Effectpedaal

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Zoom 3030-pedaal multi-effectpedaal
Losse effectpedalen

Een effectpedaal (Engels: stompbox of effect pedal), in gitaristenjargon ook wel 'trapbak' of 'trapdoos' genoemd, is een elektronisch apparaat dat veelal door gitaristen gebruikt wordt. Het dient om het geluid te vervormen of manipuleren en op die manier allerlei effecten te produceren. Door deze apparaten in pedaalvorm te hebben kunnen ze met de voet bediend worden terwijl de gitarist/bassist de handen vrij heeft om door te spelen.

Werking[bewerken]

Effectpedalen kunnen in 3 categorieën worden verdeeld:

  1. Stompboxes: (kleine) pedaaltjes met een werking die aan en uit te schakelen is.
  2. Footswitches - voetschakelaars om versterkers of effectapparatuur op afstand te bedienen
  3. Multi-effectpedalen: veel effecten in een apparaat verwerkt die in geheugenplaatsen zijn op te slaan, om ze zo in één keer op te roepen.

Stompboxes en interne effecten in multi-effecten zijn naar werking onder te verdelen in:

  • Volume en vervorming - overdrive, distortion, fuzz, volume boost, compressor/limiter.
  • Modulatie - chorus, flanger, phase shifter tremolo.
  • Toonregeling - equalizer, treble boost, mid boost, wah-wah, envelope filters.
  • Toonhoogteregeling - pitch shifter, detune-chorus, whammy.
  • Tijd - galm (reverb) en echo (delay)

Geschiedenis[bewerken]

Eind jaren 60 kwamen de eerste effectpedalen op de markt. Dit waren veelal fuzz- en wah-wah-pedalen. In de jaren 70 kwamen daar de meeste andere effecten bij. In de jaren 80 ontstonden de eerste multi-effecten en digitale effecten. Eind jaren 90 kon men met behulp van digitale modelleertechnologie de eerste digitale 'klonen' maken.

Gebufferd of true-bypass[bewerken]

Er zijn twee manieren waarop effecten in- en uitgeschakeld kunnen worden:

  1. Gebufferd - Boss, Maxon, Ibanez
  2. True bypass - Electro Harmonix, Hardwire, Seymour Duncan, MXR

True bypass wil zeggen dat er geen schakeling tussen de gitaar en de versterker zit wanneer het effect uit is. Gebufferd wil zeggen dat het pedaal, wanneer het effect uit is, een neutrale voorversterker ertussen heeft, waardoor het geluid dat er laagohmig in komt er met een hoge impedantie weer wordt uitgestuurd.

Functie[bewerken]

Pedalen zorgen voor effecten zoals chorus, flanger, phaser en echo, maar kunnen ook nog extra distortion, gain, treble, bass enz. aan het geluid toevoegen. Pedalen zijn ook zeer handig om bijvoorbeeld van clean naar oversturing over te schakelen.[bron?]

Lijst van pedalen[bewerken]

Oversturing[bewerken]

  • Distortion
  • Fuzz
  • Oversturing

Sinusoïde vervorming[bewerken]

Toonband[bewerken]

  • Equalizer
  • Wah-wah

Tijdsbewerking[bewerken]

Toonmodulatie[bewerken]

Envelope filter[bewerken]

Autowah