PHP

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

PHP is een scripttaal, die bedoeld is om op webservers dynamische webpagina's te creëren. PHP is in 1994 ontworpen door Rasmus Lerdorf, een senior software engineer bij IBM. Destijds was de taal duidelijk geïnspireerd door Larry Walls Perl.

Aanvankelijk stonden de letters PHP voor Personal Home Page (de volledige naam van de software was Personal Home Page/Forms Interpreter, PHP/FI). Sinds PHP 3.0 is de betekenis een recursief acroniem geworden: "PHP: Hypertext Preprocessor". Deze naam geeft aan waar de taal meestal voor gebruikt wordt: informatie verwerken tot hypertext (meestal HTML en XHTML).

[bewerken] Kenmerken

PHP is een programmeertaal en is vergelijkbaar met Perl, Python, Ruby en Microsoft ASP.NET. Qua syntaxis lijkt PHP het meest op C. In tegenstelling tot C is het in PHP (met name PHP5) mogelijk objectgeoriënteerd te programmeren, net als in bijvoorbeeld Java en C++. Net als bij veel andere scriptalen moeten variabelen voorafgegaan worden door een dollarteken ('$'). Dit in tegenstelling tot talen als C, C++ en Java. Dit is overgenomen uit de scripttaal Perl, waarvan PHP mede is afgeleid. Naast server-side scripting kan PHP ook gebruikt worden via de opdrachtregel of in grafische applicaties, bijvoorbeeld met PHP-GTK (PHP met GTK+).

Het type programmeren van PHP lijkt nog het meest op dat van C++: zowel object- als functiegeoriënteerd programmeren is mogelijk. Oorspronkelijk was functiegeoriënteerd programmeren het belangrijkste, maar de aandacht verschuift steeds meer naar objectgeoriënteerd programmeren.

Een server-side scriptingtaal, die hoofdzakelijk wordt gebruikt om op de webserver dynamische webpagina's te creëren, is voor de gebruiker onzichtbaar. Alleen het resultaat is zichtbaar en dat ziet eruit als een gewone HTML-pagina. De voordelen van PHP zijn: het is open source, het is zeer populair en makkelijk te leren en er is een brede ondersteuning mogelijk op het internet.

[bewerken] Geschiedenis

PHP werd in 1994 ontwikkeld door Rasmus Lerdorf. De eerste publieke versie werd uitgegeven in 1995, alsook versie 2. Zeev Suraski en Andi Gutmans, twee Israëlische ontwikkelaars aan de Technion IIT, herschreven de parser in 1997 en vormden de basis voor PHP 3 en veranderde hiermee de naam in PHP: Hypertext Preprocessor. Het ontwikkelteam bracht PHP/FI 2 officieel in November 1997 uit, na maanden van beta-tests. Hierna begon de publieke test van PHP 3 en in juni 1998 werd PHP 3 officieel uitgebracht. Suraski en Gutmans begonnen hierna met het herschrijven van de PHP parser, met de Zend Engine in 1999 als resultaat. Hiermee werd Zend Technologies opgericht in Ramat Gan, Israël.

Op 22 mei 2000 werd PHP 4, aangedreven door Zend Engine 1.0, uitgebracht. Op 13 juli 2004 werd PHP 5 uitgebracht, aangedreven door de nieuwe Zend Engine II.

Ondanks dat PHP 5 al meer dan 4 jaar geleden is uitgekomen, gebruiken veel webservers pas sinds begin 2007 PHP5, omdat eerdere versies niet stabiel genoeg waren. De meest recente stabiele versie is 5.3.0 (30 juni 2009). In deze versie zijn er ook veel bug-fixes gedaan. De belangrijkste kenmerken van PHP 5 zijn het verbeterde objectgeoriënteerd programmeren, de hogere snelheid, de mogelijkheid om SQLite aan te spreken en de vernieuwde XML-bibliotheek.

[bewerken] Gebruik

PHP wordt veel gebruikt om op webservers dynamische webpagina's te creëren. Andere bekende server-side scripttalen zijn Java Server Pages (JSP), Coldfusion en Active Server Pages (ASP). Dit in tegenstelling tot client-side scripting (zoals Javascript), waarbij de browser eerst de pagina van de webserver downloadt en vervolgens zelf (op de computer van de bezoeker) code uitvoert.

PHP ondersteunt ook diverse extensies die (in de Windows-versie) als een simpele DLL kunnen worden geactiveerd, om daarna het php.ini aan te passen. Alle documentatie is in de PHP-handleiding te vinden. Onder andere door de gemakkelijk bereikbare documentatie (centraal op een locatie) is PHP populair geworden onder webprogrammeurs.

