Bende van Oss

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Met de Bende van Oss wordt gerefereerd aan een roerige periode, waarbij criminelen uit Oss, tussen 1888 tot aan 1934 voor veel zware misdaden zorgden. Hieronder vielen 29 moorden, tientallen roofovervallen en inbraken en enkele honderden brandstichtingen op bestelling. Middelpunt van deze criminaliteit waren de families Van Berkom, De Bie en Hendriks (alias 'de Soep'). Tot de belangrijke betrokkenen behoorde Abraham Snabel, ook bekend als 'Gerardus Gannef', verzekeringsinspecteur en aanstichter van roofovervallen gepleegd door de bende.[1] Bij het oprollen van de bende in 1934 werden ruim 160 mensen gearresteerd. Koningin Wilhelmina kwam voor deze actie persoonlijk de Koninklijke Marechaussee onderscheiden. Minister Carel Goseling (kabinet-Colijn IV) kwam in 1939 in opspraak door zijn optreden in de affaire-Oss.

Moorden[bewerken]

Enkele moorden toegeschreven aan de Bende van Oss zijn onder andere:

  • 26 maart 1893: Moord op wachtmeester van de marechaussee Geerard Hoekman.[2]
  • 27 december 1917: Moord op Marinus van Hees.
  • 21 juni 1923: Moord op weduwe Haakmans te Hoensbroek.
  • 2 september 1925: Moord op mevr. van Nijs.
  • 5 december 1925: Moord op Jan Hartogs (Jantje van Mas).
  • 10 augustus 1926: Doodslag op mevr. van Zantvoort en haar drie kinderen
  • 11 december 1929: Moord op Gerardus van Galen.
  • 9 november 1932: Moord op Johannes (Jan) Marinus Cornelus van der Pas.
  • 9 augustus 1933: Moord op Gerrit de Bie.
  • 15 of 16 mei 1934: Moord op Antonius Verhoeven.[3]

Veroordeelde bendeleden[bewerken]

