Koekoeken

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Koekoeken
Kuifkoekoek (Clamator glandarius)
Kuifkoekoek (Clamator glandarius)
Taxonomische indeling
Rijk: Animalia (Dieren)
Stam: Chordata (Chordadieren)
Klasse: Aves (Vogels)
Orde: Cuculiformes (Koekoeksvogels)
Familie
Cuculidae
(Vigors, 1825)
Afbeeldingen op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
op Wikispecies Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie
Vogels

De koekoeken (Cuculidae) zijn een familie van vogels, behorende tot de koekoeksvogels (Cuculiformes). De familie telt 146 soorten.[1]

Koekoeken zijn slanke vogels met een lange staart, gekromde snavel en puntige vleugels die in alle gematigde en warme streken van de wereld voorkomen. De (gewone) koekoek (Cuculus canoris) is in West-Europa de bekendste koekoek. In Wit-Rusland en Azië komt de boskoekoek (Cuculus optatus) voor, te onderscheiden door de ongestreepte anaalstreek en het verschillende geluid. Daarnaast bestaan er nog 30 geslachten met koekoeken die voorkomen in zowel de Nieuwe- als de Oude Wereld.

Fossielen van koekoeken zijn bekend vanaf het laat-Eoceen uit Europa en Noord-Amerika.

Parasitisme[bewerken]

De meerderheid van de koekoeksoorten uit deze familie (ca. 20 geslachten) zijn geen broedparasieten, maar bouwen hun eigen nest en broeden hun eigen eieren uit. Een aanzienlijke minderheid van de soorten uit deze familie (11 geslachten, 38% van de soorten) zijn broedparasieten, hiertoe behoren alle soorten die zijn ondergebracht in de onderfamilie cuculinae waaronder het geslacht Cuculus.

Jonge koekoek in het nest van een kleine karekiet.

Broedparasieten zoals de (gewone) koekoek (Cucculus canorus) broeden niet hun ei zelf uit. Het vrouwtje legt haar ei in het nest van een andere vogelsoort. Vaak zijn dit kleine insecteneters, zoals de gekraagde roodstaart, de kleine karekiet en de heggenmus. De eitjes lijken vaak goed op die van de gastheer. De koekoeksjongen komen vaak eerder uit het ei dan de jongen van de gastheer, waarna het koekoeksjong de eieren en jongen van de gastheer uit het nest kan gooien of meer voedsel krijgt. Op zijn minst bij enkele koekoeksoorten is de tijd tussen de bevruchting en het leggen van het ei een dag later dan bij de gastheer waardoor het jong al wat verder ontwikkeld is (zo'n 31 uur) en sneller uit het ei komt dan de jongen van de gastheer.[2]

Fotogalerie[bewerken]

Taxonomie[bewerken]

Niet-parasitaire koekoeken[bewerken]

Ani's en andere geslachten uit de Nieuwe Wereld

Spoorkoekoeken

  • Geslacht Centropus (meer dan 25 soorten spoorkoekoeken)

Malkoha's of grondkoekoeken uit de Oude Wereld

Broedparasieten[bewerken]

Onderfamilie cuculinae

Uitgestorven[bewerken]

Geslachten[bewerken]

Soort[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Gill, F., Wright, M. & Donsker, D. (2012). IOC World Bird Names (version 3.2.). (en)
  2. Birkhead, T.R., Hemmings, N., Spottiswoode, C.N., Mikulica, O., Moskát, C., Bán, M. & Schulze-Hagen, K. (2011). Internal incubation and early hatching in brood parasitic birds. Proc. R. Soc. B 278 (1708): 1019-1024 . DOI:10.1098/rspb.2010.1504.