Molenend
 |
|||
  |
|||
|
|
|||
| Provincie |  Friesland |
||
| Gemeente |  Tietjerksteradeel |
||
| Coördinaten | 53°15'N 5°55'E | ||
|
|
|||
| Inwoners (1-1-2009) | 697 | ||
|
|
|||
 |
|||
| Locatie in de gemeente Tietjerksteradeel | |||
|
|||
Molenend (officieel, Fries: Mûnein) is een dorp in de gemeente Tietjerksteradeel in de Nederlandse provincie Friesland. Molenend telt circa 700 inwoners.
Inhoud |
[bewerken] Geschiedenis
Tot 1948 was Molenend een deel van Oenkerk. Op verzoek van Dorpsbelang in 1948 kreeg Molenend in 1948 de dorpsstatus en kwam los van Oenkerk. Tot dat moment was het de gewoonte dat de dorpsstatus gegeven werd aan plekken met een kerk en dat had Molenend niet. Omdat er wel een café, een basisschool en verenigingen waren werd de status toch verleend door de gemeente Tietjerksteradeel op 8 oktober 1948.
Sinds 1953 maakt Molenend officieel deel uit van de Trijnwouden, een regio op een zandrug met daarop de dorpen Oenkerk. Giekerk, Oudkerk en Rijperkerk.
[bewerken] Vlasfabriek
Het was Theodorus Marius Theresius van Welderen Baron Rengers van Heemstra State die de aanzet heeft gegeven tot de bouw van de vlasfabriek. Hij was lid van de commissie Door Arbeid tot Verbetering, die was opgericht door zijn vader, Wilco Julius. Op 6 mei 1898 werd er bij de gemeente Tietjerksteradeel (officiële benaming in het Fries: Tytsjerksteradiel) een aanvraag ingediend om een fabriek te bouwen in de buurt van de Swarte Broek, een meertje bij Molenend. Zo komt de eerste fabriek van de "N.V. Friesche Maatschappij van Vlasindustrie" in Molenend. De naam kwam in kleurige dakpannen op het dak te staan en op de voorgevel van de fabriek, waar het nog altijd te lezen valt. De locatie bij de Swarte Broek werd gekozen omdat het vlas eerst een rottingsproces moest ondergaan in open water. De opening van de fabriek was op 24 november 1898 met J.J. Westra als directeur. De fabriek heeft tot 24 april 1967 dienst gedaan. De gerestaureerde schoorsteen van de fabriek en het standbeeld op het plein even verderop in het dorp verwijzen nog naar de tijd van de vlasbewerking. Tegenwoordig is er een kleinschalige woonvorm voor verstandelijk gehandicapten in de oude vlasfabriek. De hoge schoorsteen is nog altijd van veraf te zien.
[bewerken] Siamese tweeling
Molenend werd in 1953 landelijk nieuws door de geboorte van een siamese tweeling 8 november 1953. Dorpsdokter Wijthoff van Frisiastaete kwam bij de kraamvrouw die haar zevende kind zou krijgen, waarna ze beviel van twee baby's die met de buik aan elkaar vast zaten. Ze werden in allerijl met een oude taxi naar het Diakonessenhuis in Leeuwarden gebracht. De baby's groeiden goed en bleken na onderzoek eigen harten, longen en andere vitale organen te hebben. Ze waren voor de lichaamsfuncties niet afhankelijk van elkaar. Er werd overlegd met een Engelse arts die ervaring had met een siamese tweeling. Zeven maanden na de geboorte, op in 1954 werd de tweeling met succes operatief van elkaar gescheiden. Ze waren daarmee de eerste siamese tweeling waarmee dat in Nederland succesvol gebeurde.
[bewerken] Gemeenschap
Dorpsbelangen Mûnein/ Readtsjerk is opgericht op 17 april 1926, in 1941 kaam Roodkerk by de vereniging. De Mounestien is het dorpshuis, en de openbare basisschool heet It Kruirêd.
[bewerken] Verenigingen
- It Nije Doarp - toaniel
[bewerken] Inwonertal
[bewerken] Bekende (oud-) inwoners van Molenend
- Lieuwe Westra (1982) - wielrenner
- Aukje Wijbenga (Hijum 1927 - Molenend 2009) - Schrijfster van de boeken 'Mûnein, fan buorskip nei doarp' en 'Readtsjerk, in doarp op it fuottenein'.
[bewerken] Straten
Dokter Kijlstrawei, Earnebuorren, Flaaksikkers, Flokhernepaad, Halligenwei, Jelte Binneswei, K Rienewerfstrjitte, Kaetsjemuoiwei, Mûnewei, Ottemawei, Aukje Wijbengastrjitte
[bewerken] Bronnen
[bewerken] Zie ook
|
Plaatsen in de gemeente Tietjerksteradeel | |
|---|---|---|
|
Steden, dorpen en gehuchten: Bartlehiem (deels) · Bergum · Eernewoude · Eestrum · Garijp · Giekerk · Hardegarijp · Molenend · Noordbergum · Oenkerk · Oostermeer · Oudkerk · Rijperkerk · Suameer · Suawoude · Tietjerk · Wijns |
||
