Naar inhoud springen

Portaal:Prehistorie

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
bewerk 
Welkom op het portaal van de Prehistorie

De naam prehistorie (« voor-geschiedenis ») wordt gebruikt voor een periode uit het verleden waarover geen schriftelijke bronnen beschikbaar zijn. Een cultuur die wel het schrift kende wordt toch prehistorisch genoemd als het gebruikte schrift (nog) niet ontcijferd is of alle bronnen uit die periode verloren zijn gegaan. Omdat het schrift niet overal tegelijk is ontstaan, eindigt de prehistorie niet overal tegelijkertijd.

Zo eindigt de prehistorie voor bv. "De Nederlanden" omstreeks 57 v.Chr. wanneer Gaius Julius Caesar zijn Commentarii de bello Gallico schrijft. In streken als Egypte en Sumerië bestond het schrift toen al 3000 jaar.

Deze definitie van prehistorie staat echter ter discussie. Sommigen zouden het eerder willen definiëren als "het tijdperk waarover we geen verhalende maar enkel archeologische bronnen hebben" (met verhalende bronnen worden zowel mondelinge als schriftelijke bronnen bedoeld).

Lees verder ...

overzicht - bewerk 
Uitgelicht

De Komsacultuur (ca. 9000/6000 - ca. 2000 v. Chr.) was een mesolithische cultuur van jager-verzamelaars in het uiterste noorden van Scandinavië. De cultuur is genoemd naar de berg Komsa dicht bij Alta in de provincie Finnmark, waar in 1925 de eerste vondsten zijn gedaan.

Men nam vanwege overeenkomsten met culturen uit dezelfde tijd in Finland en Rusland aan dat de Komsamensen vanuit het oosten, uit Finland of Karelië, zijn gekomen toen de ijskap zich terugtrok. Ze leefden van wat de zee bood. De jacht op zeehonden is karakteristiek voor deze cultuur: het einde van de cultuur valt samen met het verdwijnen van de zeehond in dat gebied. De relatie van de Komsacultuur met de rotstekeningen van Alta is onduidelijk: het is mogelijk dat de makers van de tekeningen afstammelingen waren van de Komsacultuur. Of de Saami nazaten zijn van de dragers van deze cultuur is nog geheel speculatief.

Lees verder ...

bewerk 
Lezenswaardig
bewerk 
Artikelen

Meer ...

bewerk 
Hominidae

De oude Hominidae


Meer ...

Homo

De mensapen

Fossiele apen

bewerk 
Synoptische tabel
Synoptische tabel van de voornaamste prehistorische culturen van de Oude Wereld
Periode West-Europa Centraal- en Oost-Europa Noord-, West-Afrika en Sahara Centraal-, Zuid- en Oost-Afrika Midden-Oosten Indië en Centraal-Azië Oost-Azië
Na het jaar 1000 Middeleeuwen IJzertijd van het tsjadische bassin
1e millennium AD Begin middeleeuwen
Einde van de oudheid		 IJzertijd IJzertijd in Niger IJzertijd in Kenia, Oeganda,
Tanzania, Zambia, Rhodesië		 oude Rome
1e millennium v.Chr. IJzertijd
oude Rome		 IJzertijd Nigeria, Grote meren
Late periode in Egypte		 Eerste landbouwers
van het equatoriaal woud		 Rijk van Alexander
Perzische Rijk
Feniciërs		 Mauryadynastie (Indië)
Scythen op de steppen
IJzertijd in Indië		 Chinese IJzertijd
Zhou-dynastie
2e millennium v.Chr. Bronstijd Bronstijd
Myceense beschaving		 Kopertijd in Niger
Nieuwe Rijk		 Ontstaan van landbouw in
Oost-Afrika		 Hettieten
Assyriërs		 Ontstaan van de
veeteelt in Indië
Bactrië-Margiana oasecultuur		 Chinese bronstijd
Shang-dynastie
3e millennium v.Chr. Klokbekercultuur
Kopertijd		 Touwbekercultuur Dhar Tichittcultuur
Oude Rijk
Tenerian		 Akkadische Rijk
koninkrijk van Sumer		 Indusbeschaving
schrift		 Longshancultuur
4e millennium v.Chr. ommuurde dorpen kopertijd van Centraal-Europa Vroeg-dynastieke Periode in Egypte Bronstijd Domesticatie van het paard (Botajcultuur)
5e millennium v.Chr. Eerste megalieten Vinčacultuur Mediterraan
neolithicum
Fajoemcultuur		 Kopertijd
(kopermetallurgie)		 Yangshaocultuur
6e millennium v.Chr. Bandkeramische cultuur Vinčacultuur
Bandkeramische cultuur		 Khartoemculturen geïrrigeerde landbouw Neolithicum van Iran en van de Kaukasus
irrigatie		 gierstteelt
varkensteelt
7e millennium v.Chr. Cardiaal-impressocultuur
(landbouw, veelteelt, pottenbakken)