Naam Geboren Daden Langste straf
Berkom, Martinus van Martinus van Berkom
Alias(sen): De Baron
16 november 1846
te Oss, Nederland
Volgens Gijsbertus van Gelder was Van Berkom de werkelijke moordenaar op Geerard Hoekman.[4]
Berne, Jacobus Johannes van Jacobus Johannes van Berne
Alias(sen): Toon Sossen, Koosje
14 augustus 1900
te Oss, Nederland
Moord op Gerardus van Galen.
Bie, Antonia Francisca de Antonia Francisca de Bie
Alias(sen): Ciske
10 mei 1900
te Oss, Nederland
Brandstichting. 3 jaar
Bie, Jacobus de Jacobus de Bie
Alias(sen): Koosje
26 juli 1902
te Oss, Nederland
Inbraken en diefstal.
Bie, Petrus Johannes de Petrus Johannes de Bie
Alias(sen): Peer
6 oktober 1893
te Oss, Nederland
Inbraken en roofovervallen. 17,5 jaar
Bie, Petrus Wilhelmus de Petrus Wilhelmus de Bie
Alias(sen): Piet
11 maart 1915
te Oss, Nederland
Moord op Gerrit de Bie en enkele overvallen. 18 jaar
Bie, Wilhelmus Martinus de Wilhelmus Martinus de Bie
Alias(sen): Wimke
9 april 1918
te Oss, Nederland
Moord op Antonius Verhoeven en zware mishandeling op Petrus Verhoeven. 7,5 jaar
Ceelen, Johannes Petrus Johannes Petrus Ceelen
Alias(sen): De Ceel, Jan
19 april 1912
te Oss, Nederland
Moord op Johannes Marinus Cornelus van der Pas. 18 jaar
Galen, Hendrikus Cornelus van Hendrikus Cornelus van Galen
Alias(sen): Cornelius van Nispen
22 september 1910
te Oss, Nederland
Inbraken en roofovervallen. 6 jaar
Galen, Jacobus Johannes van Jacobus Johannes van Galen
Alias(sen): Koosje, Jacobus van Nispen
21 augustus 1899
te Oss, Nederland
Veroordeeld voor 68 delicten. 1,5 jaar
Galen, Petrus Johannes van Petrus Johannes van Galen
Alias(sen): Piet, Leo van Nispen
7 september 1902
te Oss, Nederland
Inbraken. 3 jaar
Geenen, Johannes Cornelus van Johannes Cornelus van Geenen
Alias(sen): Gerrit Hooij
3 juni 1898
te Oss, Nederland
Inbraken.
Geenen, Nicolaas Johannes van Nicolaas Johannes van Geenen
Alias(sen): Willem Hooij, Klaasje
4 november 1888
te Oss, Nederland
Brandstichting
Geenen, Petrus van Petrus van Geenen
Alias(sen): Puck Hooij, dʼn Blauwe
4 september 1895
te Oss, Nederland
Gelder, Gijsbertus van Gijsbertus van Gelder
Alias(sen): Gijp van Gelder
20 mei 1863
te Dieden, Nederland
Moord op Geerard Hoekman. (Veroordeeld tot levenslang, echter gratie in 1923)
Tweemaal moordpoging op fabrieksopzichter De Bruyn.
Levenslang
Heuvel, Leonardus Antonius van den Leonardus Antonius van den Heuvel
Alias(sen): Den Brus, Linnard
1892
te Heesch, Nederland
Inbraken en roofovervallen. 14 jaar
Orsouw, Franciscus Johannes van Franciscus Johannes van Orsouw
Alias(sen): Den Olie, De Rotterdammer
30 september 1910
te Oss, Nederland
Moord op Antonius Verhoeven en zware mishandeling op Petrus Verhoeven. Daarnaast poging tot doodslag op Petrus Antonius van Buul. 10 jaar
Putten, Hendrikus Adrianus van de Hendrikus Adrianus van de Putten
Alias(sen): De Rut
18 mei 1912
te Oss, Nederland
Moord op Antonius Verhoeven en zware mishandeling op Petrus Verhoeven.
Schaijk, Johannes Adrianus van Johannes Adrianus van Schaijk
Alias(sen): Mennepop, De Schaai
28 september 1905
te Duisburg, Duitsland
Roofovervallen en inbraken.
Schuurmans, Petrus Antonius Petrus Antonius Schuurmans
Alias(sen): Vestdik
20 mei 1916
te Oss, Nederland
Roofovervallen en inbraken.
Vos, Lambertus Lambertus Vos
Alias(sen): Noest, de Seip
5 maart 1900
te Oss, Nederland
Roofovervallen en inbraken.
Vossenberg, Johanna Maria Johanna Maria Vossenberg
Alias(sen): Hanneke van Martekus
1 juni 1889
te Oss, Nederland
Heling en aanstichting tot roofovervallen en inbraken. 3,5 jaar
Wetering, Franciscus Nicolaas van de Franciscus Nicolaas van de Wetering
Alias(sen): Frans de Brommert
25 april 1910
te Oss, Nederland
Inbraken en roofovervallen.
Wielen, Antonius Johannes van der Antonius Johannes van der Wielen
Alias(sen): Slappe Toon de Soep
1913
te Oss, Nederland
Inbraken en roofovervallen.

Informatie in de hierboven weergeven tabel komt onder andere uit[5][6][7]

Speelfilm 2011[bewerken]

Bibliografie[bewerken]

  • (nl) Smeets, Jos, De affaire-Oss, Wereldbibliotheek, 2001, 284. ISBN 9789028419407.
  • (nl) Schouten, Martin, De zaak Oss, Bezige Bij, 1982, 170. ISBN 9789023452881.
  • (nl) Nagel, Willem Hendrik, De criminaliteit van Oss, Den Haag, 1949, 427.
  • (nl) Speurder, J. de, Donker Oss: misdaad en gerechtigheid in Brabants Noord-Oosthoek, 1937, 39. ISBN 9789491014147.