Microsoft Windows
| Microsoft Windows | ||||
| Ontwikkelaar | Microsoft | |||
| OS-familie | MS-DOS, Windows NT | |||
| Laatste uitgave | Windows 7 SP1 (NT 6.1.7601) 22 februari 2011 |
|||
| Laatste bètaversie | Windows Developer Preview (NT 6.2.8102) (14 september 2011) | |||
| Kerneltype | MS-Hybride | |||
| Website | www.microsoft.com/windows | |||
|
||||
Microsoft Windows is een serie besturingssystemen van Microsoft voor de personal computer. De eerste versie werd door Microsoft op 22 november 1985 gelanceerd, en Windows domineert sinds de introductie van Windows 95 in 1995 de personal-computermarkt. Op 1 november 2011 had Microsoft 91,86% van de personal-computermarkt in handen volgens NetMarketShare. Microsofts oorspronkelijke beslissing om de eerste versie van Windows te ontwerpen was waarschijnlijk sterk beïnvloed door eerdere initiatieven van Xerox en Apple, die hun computers al voorzagen van grafische gebruikersomgevingen.
De recentste versie van Windows die gericht is op thuisgebruik is Windows 7, voor de servermarkt is dat Windows Server 2008 R2. De meest recente versie voor smartphones in Windows Phone 7.5.
Inhoud |
[bewerken] Naam
Het Engelse woord 'Windows' betekent 'vensters'. Vensters zijn één van de vier onderdelen van het WIMP-interfaceconcept (Window, Icon, Menu, Pointing device) oorspronkelijk gedefinieerd aan het Xerox PARC begin jaren 80.
[bewerken] Versies
Er zijn in de loop der jaren veel versies van Microsoft Windows uitgegeven. Deze versies zijn in volgende categorieën op te delen:
[bewerken] Niet meer ondersteunde versies
[bewerken] Windows 1.0 en Windows 2.xx
De geschiedenis van Windows loopt terug tot in september 1981. Toen begon Chase Bishop, een wetenschapper, aan het maken van een uiterlijk voor het eerste model van zijn project "Interface Manager". Dit werd aangekondigd in november 1983 (na de Apple Lisa, maar voor de Macintosh onder de naam "Windows". Windows 1.0 kwam echter pas uit in november 1985. Windows 1.0 deed eigenlijk dienst als een shell over Microsoft MS-DOS. Verder waren er verschillende programma's met een UI meegeleverd zoals de Rekenmachine, Kalender, Cardfile, Clipboard viewer, Klik, Configuratiescherm, Kladblok, Paint, Reversi, Terminal en Writer. In Windows 1.0 was het nog niet mogelijk om vensters elkaar te laten overlappen.
In oktober 1987 werd Windows 2.0 gelanceerd. Nieuw was een verbeterd geheugenbeheer en de mogelijkheid om vensters elkaar te laten overlappen. Ook toetsencombinaties maakten in deze versie hun intrede.
Windows 2.1 werd in 2 verschillende versies uitgebracht: Windows/386 en Windows/286. In die eerste kwam er ondersteuning voor multitasking van verschillende DOS-programma's, en ook het geheugengebruik was verbeterd. In die tweede was onder andere een verbeterd geheugengebruik doorgevoerd.
De eerste versies van Windows werden vaak gezien als een grafische interface over MS-DOS. Niettemin hadden deze eerste 16 bitversies van Windows al kenmerken van volledige besturingssystemen: eigen uitvoerbaar bestandsformaat en hun eigen stuurprogramma's voor printers, muis, toetsenbord, schermen etc. Ook had Windows, in tegenstelling tot MS-DOS, de mogelijkheid om meerdere programma's met een grafische interface te gebruiken op hetzelfde moment. Windows had dan ook veel meer opties en mogelijkheden, waaronder ondersteuning voor grotere geheugens.
[bewerken] Windows 3.0 en Windows 3.1
De grootste verandering in Windows 3.0 (1990) en Windows 3.1 (1992) was het design. Dit had niet langer verschillende bonte kleuren maar was vooral in grijstinten en wit. Ook draaiden programma's binnen Windows nu in een beschermde modus; hierdoor kregen de programma's toegang tot verschillende, afgescheiden delen van het geheugen. Ook werden verschillende onderdelen door Microsoft herschreven. Windows 3.1x was de laatste versie van Windows waar geen taakbalk en startmenu beschikbaar was.
