Siderisch jaar

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Een siderisch jaar (van Latijn: sidus, ster) is de tijdsduur waarin de Aarde eenmaal zijn baan om de Zon doorloopt, gerekend ten opzichte van de vaste sterren (die verondersteld worden niet te bewegen). Anders gezegd is het de kortste periode tussen twee momenten dat de Zon vanaf de Aarde gezien op precies dezelfde plaats aan de hemel staat ten opzichte van de vaste sterren.

Principe[bewerken]

Tijdens de omloop van de aarde rond de Zon zal, vanaf de aarde gezien, de Zon zich aftekenen tegen een steeds wisselende achtergrond van "vaste sterren". Vanaf de Aarde gezien lijkt het alsof de Zon een cirkel beschrijft op (de binnenkant van) de hemelbol. Deze cirkel noemt men de ecliptica. De ecliptica loopt door een reeks sterrenbeelden die men de Dierenriem of Zodiak noemt. Vandaar dat men bijvoorbeeld zegt: begin januari staat de zon ergens in Boogschutter, in februari in Steenbok, begin maart in Waterman, en zo verder tot ze in december in Schorpioen staat en de maand daarop weer in Boogschutter.

De tijd die de Zon nodig heeft om vanaf een bepaalde plaats (in welk sterrenbeeld dan ook) van de Zodiac opnieuw op die bepaalde plaats te komen, noemt men een siderisch jaar. Een siderisch jaar is dus een tijdsduur. Om het even welk startpunt men ook neemt op de ecliptica, de tijd nodig voor de Zon om opnieuw op dit startpunt te komen, om dus een hoek van 360° ten opzichte van de sterren te beschrijven, is steeds dezelfde, namelijk de duur van het siderisch jaar.

De duur[bewerken]

In 1990 werd de duur van een siderisch jaar bepaald op 365,256360417 dagen, oftewel 365 dagen, 6 uren, 9 minuten en 10 seconden.[1] Dat is dus 20 minuten en 24,5 seconden langer dan de duur van een tropisch jaar, de tijdsduur tuusen twee opeenvolgede doorgangen van de zon door een van de lentepunten.

Men kan dit als volgt narekenen: in ons tijdperk verschuift het lentepunt door de precessie 50,29 boogseconden per (tropisch) jaar in de richting van de zon. De zon beschrijft deze hoek in 50,29"/360° = 0,000038804 van een siderisch jaar, wat neerkomt op

0,000038804 × 365,256360417 dagen = 20 minuten en 24,5 seconden.