Guineaworm

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Guineaworm (Dracunculus medinensis)
Diverse anatomische tekeningen van de parasiet (Dracunculus medinensis) met in het midden een afbeelding van de tussengastheer, een cyclopoide copepode of eenoogkreeft.
Diverse anatomische tekeningen van de parasiet (Dracunculus medinensis) met in het midden een afbeelding van de tussengastheer, een cyclopoide copepode of eenoogkreeft.
Taxonomische indeling
Rijk: Animalia
Onderrijk: Eumetazoa (Orgaandieren)
Superstam: Ecdysozoa
Stam: Nematoda (Rondwormen)
Klasse: Secernentea
Orde: Camallanida
Familie: Dracunculidae
Geslacht: Dracunculus
Soort
Dracunculus medinensis
(Linnaeus, 1758)
Portaal  Portaalicoon   Biologie

De Guineaworm (Dracunculus medinensis) is een parasitaire rondworm. De worm heeft kleine zoetwatereenoogkreeftjes als tussengastheer en een zoogdier als uiteindelijke gastheer. De worm veroorzaakt de aandoening dracunculiasis.

De volwassen vrouwtjes van deze worm behoren tot de langste parasitaire wormen die een zoogdier kunnen infecteren. Vrouwtjes van deze wormen kunnen wel 80-100 cm lang worden; zij leven in de huid van de gastheer en veroorzaken daar een blaar vaak aan een voet of andere ledemaat.

Blaar met Guineaworm die voorzichtig wordt verwijderd door op te rollen rond een luciferhoutje

Levenscyclus[bewerken]

Volwassen vrouwtjes leven in de huid van het slachtoffer. Voor zij naar buiten kruipen, veroorzaken ze een brandende pijn in de blaar. Als het slachtoffer de blaar in het water houdt, krijgt het vrouwtje de kans om larven (het L1 stadium) die zij reeds geproduceerd heeft, kwijt te raken. Deze larven zijn 0,5 tot 0,7 mm lang en 0,018 tot 0,024 mm breed, zij zijn vrijlevend en worden opgenomen door bepaalde soorten cyclopidae (eenoogkreeftjes) uit het zoet water, voornamelijk soorten uit de geslachten Mesocyclops en Thermocyclops.

Binnen 14 dagen bij 26 °C doorloopt de larve twee volgende stadia in dit kreeftje ("watervlo") en wordt besmettelijk voor de volgende gastheer. Door ongefilterd water te drinken kan de watervlo worden ingeslikt. Die sterft spoedig in de maag, maar de besmettelijke larve boort zich door de maagwand en komt terecht in andere lichaamsholten. Daar worden de wormen volwassen en paren. Dit hele proces duurt ongeveer 100 dagen. De mannetjes blijven relatief klein en kapselen zich ergens binnen het lichaam in en sterven op den duur. Het bevruchte vrouwtje groeit door tot het formaat van een sliert spaghetti en vestigt zich in de huid van het slachtoffer en probeert via het veroorzaken van een blaar haar larven te lozen in zoet water. Hiermee is de cyclus rond.

Bedreigde diersoort[bewerken]

Vooral mensen en theoretisch (onder laboratorium omstandigheden) ook honden en katten[1] kunnen optreden als de uiteindelijke gastheer van deze worm. Preventie is betrekkelijk eenvoudig en goedkoop uit te voeren door de watervlooien uit het drinkwater te verwijderen door middel van een filter van textiel. Daardoor is de bestrijding van deze worm een groot succes en dreigt de guineaworm een bedreigde diersoort te worden. In 2012 kondigde de voormalige Amerikaanse president Jimmy Carter van het Carter Institute het spoedige uitsterven van de worm aan. Dit instituut houdt zich onder meer bezig met de bestrijding van dracunculiasis.[2]

Bronnen, noten en/of referenties

Noten

  1. (de) Dönges, Johannes, Parasitologie. Mit besonderer Berücksichtigung humanpathogener Formen, Thieme, Stuttgart, 1988 ISBN 3135799026.
  2. Nelson, Roxanne (15 juli 2012). The World’s Last Worm: A Dreaded Disease Nears Eradication. Scientific American 307 (1): p. 14 . Geraadpleegd op 21 juli 2012.

Bronnen

  • Cairncross, Sandy, et al. (april 2002). Dracunculiasis (Guinea Worm Disease) and the Eradication Initiative. Clinical Microbiology Review 15 (1): p. 223-246 . DOI:10.1128. Geraadpleegd op 21 juli 2012.