[bewerken] Windows 95, Windows 98 en Windows Me
In augustus 1995 lanceerde Microsoft Windows 95. De belangrijkste vernieuwing was de nieuwe gebruikersinterface. Zo werd de taakbalk, zoals hij gekend bleef tot Windows Vista, geïntroduceerd. Ook werd hardware nu automatisch gedetecteerd en geconfigureerd door Windows (plug-and-play). Ook 32 bitprogramma's werden nu ondersteund en de stabiliteit werd ten opzichte van Windows 3.1 verbeterd. Er kwamen verschillende OEM Service Releases (OSR) uit van Windows 95. Ieder kreeg voor belangrijke updates een Service Pack.
In juni 1998 volgde Windows 98. Nog geen jaar later, in mei 1999, kwam er een herziene versie van Windows 98 uit: Windows 98 Second Edition (of kortweg Windows 98 SE).
In februari 2000 kwam Microsoft met Windows 2000 op de markt. Windows 2000 was de eerste NT-Windows die ook door consumenten werd gekocht. In september 2000 werd Windows 2000 opgevolgd door Windows Me (Me staat voor Millennium Edition). Windows Me was net als Windows 98 en eerder gebaseerd op MS-DOS en werd voorzien van enkele functies die Windows 2000 had, zoals een systeemherstel. Windows Me bleek echter instabiel. Ook is het het laatste besturingssysteem van Microsoft dat is gebaseerd op MS-DOS.
[bewerken] Windows NT 3.1, 3.5x, 4.0 en Windows 2000
Origineel was de Windows NT-lijn bedoeld voor commercieel gebruik. De eerste versie van Windows NT was NT 3.1 (1993). Het versienummer "3.1" werd gekozen omdat het overeen kwam met de consumentenversie van Windows in die tijd (Windows 3.1). Deze versie werd opgevolgd door NT 3.1 (1993), NT 3.5 (1994), NT 3.51 (1995), NT 4.0 (1996) en Windows 2000 (2000). Windows 2000 was de laatste NT-gebaseerde versie van Windows die geen Microsoft Product Activation had ingebouwd. Windows NT 4.0 is het eerste NT-gebaseerd besturingssysteem dat de interface van Windows 95 meekreeg.
[bewerken] Ondersteunde versies
[bewerken] Windows XP (NT 5.1)
Gebaseerd op de tijdlijn is Windows XP de opvolger van Windows Me. Volgens het versienummer (NT 5.1) is Windows XP echter de opvolger van Windows 2000 (NT 5.0). De belangrijkste vernieuwing in Windows XP is waarschijnlijk te danken aan de nieuwe doelgroep. Microsoft richtte zich met Windows XP ook volledig op de consumenten. Windows XP werd voorzien van een mooiere interface met de naam "Luna". Deze is beschikbaar in het blauw, zilver en olijf. Ook werd het startmenu onder handen genomen en is het systeem gebruiksvriendelijker en stabieler.
In 2002 kwam Microsoft met het eerste Service Pack voor Windows XP. In deze versie van Windows XP werd ondersteuning voor USB 2.0-interfaces toegevoegd, eveneens .NET-ondersteuning, IPv6-ondersteuning en ondersteuning voor SATA-schijven groter dan 137 GB. Verder werd versie 4.7 van Windows Messenger in deze update gebonden.
In 2004 kwam Microsft met een tweede Service Pack voor Windows XP. Deze update loste veel problemen op en bracht ook nieuwe functies zoals het aangeven door middel van een bericht als een download een computervirus zou kunnen bevatten, een ingebouwde firewall die de computer moet beschermen tegen hackers en een makkelijker hulpprogramma voor het opsporen van draadloze netwerken.
In 2008 kwam het derde en tevens laatste Service Pack voor Windows XP. Dit is de enige versie van Windows XP die nog ondersteund wordt (tot 8 april 2014). Nieuw in SP3 is de verbeterde compatibiliteit met Windows Server 2008, een nieuwe versie van het programma 'Verbinding met extern bureaublad' en ondersteuning voor .NET 4.0.
