Temple Grandin

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Zie het artikel Voor de gelijknamige film, zie Temple Grandin (film).
Grandin in 2010.

Temple Grandin (Boston, 29 augustus 1947) is Amerikaanse zoöloog en bekend hoogfunctionerend persoon met autisme. Ze is hoogleraar aan de Colorado State University en professioneel ontwerper van 'humane' slachterijen. In 2010 verscheen er een biografische film over haar leven.

Scholing[bewerken]

Grandin groeide op met de diagnose van hersenbeschadiging en pas op latere leeftijd met de diagnose autisme. Door steun van haar ouders en mentors op school, behaalde ze in 1970 toch een graad in psychologie, in 1975 een master en in 1989 een doctoraat in zoölogie.

Specialist[bewerken]

Grandin is in de eerste plaats een specialist in het ontwerpen en inrichten van installaties voor vee, zoals slachthuizen en rundveehouderijen. Ze probeert het vee in zo goed mogelijke omstandigheden te laten leven, wat de kwaliteit van zowel vee als vlees ten goede komt en de kosten drukt.

Autist[bewerken]

Daarnaast is Grandin bekend geworden nadat ze beschreven is door Oliver Sacks in zijn boek een Antropoloog op Mars, een titel die verwijst naar het gevoel van Grandin tussen 'neurotypische' (niet-autistische) mensen. De eerder satirisch gebruikte term 'neurotypisch' kreeg vooral door Grandin een betekenis die bijdroeg tot een polarisatie tussen mensen met en zonder autisme.

Behalve in veel televisieoptredens heeft Grandin ook door verschillende boeken over haar autisme getuigenis afgelegd. Vanuit persoonlijke ervaring pleit Grandin voor vroeginterventie en steunende leerkrachten die de fixaties van autistische kinderen kunnen begeleiden naar een goed leven.

Ze neemt regelmatig antidepressiva en gebruikte een 'knuffelmachine' die ze zelf ontwikkelde toen ze 18 was, totdat de machine kapotging in 2008. Ze heeft nooit de tijd genomen om de machine te repareren. "I'm into hugging people now." ("Ik ben nu blij met mensen knuffelen.")[1]

In haar autobiografische werken heeft ze haar overgevoeligheid voor geluid en andere zintuiglijke prikkels beschreven. Ze is een bij uitstek visueel denker en beschouwt gesproken taal eerder als aanvullend.

Ze schrijft haar succes als dierkundige toe aan de mogelijkheid om details te herinneren, eigen aan haar visueel geheugen. Ze vergelijkt haar geheugen met volledige films in haar hoofd die naar haar wens terug afgespeeld kunnen worden, waardoor het haar mogelijk wordt om kleine details op te merken die anders over het hoofd gezien worden. Ze kan haar herinnering ook vanuit een andere ooghoek bekijken. Haar kwaliteiten, die ze gebruikt in haar beroep, zijn de waarneming van verandering van details waar dieren (in het bijzonder koeien) heel gevoelig aan zijn, en haar visualisatievaardigheden om doordacht en diervriendelijk (slacht)materiaal te ontwerpen.

Activist[bewerken]

Grandin wordt beschouwd als een van de filosofische spitsfiguren van zowel dierenrechten - als autismerechtenbewegingen. Beide bewegingen citeren haar werk over dierenrechten, neurologie en filosofie. Ze kent zeer goed de angst zich bedreigd te voelen door de omgeving en van afgewezen en gevreesd te zijn. Haar zakelijke website beschrijft onder meer hoe slachthuizen en veeboerderijen verbeterd kunnen worden. Een van haar belangrijke essays over dierenwelzijn is Dieren zijn geen dingen, waarin ze uitlegt dat dieren weliswaar technisch als bezit worden beschouwd in onze samenleving maar dat het recht hen uiteindelijk ethische bescherming of 'rechten' geeft. Een mens mag een ding kapotmaken, maar geen dier martelen.


Publications[bewerken]

  • Emergence: Labeled Autistic (with Margaret Scariano, 1986, updated 1991), ISBN 0-446-67182-7
  • The Learning Style of People with Autism: An Autobiography (1995). In Teaching Children with Autism : Strategies to Enhance Communication and Socialization, Kathleen Ann Quill, ISBN 0-8273-6269-2
  • Thinking in Pictures: Other Reports from My Life with Autism (1996) ISBN 0-679-77289-8
  • Developing Talents: Careers for Individuals with Asperger Syndrome and High-Functioning Autism (2004). ISBN 1-931282-56-0
  • Denken als de dieren: De visie van een autistische wetenschapper op het gedrag van dieren (met Catherine Johnson, 2005), ISBN 90-229-8785-X
  • The Unwritten Rules of Social Relationships: Decoding Social Mysteries Through the Unique Perspectives of Autism (with Sean Barron, 2005), ISBN 1-932565-06-X
  • The Way I See It: A Personal Look At Autism And Asperger's (2008), ISBN 9781932565720
  • Animals Make Us Human: Creating the Best life for Animals (with Catherine Johnson, 2009), ISBN 978-0-15-101489-7
  • The Autistic Brain: Thinking Across the Spectrum (with Richard Panek, 2013), ISBN 978-0-547-63645-0
  • Genetics and the Behavior of Domestic Animals, Second Edition (with Mark Deesing, 2013), ISBN 978-0-12-394586-0
  • Improving animal welfare: a practical approach (2010). ISBN 978-1-84593-541-2, CABI, UK
  • Livestock handling and transport (2007). ISBN 978-1-84593-219-0. CABI, UK.
  • Grandin, T. 2013. Making slaughterhouses more humane for cattle, pigs, and sheep. Annual Review of Animal Biosciences. 1:491-512.
  • Grandin, T. 2001. Cattle vocalizations are associated with handling and equipment problems at beef slaughter plants. Applied Animal Behaviour Science. Volume 71, 2001, Pg. 191-201.
  • Grandin, T. 1996. Factors That Impede Animal Movement at Slaughter Plants. Journal of the American Veterinary Medical Association. 209 No.4:757-759.
  • Grandin, T. 1995. Restraint of Livestock. Proceedings: Animal Behaviour Design of Livestock and Poultry Systems International Conference (pages 208-223). Published by: Northeast Regional Agriculture Engineering Service. Cooperative Extension. 152 Riley - Robb Hall, Ithaca, New York, 14853 USA.
  • Grandin, T. 1994. Euthanasia and Slaughter of Livestock. Journal of American Veterinary Medical Association. Volume 204:1354-1360.
  • Grandin, T. 1989 (Updated 1999). Behavioral Principles of Livestock Handling. Professional Animal Scientist. December 1989 (pages 1–11).


Externe links[bewerken]