Gibbons (mensaap)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Gibbons
Withandgibbon
Withandgibbon
Taxonomische indeling
Rijk: Animalia (Dieren)
Stam: Chordata (Chordadieren)
Klasse: Mammalia (Zoogdieren)
Orde: Primates (Primaten)
Superfamilie: Hominoidea (Mensapen)
Familie
Hylobatidae
Gray, 1871
Afbeeldingen Gibbons op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Gibbons op Wikispecies Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie
Zoogdieren

De gibbons (Hylobatidae) zijn een familie van de orde primaten (Primates). Er bestaan 17 soorten gibbons in vier geslachten.[1] De bekendste soorten zijn de withandgibbon (Hylobates lar) en de siamang (Symphalangus syndactylus). Deze komen alleen in Zuidoost-Azië voor. Omdat tropisch bos wordt omgezet in landbouwgebied, worden de meeste soorten bedreigd met uitsterven.

Beschrijving[bewerken]

Volwassen gibbons wegen 4-8 kilogram en leven in monogame familiegroepen, bestaande uit 2 tot 6 dieren. Zij leven hoog in de bomen en hebben lange armen, met handen die zo gevormd zijn dat ze zich makkelijk slingerend langs takken voort kunnen bewegen.

Wanneer ze op de grond lopen, lopen ze rechtop. Dit in tegenstelling tot de grote mensapen, die zich voortbewegen op handen en voeten.

Jonge gibbons blijven de eerste twee jaar zeer dicht bij hun moeder.

Natuurbescherming[bewerken]

Een grote bedreiging vormt de jacht op gibbons voor de illegale huisdierhandel. De jacht concentreert zich meestal op het verkrijgen van een jonge gibbon waarbij het moederdier of beide ouders worden gedood. Wanneer de dieren als "huisdier" gehouden worden, worden ze na ongeveer zes jaar "moeilijk". Ze worden dan vaak in te kleine kooien gehouden en hun tanden worden afgeknipt.[2]

Alle soorten staan op de Appendix I van de CITES-lijst (Convention in International Trade in Endangered Species). Dat wil zeggen dat de dieren niet uit het wild gehaald mogen worden om te worden uitgevoerd of verhandeld.

Elf van de zeventien soorten gibbons hebben de status bedreigde diersoort op de Rode Lijst van de IUCN. Voor de kuifgibbon, Hainangibbon, Nomascus nasutus en witwanggibbon is de situatie kritiek (ernstig bedreigd). Over de status van de noordelijke geelwanggibbon is weinig bekend. Alleen de Oostelijke hoelok lijkt wat minder bedreigd in zijn bestaan; die heeft de status kwetsbaar.[3]

Op het eiland Phuket in Thailand is een Gibbon Rehabilitation Center waar men probeert uit gevangenschap geredde dieren weer in het wild uit te zetten.

Taxonomie[bewerken]

Stamboom mensapen[bewerken]

Mensapen
Hominoidea
Mensachtigen of grote mensapen
Hominidae
Gibbons of kleine mensapen
Hylobatidae
Homininae Ponginae
Hominini Gorillini Orang-oetans
Pongo
Homo Chimpansees
Pan
Gorilla's
Gorilla
Hoeloks
Hoolock
Hylobates Nomascus Siamangs
Symphalangus
Mens
Homo sapiens
Chimpansee
Pan troglodytes
Bonobo
Pan paniscus
Westelijke gorilla
Gorilla gorilla
Oostelijke gorilla
Gorilla beringei
Borneose orang-oetan
Pongo pygmaeus
Sumatraanse orang-oetan
Pongo abelii
Westelijke hoelok
Hoolock hoolock
Oostelijke hoelok
Hoolock leuconedys
Oenka
Hylobates agilis
Witbaard-gibbon
Hylobates albibarbis
Dwerg-siamang
Hylobates klossii
Withand-gibbon
Hylobates lar
Zilver-gibbon
Hylobates moloch
Borneo-gibbon
Hylobates muelleri
Zwartkop-lar
Hylobates pileatus
Nomascus annamensis Kuif-gibbon
Nomascus concolor
Goudwang-gibbon
Nomascus gabriellae
Hainan-gibbon
Nomascus hainanus
Nomascus nasutus Witwang-gibbon
Nomascus leucogenys
Nomascus siki Siamang
Symphalangus syndactylus
Gibbons (Hylobatidae) 
  

 Symphalangus


  

 Hoolock



 Hylobates





 Nomascus



Beluister

(info)