Bij het oproepen van een PHP-document op de server wordt (op de server) eerst de in het document opgenomen PHP-code uitgevoerd. Dit gebeurt door de PHP-parser (de PHP-engine). Het resultaat (meestal HTML) wordt door de webserver naar de browser gestuurd. PHP kan echter ook andere documenttypen versturen. PHP-documenten hebben meestal de extensie .php, maar ook de oudere extensies worden nog (weliswaar sporadisch) gebruikt.

PHP wordt zeer veel gebruikt in combinatie met Linux, Apache en MySQL, afgekort tot LAMP. De LAMP-architectuur is zeer succesvol op het internet. Het komt ook wel eens voor dat men Windows gebruikt in plaats van Linux. WAMP is hierbij de afkorting voor systemen die Windows gebruiken en er wordt wel eens de afkorting MAMP gebruikt voor de Macintosh. Ook zijn er kant en klare programma's die een volledige WAMP omgeving installeren. Voorbeelden hiervan zijn WAMP en XAMPP.

[bewerken] Populair

PHP is erg populair en wordt met name gebruikt bij bulletinboards/forums, contentmanagementsystemen, blogs, de Wiki's en vele andere internettoepassingen. Inmiddels worden ruim 18 miljoen websites gegenereerd met behulp van PHP.

[bewerken] PHP en databases

PHP wordt vaak in combinatie met een relationele database gebruikt. De meest gebruikte relationele database voor PHP is MySQL.

[bewerken] Voorbeelden

In PHP kunnen strings zowel met enkele als met dubbele quotes geschreven worden. Als de strings met dubbele quotes geschreven worden dan worden de variabelen die gebruikt worden in de string vervangen door hun waarde (dit wordt variable interpolation genoemd).

<?php
   echo 'Hello World';
  // of
   echo "Hello World";
?>

Dit kan echter ook:

<?php
   echo('Hello World');
  // of
   echo("Hello World");
?>

Ook rekenen is mogelijk met PHP:

<?php
 
   $getal1 = 14; //declareer variabele : getal1
   $getal2 = 7; //declareer variabele : getal2
 
   $resultaat = $getal1 + $getal2; //declareer variabele : resultaat, getal1 plus getal2
 
   echo $getal1 . ' + ' . $getal2 . ' = ' . $resultaat; //toon het berekende resultaat
   //of met dubbele quotes (met verschillende notaties van variabelen in dubbele quotes):
   echo $getal1 . " + $getal2 = {$resultaat}";
?>

En nog veel meer dingen zoals bestanden bewerken:

<?php
   $handle = fopen('bestand.txt' , 'w'); //Open het bestand en maak het leeg dmv 'w'
   fwrite($handle , 'Hallo!'); // Schrijf hallo in het bestand weg
   fclose($handle); //Sluit het bestand
?>

PHP wordt vanwege het lage instapniveau gezien als een van de makkelijkste webtalen en voorziet tegelijk in grote doorgroeimogelijkheden.

Zo is het met PHP ook mogelijk objectgeoriënteerd (OO, Object Oriented) te programmeren. Bij OO-programmeren (OOP) maakt men klassen van waaruit weer objecten gemaakt kunnen worden. De klassen zijn als het ware een recept, een beschrijving van het object. Een bouwplattegrond van een fiets is vergelijkbaar met een klasse en de fiets zelf is vergelijkbaar met een object. In de klasse zijn de onderdelen van de fiets beschreven (properties, bijv. wielen, trappers, etc.) en de mogelijkheden van een fiets (methods, bijv. fietsen, remmen, bellen, licht aandoen, op slot doen). Van een klasse kunnen dus verscheidene objecten (zij het met verschillende parameters) worden gemaakt. Zo zou je met dezelfde onderdelen bijvoorbeeld ook een ligfiets of een driewieler kunnen maken. Of tien soortgelijke fietsen met allemaal een verschillende kleur.

[bewerken] Ontwikkelen in PHP

Veel broncode-editors bieden ondersteuning voor PHP, zoals syntaxkleuring en automatische aanvulling enkele hiervan zijn:

• ConTEXT
• Crimson Editor
• Dreamweaver
• Eclipse
• NetBeans
• Notepad++
• PHPEdit
• HTML-KIT
• PSPad

Met behulp van PHPDoc kan documentatie vanuit de broncode gegenereerd worden; dit is vergelijkbaar met Javadoc voor Java.

[bewerken] Zie ook

• Server-side scripting
• Ruby
• ASP.NET
• MySQL
• SQLite
• Open Source
• Objectoriëntatie
• Postgresql

[bewerken] Externe links

• PHP's officiële website
• Nederlandstalige PHP-gebruikersgroep
• (en) Interview met Rasmus Lerdorf

Wikibooks heeft een studieboek over dit onderwerp: Cursus programmeren in PHP.