Tardenoisien		 landbouw, veeteelt (varkens, runderen, schapen)
in Griekenland en Oostelijk Middellandse Zeegebied		 Capsien
Kiffian
Wavy Line Pottery		 Keramisch neolithicum
veeteelt
van schapen/bokken
eind van het Prekeramisch B		 Prekeramische periode van Iran
van Afghanistan en van
Beloetsjistan		 Noord-Chinees neolithicum
8e millennium v.Chr. Sauveterrien Capsien
Kiffian		 Wiltonian Prekeramisch B
(tarwe, gerst)
Neolithicum
Prekeramisch A
9e millennium v.Chr. Sauveterrien
(verzamelen van peulgewassen)		 Capsien
Ibéromaurusien		 Hoabinien van Zuidoost-Azië
10e millennium v.Chr. Azilien en Aziloïdeculturen Swiderien Ibéromaurusien Magosien Natufien Vroege Jomon (Japan)
10-20.000 v.Chr. Hamburgcultuur
Azilien
Magdalénien
Solutréen		 Hamburgcultuur
Epigravettien-complex
van de vlaktes
(Mezin)		 Ibéromaurusien
Sebilian		 Lupembien Kebarcultuur
Athlitien		 Pre-Jomon keramiek (Japan)
20-30.000 v.Chr. Solutréen
Gravettien
Aurignacien		 Gravettien
Aurignacien		 Aurignacien (kunst) Malta-Boeretcultuur
30-40.000 v.Chr. Aurignacien (kunst)
Châtelperronien
Moustérien		 Aurignacien (kunst)
Szeletien		 Atérien Stillbayen Émiréen Moustérien
40-50.000 v.Chr. Moustérien Szeletien
Moustérien		 Amoudien Moustérien
50-60.000 v.Chr. Moustérien
(eerste graven)		 Moustérien Fauresmithien Jabroudien Moustérien
Soanien		 Ngandongcultuur
60-100.000 v.Chr. Micoquien Ordosien
100-200.000 v.Chr. Micoquien
Laat-Acheuléen		 Laat-Acheuléen Sangoen Acheuléen
Soanien
200-300.000 v.Chr. Acheuléen Acheuléen Acheuléen
300-500.000 v.Chr. Tayacien
Midden-Acheuléen
Clactonien		 Midden-Acheuléen Pre-Soanien Diringcultuur
500-1.000.000 v.Chr. Vroeg-Acheuléen
Choppercultuur		 Vroeg-Acheuléen
Choppercultuur		 Acheuléen Padjitanien
1-2.000.000 v.Chr. Choppercultuur Choppercultuur Choppercultuur Vroeg-Acheuléen
Oldowan		 Choppercultuur
2-3.000.000 v.Chr.
Periode West-Europa Centraal- en Oost-Europa Noord-, West-Afrika en Sahara Centraal-, Zuid- en Oost-Afrika Midden-Oosten Indië en Centraal-Azië Oost-Azië
Overgenomen van "https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Portaal:Prehistorie&oldid=71337576"