Heemse

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Heemse
Plaats in Nederland Vlag van Nederland
Heemse
Heemse
Situering
Provincie Flag of Overijssel.svg Overijssel
Gemeente Flag of Hardenberg.svg Hardenberg
Coördinaten 52°34'N  6°35'E
Overig
Belangrijke verkeersaders N34
Foto's
Oude Hervormde kerk Hardenb.jpg
De Witte of Sint-Lambertuskerk te Heemse
Topografie Heemse 1914.jpg
Heemse op Topografische kaart uit 1914
Portaal  Portaalicoon   Nederland

Heemse (Nedersaksisch: Hiemse) is een dorp en voormalig kerspel Overijsselse gemeente Hardenberg. Nu ligt het tussen meerdere woonwijken van de stad Hardenberg. Oorspronkelijk lag Heemse op de linkeroever van de Overijsselse Vecht en Hardenberg op de rechteroever, maar in 1966 werd besloten om Hardenberg en Heemse samen als Hardenberg aan te duiden.[1]

Inhoud

Geografie [bewerken]

Heemse beslaat het gebied ten westen van de Vecht en ten zuiden van de N34. Behalve een deel van het oude dorp Heemse liggen hier een aantal Hardenbergse woonwijken die vanaf de jaren 1960 zijn gebouwd. Dit zijn Heemsermars, Heemserbos, Het Hazenbosch en Norden. Ten westen van Heemse bevindt zich een bosrijk gebied. De wijken Norden en Het Hazenbosch liggen tegen de dijk van de Vecht aan. Wanneer de rivier buiten haar oevers treedt komen de nabije uiterwaarden onder water te staan. Deze gronden maken deel uit van de ecologische hoofdstructuur, grote delen zijn als natuurreservaat in beheer bij Staatsbosbeheer.

Geschiedenis [bewerken]

Heemse werd in 1240 voor het eerst vermeld als Heymis.[2] Vroeger was het een zelfstandig esdorp. De Heemser es werd in de jaren '60 ingenomen door verschillende woonwijken.

Heemse maakte vanaf 1818 deel uit van de gemeente Ambt Hardenberg. De gemeente werd in 1941 opgeheven.

Havezate [bewerken]

1rightarrow.png Zie voor het uitgebreidere artikel de pagina Huis Heemse

In Heemse stond lange tijd een havezate, waar de dichteres Clara Feyoena van Raesfelt-van Sytzama het grootste deel van haar leven leefde. Ze schreef over de omgeving ook een bundel, getiteld Heemse: Hof- Bosch- en Veldzang.

Stoomtram [bewerken]

In 1880 werd er een plan gemaakt voor de tramlijnen van Zwolle naar Coevorden en van Avereest via Lutten naar Gramsbergen. Willem van Ittersum, burgemeester van Stad Hardenberg, besloot subsidie te verlenen als laatstgenoemde lijn, in plaats van naar Gramsbergen, naar Hardenberg zou worden gelegd. Er werd een petitie ingediend om dit verzoek niet op te volgen, maar die vond geen gehoor. In 1886 werd begonnen met de aanleg van een stoomtramlijn door de Dedemsvaartsche Stoomtramweg-Maatschappij.[3] Door het eindpunt van de tram in Heemse te situeren werden de kosten uitgespaard die nodig zouden zijn voor het doortrekken van de lijn via de Vechtbrug. Het eindstation Heemse-Hardenberg heeft tot de opheffing in 1937 voor café Koeslag in het dorp gelegen.

Voorzieningen [bewerken]

Bouwwerken [bewerken]

1rightarrow.png Voor de rijksmonumenten in Heemse, zie Lijst van rijksmonumenten in Hardenberg
Bronnen, noten en/of referenties
  1. A.C.A. Pullen in Welgelegen - 'Des Schrijvers Huize' (2005), blz. 72
  2. Buist, G. (2000). Geheimen in het Vechtdal. Uitgave van Stichting Kunst & Cultuur Overijssel.
  3. Pullen, A.C.A. en Wolbink, E., Monumenten in de Gemeente Hardenberg (2008), p. 290-23, ISBN 978-90-812930-1-3