Decentralisatie

Decentralisatie betekent letterlijk 'ont-centraliseren'. Hiermee wordt vooral bedoeld het ongedaan maken van eerdere centralisaties.

Inhoud

1 Gebruik
2 Territoriale en functionele decentralisatie
3 Decentralisatie door autonomie en door medebewind
4 Zie ook
5 Voetnoten

Gebruik [bewerken]

De term wordt vooral gebruikt bij overheden en andere organisaties. Hiermee bedoelen zij dat ze de bevoegdheden minder centraal gaan regelen. Een voorbeeld is het opsplitsen van één groot (staats)bedrijf in losse onderdelen.

De bekende organisatiedeskundige Henry Mintzberg geeft in zijn boek Organisatiestructuren ^[1] drie voordelen van decentralisatie:

In grote organisaties kan één persoon in het centrum nooit alle beslissingen overzien. Decentralisatie verplaatst de beslissingsbevoegdheid dichter naar de plaats van impact.
De organisatie kan hierdoor sneller op nieuwe ontwikkelingen inspelen.
Een bepaalde mate van autonomie maakt mensen meer gemotiveerd.

Territoriale en functionele decentralisatie [bewerken]

Er bestaan in het staatsrecht twee soorten decentralisatie: territoriale en functionele decentralisatie. Bij territoriale decentralisatie worden bepaalde taken die eerst centraal werden uitgevoerd doorgegeven aan in verschillende gebiedsdelen bestaande organisaties. Bij functionele decentralisatie worden bepaalde taken die eerst op centraal niveau werden uitgeoefend doorgegeven aan organisaties die zich op een specifieke taak concentreren. Voorbeelden van territoriale decentralisatie zijn de decentralisatie naar gemeenten en provincies toe. Een voorbeeld van functionele decentralisatie is de decentralisatie naar openbare lichamen voor beroep en bedrijf, zoals bijvoorbeeld de Nederlandse Orde van Advocaten. De waterschappen hebben beperkte taken en een beperkt territoir. De waterschappen zijn daarom een mengvorm van functionele en territoriale decentralisatie.