Duurzaam toerisme

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Reizen en
Toerisme
Portaal  Portaalicoon  Toerisme
Portal.svg Portaal Duurzaamheid

Duurzaam toerisme en ecotoerisme zijn vormen van toerisme waarbij serieus rekening gehouden wordt met bescherming van natuur, milieu en cultuur, soms ook mensenrechten. Duurzaam toerisme en ecotoerisme zijn in de periode na 1970 ontstaan.

De term ecotoerisme zou voor het eerst gebruikt zijn door de Mexicaanse architect Hector Ceballos-Lascurain in 1983. Hij gaf als definitie: die vorm van toerisme waarbij de reiziger relatief ongestoorde gebieden bezoekt en daar het landschap, de flora en de fauna bestudeert, bewondert en hiervan geniet. Dit zal, aldus Ceballos-Lacurain, bij de reiziger leiden tot een groter bewustzijn en meer kennis van de natuurlijke omgeving, inclusief de culturele aspecten, en deze persoon maken tot iemand die zich zeer bewust is van de noodzaak van bescherming.

Duurzaam toerisme en ecotoerisme hebben zich ontwikkeld tot een substantieel onderdeel van de toeristensector.

Vormen[bewerken]

Er zijn uiteenlopende vormen van duurzaam toerisme. Sommige vormen zijn meer gericht op natuur- en milieu-educatie, andere op kleinschaligheid of beperking van milieuschade, weer andere respecteren lokale culturen en/of mensenrechten. Vormen waarbij natuur of milieu centraal staan heten ook wel ecotoerisme. In sommige gevallen wordt de toerist nadrukkelijk geld gevraagd om natuur of milieuschade te compenseren danwel lokale culturen of economieen te ondersteunen. Voorbeelden van duurzaam toerisme zijn agrotoerisme waarbij men boeren een eerlijke prijs betaalt voor biologisch of duurzaam verbouwde groenten en vlees, vakanties waarbij de CO2 uitstoot gecompenseerd wordt, kleinschalige natuurreizen of werkvacanties waarbij geholpen wordt lokale voorzieningen op te bouwen of te financieren zoals een weeshuis.

Criteria[bewerken]

Er zijn geen algemeen geaccepteerde criteria voor duurzaam toerisme of ecotoerisme. Wel zijn door de Verenigde Naties 12 principes voor duurzaam toerisme vastgelegd [1]. Duurzaam toerisme moet:[2]

  1. in economische opzicht levensvatbaar zijn;
  2. bijdragen aan de locale economie en welvaart;
  3. bijdragen aan goed werkgeverschap, zoals goede en goedbetaalde banen zonder discriminatie op grond van geloof, geslacht of lichamelijke conditie;
  4. bijdragen aan gelijke verdeling van de economische en andere baten onder de lokale gemeenschap;
  5. bijdragen aan de verwachtingen van de bezoekers, zoals het leveren van goede en veilige diensten zonder onderscheid te maken naar geslacht, ras of lichamelijke conditie;
  6. de lokale gemeenschappen en andere lokale betrokkenen bij besluitvorming over en beheer van toeristische activiteiten in hun gebied betrekken;
  7. de kwaliteit van leven van de lokale gemeenschappen beschermen of verbeteren, inclusief de sociale structuren en de kwaliteit van de leefomgeving, waarbij uitbuiting vermeden wordt;
  8. de culturele identiteit, tradities en cultuurhistorie van de gemeenschappen in het gebied respecteren;
  9. de kwaliteit van landschap en milieu respecteren;
  10. de biologische rijkdom, flora, fauna en hun leefgebieden en –omstandigheden respecteren;
  11. het gebruik van schaarse en niet vervangbare natuurlijke hulpbronnen minimaliseren;
  12. de vervuiling van water, bodem en lucht minimaliseren.

Ecotoerisme is een op natuurgerichte vorm van toerisme die de duurzaamheidscriteria in acht neemt. The International Ecotourism Society (TIES) geeft als definitie “een verantwoordelijke vorm van reizen in natuurgebieden die het milieu geen schade toebrengt en het welzijn van de lokale bevolking bevordert” . In onder meer Costa Rica en Zwitserland zijn criteria voor ecotoerisme uitgewerkt. Ook de in Afrika actieve Fair Trade Tourism (FTT) heeft een systeem van certificering ontwikkeld en wil zo toerisme met respect voor natuur, cultuur en rurale bevolkingsgroepen en coöperaties ondersteunen. [3]

Kritiek[bewerken]

Kritiek op het ecotoerisme is er zeker. Zoals gezegd is er geen algemeen geaccepteerde definitie. Dit betekent dat iedereen, ook commerciele touroperators - het etiket kunnen gebruiken. Vele vormen van ecotoerisme wijken weinig af van 'gewoon' toerisme. In de praktijk blijkt het bovendien moeilijk om aan de criteria te voldoen. Behoud van natuurgebieden gaat lang niet altijd samen met het respecteren van lokale culturen en gemeenschappen. Organisatie en regelgeving schieten vaak tekort om ecotoerisme gestalte te geven. Het geld dat toeristen betalen komt voor het overgrote deel terecht bij Westerse bedrijven die de reizen organiseren.

Externe links en bronnen[bewerken]

  1. Making Tourism More Sustainable: A Guide for Policy Makers, United Nations Environment Programme – World Tourist Organization, 2005
  2. http://www.ecotourism.org/sites/ecotourism.org/files/document/Certification/Ecotourism%20Handbook%20I%20-%20A%20Simple%20User%27s%20Guide%20to%20Certification%20for%20SustainableTourism%20and%20Ecotou.pdf
  3. http://www.fairtrade.travel/Home/