Bergpas

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Jump to search
De Khyberpas in Pakistan

Een bergpas, ook alleen pas en door wielrenners vaak aangeduid met het Franse col, is een lager gelegen deel van een bergrug. De bergrug is op die plaats gemakkelijker over te steken en bergpassen zijn daarom al sinds mensenheugenis belangrijke verbindingsroutes.

Natuurlijke grens[bewerken]

Een bergpas is altijd het punt van een waterscheiding. In relatief veel gevallen bevindt zich ook een grens, tussen landen of provincies, op of in de buurt van de bergpas, omdat bergruggen al eeuwenlang natuurlijke grenzen vormen.

Een weg over een bergpas wordt een pasweg genoemd, dat zijn meestal wegen met veel haarspeldbochten. Voor zo een weg of spoorlijn is de pas zelf dan vaak het hoogste punt in de route. De Romeinen legden al wegen over bergpassen in de Alpen aan. Het Franse woord mont, dat nu berg betekent, telde in de middeleeuwen als het punt van de pasovergang.[1] In de moderne tijd lopen wegen en spoorlijnen in bergachtige gebieden vaak over bergpassen, hoewel er de laatste jaren veel tunnels zijn aangelegd.

Door de vorm van een bergpas in het landschap tussen de bergen is er daar vaak meer wind dan in de nabije omgeving. Veel bergpassen zijn in de winter gesloten vanwege grote hoeveelheden sneeuw, zeker voor het wegverkeer. Paswegen kunnen in de winter overigens vaak wel sneeuwvrij worden gehouden, maar dat is een kostbare zaak. Zeker als er ook al een tunnel door de bergrug loopt, wordt de sneeuw op een bergpasin de winter niet geruimd.

Hoogste of laagste punt[bewerken]

De pasovergang is, in wiskundige zin, een zadelpunt in het aardoppervlak. Op een bergrug is het het laagste punt, daarom is een bergpas de ideale plaats om aan de andere kant van de berg te komen. Toch is het voor de reiziger een hoog punt, hij moet klimmen om de pas te bereiken.

Bergpassen in Europa[bewerken]

Alpen[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Alpenpas voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Pyreneeën[bewerken]

naam omschrijving hoogte (m) land tunnel
Col du Somport 1632 Spanje en Frankrijk Tunnel du Somport
Col du Tourmalet bekend van de wielersport 2115 Frankrijk
Port de la Bonaigua 2072 Spanje
Port d'Envalira hoogste pas in de Pyreneeën 2408 Andorra Envaliratunnel
Col de Puymorens 1915 Frankrijk Tunnel du Puymorens
Coll de la Perxa 1581 Frankrijk
Col du Perthus Er gaat ook een autosnelweg over deze pas. 290 Spanje en Frankrijk Perthustunnel voor hsl

Er gaat over de genoemde passen een weg.

Kaukasus[bewerken]

naam omschrijving
Darjalkloof Georgische militaire weg
Rikotipas verbinding tussen Oost en West-Georgië
Soeramipas verbinding tussen Oost- en West-Georgië

Bergpassen[bewerken]