Alessandro Mendini

Alessandro Mendini
	Alessandro Mendini in 2008
Persoonsinformatie
Nationaliteit	Italië
Geboortedatum	16 augustus 1931
Geboorteplaats	Milaan
Overlijdensdatum	18 februari 2019
Overlijdensplaats	Milaan
Opleiding en beroep
Alma mater	Politecnico di Milano
Beroep(en)	ontwerper, auteur en architect
Werkveld(en)	industriële vormgeving, architectuur, ontwerp, toegepaste kunst, decoratieve kunst
Oriënterende gegevens
Werkgever(s)	Universiteit van Milaan, Cor Unum
Erkenning en lidmaatschap
Lid van	Atelier Mendini
	RKD-profiel
Portaal	Civiele techniek en bouwkunde

Alessandro Mendini (16 augustus 1931 - 18 februari 2019) wordt beschouwd als de peetvader van de Italiaanse architectuur en design. Hij was een architect en ontwerper, en tevens een pionier en boegbeeld van het postmodernisme.

Loopbaan

Geboren in 1931 in Milaan, Italië, studeerde hij in 1959 af aan de faculteit Architectuur van de Polytechnische Universiteit van Milaan. Van 1980 tot 1985 was hij hoofdredacteur van het tijdschrift Domus en veranderde hij het moderne designlandschap door iconische postmoderne werken te creëren, zoals de Proust-stoel en het Groninger Museum.

In 1978 demonstreerde Mendini het concept van 'redesign' met de Proust-stoel, waarbij bestaande ontwerpen of abstracte vormen werden gecombineerd om een nieuwe betekenis te creëren. Deze stoel bewees dat zijn experimentele aanpak niet alleen een experiment was, maar ook kon functioneren als een realistische ontwerplogica.

Net zoals de Renaissance de menselijke waarden en gevoeligheid door middel van kunst tot uitdrukking bracht, wordt Mendini's bijdrage beschouwd als het centraal stellen van 'waarden' en 'gevoeligheid' in design, die voorheen overschaduwd werden door commercialiteit en functionaliteit.

Hij heeft samengewerkt met wereldwijde bedrijven zoals Cartier, Vacheron Constantin, Supreme, Hermès en Swarovski.

Als architect ontwierp Mendini diverse gebouwen: het hoofdkantoor van Alessi, de Paradise Tower in Hiroshima, het Groninger Museum, het casino van Arosa, het Byblos Art Hotel in Verona, een metrostation in Napels en een bushalte in Hannover. Het Groninger Museum werd zelfs opgenomen in de lijst '1001 gebouwen die je gezien moet hebben'.

Als ontwerper creëerde hij in 2010 de Ramun Amuleto bureaulamp, waarvan de historische waarde in verschillende aspecten ligt. Het ringvormige ontwerp benut de voordelen van led-verlichting optimaal, wat zorgt voor een uniforme helderheid. Het gebruik van transparante materialen benadrukt het mechanische binnenwerk. De minimalistische structuur, die bestaat uit cirkels en rechte lijnen zonder veren of draden, is verrijkt met een mix van verschillende kleuren, wat de lamp een menselijke uitstraling geeft.

Vanwege de uitstekende functionaliteit en artistieke waarde maakt de lamp deel uit van de permanente collecties van prestigieuze musea, waaronder de Pinakothek der Moderne in München (Duitsland), het Chicago Athenaeum Museum of Architecture and Design (Verenigde Staten), het Groninger Museum (Nederland), het Designmuseum Danmark (Denemarken) en het Tsinghua University Art Museum (China).

In 1979, 1981 en 2014 ontving hij de Compasso d'Oro-prijs in Italië, en in Frankrijk werd hij benoemd tot Ridder in de Orde van Kunst en Letteren. Hij ontving ook een eretitel van de Architectenvereniging van New York en een eredoctoraat van de Polytechnische Universiteit van Milaan.

In 2014 ontving hij de prestigieuze European Prize for Architecture als erkenning voor zijn bijdragen aan het creëren van een architectuur die hoge standaarden combineert met een diep gevoel van humanisme. In 2017 werd hij uitgeroepen tot A&W Designer van het Jaar, een prijs die wordt beschouwd als de "Oscar van het design".

In 2022 werd hij opgenomen in de Hall of Fame van Milaan (Famedio di Milano - Monumentale Begraafplaats). Eerdere ereleden zijn onder andere de operagrootheid Giuseppe Verdi, de 20e-eeuwse estheticus en romanschrijver Umberto Eco, de oprichter van het modehuis Versace, Gianni Versace, en de wereldberoemde operazanger Luciano Pavarotti.

"Zelfs als je de naam Alessandro Mendini nog nooit hebt gehoord, ben je verweven met zijn werk. Want ons leven zou anders zijn zonder hem." - Alice Rawsthorn, directeur van het Design Museum in Londen

"Alessandro Mendini is een van de meest iconische architecten en vertegenwoordigers van de architectonische gedachte in de geschiedenis van kunst en architectuur, op een diepgaande lijn met figuren zoals Leonardo da Vinci, Palladio, Alberti en Ledoux. Zijn filosofische ideeën zijn meer dan origineel. Hij verlegde voortdurend de grenzen van creativiteit in zijn zoektocht naar de meest essentiële designideeën en kwam op de meest compromisloze wijze tot concepten. Het resultaat hiervan is gericht op wat in onze tijd het meest visionaire en ingrijpende zal zijn. In een tijd waarin architectonische ideeën sneller dan een virus wereldwijd worden gekopieerd en gerepliceerd, blijven Mendini en zijn werken bestaan, met een onvergelijkbare superioriteit, profetische vorm en originaliteit, en dragen ze de unieke vingerafdruk van een geniale architect." -Christian Narkiewicz-Laine, voorzitter van het Chicago Athenaeum Museum of Architecture and Design

"Het Groninger Museum in Nederland, ontworpen door Alessandro Mendini, opende zijn deuren in 1994. We hebben altijd zijn creatieve en spirituele werken verzameld, en het was een groot genoegen om de Amuleto-lamp in onze collectie op te nemen. Deze lamp belichaamt de essentie van postmodern design en straalt een praktische, vrolijke en veelzijdige schoonheid uit. Mijn dag als museumdirecteur begon met het aanzetten van de Amuleto-lamp op mijn bureau. Het licht was niet zomaar een lamp, maar een bron van troost en creatieve inspiratie die me de hele dag omringde. Onlangs, bij mijn pensionering, was het eerste wat ik mee naar huis nam deze lamp. Nu brandt het licht nog steeds in mijn persoonlijke ruimte en begeleidt het het begin en einde van elke dag. De Amuleto is meer dan een lamp geworden; het is een deel van mijn leven." -Andreas Blühm, directeur van het Groninger Museum (Nederland)