[bewerken] Windows Vista (NT 6.0)
Op 30 januari 2007 kwam Windows Vista uit. Net als zijn voorganger is Windows Vista gebaseerd op de Windows NT-kernel. Het draagt versienummer Windows NT 6.0. Windows Vista zou eigenlijk in 2006 moeten zijn uitgekomen voor de consumenten maar dit werd uitgesteld. Voor bedrijven verscheen Vista op 30 november 2006. De grootste vernieuwing in Windows Vista is de gebruikersinterface: deze werkt nu op Windows Aero. Windows Vista is tevens de laatste versie van Windows die enkel de klassieke taakbalk heeft. Voor Windows Vista zijn ondertussen al twee Service Packs verschenen.
Windows Vista werd echter niet goed ontvangen: de systeemvereisten waren nogal hoog, waardoor op veel computers het systeem traag werkte of niet alle grafische features konden worden gebruikt. Daarnaast betekende de verbeterde veiligheid, onder meer door middel van gebruikersaccountbeheer, een verandering in de manier waarop men gewend was te werken; veel wijzigingen vereisten nu het ingeven van een beheerderswachtwoord, ook wanneer men met een beheerdersaccount was ingelogd, waardoor veel gebruikers als hinderlijk werd ervaren. Windows Vista werd snel opgevolgd door Windows 7.
[bewerken] Windows 7 (NT 6.1)
Op 22 oktober 2009 landeerde Microsoft Windows 7. Deze moest het door fouten geplaagde Windows Vista doen vergeten. Nieuw in Windows 7 was de vernieuwde taakbalk. Deze bevatte nu geen labels meer en de iconen waren groter. Hierdoor is de taakbalk ongeveer twee keer zo hoog als de klassieke versie ervan. Ook was Windows Aero drastisch verbeterd, waar in Windows Vista de taakbalk en vensters hun transparantie verloren als een venster werd gemaximaliseerd, is dat in Windows 7 niet meer het geval. Ook werd Aero Snap, Peek en Shake ingevoerd. Ook is het nu mogelijk om op het bureaublad een diashow af te spelen en widgets zitten niet meer vast aan een balk, maar kunnen worden verspreid over het volledige bureaublad. Verder hebben ook de bibliotheken hun intrede gedaan. Windows 7 werd vooral als 64 biteditie verkocht. Windows 7 is ook de laatste versie van Windows die een 32 bitvariant heeft en beschikt over de klassieke Windows-stijl uit Windows Me en eerder.
[bewerken] Toekomstige versie
[bewerken] Windows 8 (NT 6.2)
Windows 8 wordt de opvolger van Windows 7. De grootste vernieuwing van Windows 8 is de drastisch veranderde interface en Windows 8 wordt dan ook de grootste vernieuwing sinds Windows 95 genoemd. Windows 8 beschikt over de Metro-interface die al eerder te zien was op Windows Phone 7. Verder is er ondersteuning voor ARM-architectuur en is het mogelijk Windows vanaf een USB-apparaat te laten starten met Windows To Go. Ook is er ondersteuning voor USB 3.0. Verder is er een nieuw Taakbeheer en is Windows 8 de eerste versie van Windows die niet meer beschikt over de klassieke interface van Windows 95 en Me.
[bewerken] Tijdlijn van versies
Ondanks de benamingen voor alle versies van Windows heeft elke versie ook een versienummer.
