkste en invloedrijkste literair theoreticus van de Nederlandse nationaalsocialistische letterkunde. Jan van der Made was de zoon van een arts. Hij bezocht het gymnasium in Rotterdam en – nadat hij hier van school gestuurd was – voor de laatste twee klassen het lyceum in Baarn. Van jongs af aan was hij geïnteresseerd in literatuur. Op jeugdige leeftijd bewonderde hij vooral Karl May. Na de lagere school was het vooral Homerus die hem boeide. Volgens zijn eigen herinneringen namen de klassieken zijn leven in deze periode volledig in beslag. Vanaf zijn vijftiende schreef hij ook zelf gedichten, met thema's ontleend aan de Griekse mythologie. Zijn leraar Grieks op het gymnasium, de dichter J.H. Leopold, gaf hem hierbij adviezen. Naast de klassieken trok ook de middeleeuwse mystiek van Jacob Böhme zijn aandacht. In deze tijd vond tevens zijn afkeer van communistische theorieën zijn oorsprong, idealen die volgens hem tekort schoten omdat ze louter om financieel gewin draaiden. Naast zijn verachting voor het communisme groeide ook zijn aversie van het Amerikaanse grootkapitaal.

Lees verder...

Fascistische politieke partijen

Partijen met een ideologie, gebaseerd op het (in hoofdzaak Italiaanse) fascisme, of die daar zeer dichtbij stonden.

Fascistische politici en activisten

Nationaalsocialistische politieke partijen

Hier vindt u een overzicht van politieke partijen die hun ideologie baseerden op het Duitse nationaalsocialisme, zoals dat door Hitlers NSDAP werd gepropageerd.

Nationaalsocialistische ambtenaren

Bestuurders en ambtenaren

Burgemeesters

Nationaalsocialistische politici

Algemeen

Politici

Nationaalsocialistische politieke activisten

Nationaalsocialistische journalistiek, uitgevers en uitgeverijen

Journalistiek

Uitgeverijen

Uitgevers

Nationaalsocialistische overheidsorganen

Partijen en politici, niet-zelfverklaard fascistisch of nationaal-socialistisch

Niet iedere politieke partij of iedere politicus is eenduidig onder te brengen in de klassering fascisme/fascist of nationaalsocialisme/nationaalsocialist. Toch is er in een aantal gevallen gerede aanleiding om die partijen of personen te relateren aan het fascistische of nationaalsocialistische gedachtegoed. Deze relatie kan tijdsgebonden zijn (het betreft dan 'voorlopers'), ook kan de relatie inhoudelijk/ideologisch zijn (het betreft dan partijen of personen wier ideologie een inhoudelijke samenhang vertoont met die van het fascisme of nationaalsocialisme - zonder dat zij zichzelf beschouwden als fascistisch of nationaalsocialistisch). Voor al die gevallen wordt een subcategorie gehanteerd, waarmee duidelijk kan worden gemaakt hoe die partijen en personen zich verhielden tot fascisme en nationaalsocialisme.

Fascistische en nationaalsocialistische auteurs

Hier vindt u een groot aantal Nederlandse auteurs, die (tussen 1932 en 1945) hun literaire talenten in dienst hebben gesteld van de nationaalsocialistische en fascistische ideologie.

Diverse personen

Hier vindt u diverse personen die op enigerlei wijze gelieerd zijn geweest aan het Nederlandse nationaalsocialisme - vrijwel altijd dat van de Nationaal-Socialistische Beweging (NSB).

Diverse zaken

Hier vindt u diverse zaken die direct of indirect voortkomen uit de nationaalsocialistische ideologie.

Gelieerd aan de NSB

Overige

Nationaalsocialistische publicaties

Hier vindt u enige nationaalsocialistische kranten, weekbladen en tijdschriften.

Gewenste lemma's

Te schrijven

H.P. Blok - L.G.A. Coremans (KNHG, Gemeentearchief Rotterdam) - C.C.A. Croin (wel, niet) - J.A. Dekker - Departement van Opvoeding, Wetenschap en Kultuurbescherming - C.J.M. van Eijsden (bronnen, historici)- W. Emmens (deze??)- Fascistische Jongeren Bond - Genootschap voor Opbouwende Staatkunde - L.M.E.H.J. Geradts (historici) - Johan Göbel - A.J.W. Harloff - J. Hogewind - Tony W. Hooykaas (historici) - K.H.E. de Jong - M. Kardoes - H.M. Kempenaar - H.J. Leeuwenberg - L. Lindeman - Hendrik Lindt - Simon Maas - Arie Meyer Schwenke - Sybren Modderman - Ben Moritz - Nationale Werknemersvereeniging - Nederlandsche Agrarisch Front - NSNAP-De Nederlandsche Hakenkruisers - A.J.D. van Oosten - Johan Pelzer - J. Raatgever - Eduard Rijff - Gerda Schaap - J.G. Schürmann - Rudolf Steinmetz - Miep van der Velde - C. van der Voort van Zijp - Max Wolters

(vul aan↓)

Te verbeteren

Portalen
Portal.svg Hulp-en-beheerportaal · Gebruikersportaal · Navigatieportaal · In het nieuws · Gesproken Wikipedia · Hoofdpagina (mobiel)
Biologie · Geschiedenis · Kunst & Cultuur · Landen & Volken · Mens & Maatschappij · Politiek · Religie · Sport · Taal · Wetenschap & Technologie
Portaal van de week: Wilde Westen

Subportalen van Politiek

Belgisch koningshuis · Communisme · Europese Unie · Fascisme en nationaalsocialisme in Nederland · Nederlands koningshuis · Vlaamse politiek

Subportalen van Geschiedenis
Periodes:
Prehistorie · Oudheid · Middeleeuwen · Vroegmoderne Tijd · Moderne tijd

Oorlogen:
Tachtigjarige Oorlog · Eerste Wereldoorlog · Tweede Wereldoorlog

Historische gebieden:
Romeinse Rijk · Thracië · Wilde Westen

Nederlandse geschiedenis:
Fascisme en nationaalsocialisme in Nederland · Volksopvoeding via het onderwijs in Nederland

Deelgebied:
Archeologie · Egyptologie · Numismatiek · Wetenschapsgeschiedenis