| Tijdlijn van releases | ||||
|---|---|---|---|---|
| Releasedatum | Productnaam | Versie/Build | Notitie | Laatste IE |
| November 1985 | Windows 1.01 | 1.01 | Geen ondersteuning | — |
| November 1987 | Windows 2.03 | 2.03 | Geen ondersteuning | — |
| Mei 1988 | Windows 2.10 | 2.10 | Geen ondersteuning | — |
| Maart 1989 | Windows 2.11 | 2.11 | Geen ondersteuning | — |
| Mei 1990 | Windows 3.0 | 3.0 | Geen ondersteuning | — |
| Maart 1992 | Windows 3.1x | 3.1 | Geen ondersteuning | 5 |
| Oktober 1992 | Windows For Workgroups 3.1 | 3.1 | Geen ondersteuning | 5 |
| Juli 1993 | Windows NT 3.1 | NT 3.1 | Geen ondersteuning | 5 |
| December 1993 | Windows For Workgroups 3.11 | 3.11 | Geen ondersteuning | 5 |
| Januari 1994 | Windows 3.2 (enkel in Simplified Chinese) | 3.2 | Geen ondersteuning | 5 |
| September 1994 | Windows NT 3.5 | NT 3.5 | Geen ondersteuning | 5 |
| Mei 1995 | Windows NT 3.51 | NT 3.51 | Geen ondersteuning | 5 |
| Augustus 1995 | Windows 95 | 4.0.950 | Geen ondersteuning | 5.5 |
| Juli 1996 | Windows NT 4.0 | NT 4.0.1381 | Geen ondersteuning[1] | 6 |
| Juni 1998 | Windows 98 | 4.10.1998 | Geen ondersteuning | 6 |
| Mei 1999 | Windows 98 SE | 4.10.2222 | Geen ondersteuning [2] | 6 |
| Februari 2000 | Windows 2000 | NT 5.0.2195 | Geen ondersteuning[3] | 6 |
| September 2000 | Windows Me | 4.90.3000 | Geen ondersteuning[4] | 6 |
| Oktober 2001 | Windows XP | NT 5.1.2600 | Extended Support voor SP3 tot 8 april 2014. (RTM, SP1 en SP2 worden niet meer ondersteund.) | 8 |
| Maart 2003 | Windows XP x64 Edition | NT 5.2.3790 | Geen ondersteuning | 6 |
| April 2003 | Windows Server 2003 | NT 5.2.3790 | Extended Support voor SP2 tot 14 juli 2015. (RTM en SP1 worden niet meer ondersteund.) | 8 |
| April 2005 | Windows XP Professional x64 Edition | NT 5.2.3790 | Extended Support voor SP2 tot 8 april 2014. (RTM en SP1 worden niet meer ondersteund.) | 8 |
| Juli 2006 | Windows Fundamentals for Legacy PCs | NT 5.1.2600 | Huidige versie, wordt ondersteund. | 8 |
| November 2006 (volume licensing) Januari 2007 (retail) |
Windows Vista | NT 6.0.6000 NT 6.0.6001 (SP1) NT 6.0.6002 (SP2) |
Huidige versie (RTM heeft geen ondersteuning). | 9 |
| Juli 2007 | Windows Home Server | NT 5.2.4500 | Huidige versie, wordt ondersteund. | 8 |
| Februari 2008 | Windows Server 2008 | NT 6.0.6000 NT 6.0.6002 (SP2) |
Huidige versie, wordt ondersteund. | 9 |
| Oktober 2009[5] | Windows 7 en Windows Server 2008 R2 | NT 6.1.7600 NT 6.1.7601 (SP1) |
Huidige versie, wordt ondersteund. | 9 |
| April 2011 | Windows Home Server 2011 | NT 6.1.8400 | Huidige versie, wordt ondersteund. | 9 |
| Nog niet gelanceerd | Windows 8 | NT 6.2.8156 | Huidige status is Developer Preview build 8102. Laatst bekende build is build 8156.[6] | 10 |
[bewerken] Marktaandeel
| Bron | Net Market Share[7] | W3Counter[8] | Global Stats[9] |
|---|---|---|---|
| Datum | November 2011 | November 2011 | November 2011 |
| Alle versies | 92.2% | 78.87% | 90.16% |
| Windows 8 | 0.03% | - | - |
| Windows 7 | 34.6% | 36.63% | 41.13% |
| Windows XP | 48.89% | 32.97% | 37.91% |
| Windows Vista | 8.48% | 9.17% | 11.12% |
| Windows 2000 | 0.14% | 0.1% | — |
| Windows NT 4.0 | 0.06% | — | — |
| Windows 98 | 0.02% | — | — |
| Windows Me | 0.01% | — | — |
[bewerken] Zie ook
[bewerken] Externe links
- (nl) Officiële Belgische Windowssite
- (nl) Officiële Nederlandse Windowssite
- (nl) Windows Vista
- (nl) Computerhilfen.nl - Windows tips en forum
- (en) Windows NT - Alpha FAQ
- (en) Site om Windows Vista Ultimate gratis te testen
- (nl) Nederlandse Windows-site
Bronnen, noten en/of referenties
|
| Versiegeschiedenis van Microsoft Windows | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
| Microsoft Corporation | ||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
| Zie de categorie Microsoft Windows van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |