Rosa Mota

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Rosa Mota
Rosa Mota in 2012
Rosa Mota in 2012
Volledige naam Rosa Maria Correia dos Santos Mota
Bijnaam A nossa Rosinha (Onze kleine Rosa)
Geboortedatum 29 juni 1958
Geboorteplaats Foz do Douro
Nationaliteit Vlag van Portugal Portugal
Lengte 1,57 m
Gewicht 45 kg
Sportieve informatie
Discipline middellange en lange afstand, veldlopen
Trainer/coach Pedro Pedrosa
Eerste titel Portugees kampioene 1500 m en 3000 m 1974
OS 1984, 1988
Extra Europees recordhoudster 20.000 m
Portaal  Portaalicoon   Atletiek
Rosa Mota (midden, voor) als een van de draagsters van de IAAF-vlag op de WK van 2007, Osaka.

Rosa Maria Correia dos Santos Mota (Foz do Douro, 29 juni 1958) is een voormalige Portugese marathonloopster en olympisch kampioene. Zij wordt beschouwd als een van Portugals meest vooraanstaande atletes en tevens gezien als een van de beste marathonloopsters van de 20e eeuw. Ze won veertien grote internationale marathons, waaronder die van Chicago, Boston, Londen, Rotterdam, Tokio en Osaka.[1]

Biografie[bewerken]

Begonnen met veldlopen[bewerken]

Hoewel ze als kind aan ischias en astma leed, begon Mota in haar schooltijd met veldlopen. In 1980 ontmoette ze haar toekomstige man Pedro Pedrosa, die tot het einde van haar sportcarrière haar trainer was.

Eerste grote successen[bewerken]

Haar eerste grote succes behaalde Mota in 1982, toen ze bij haar debuut op de marathon tijdens de Europese kampioenschappen in Athene direct de gouden medaille veroverde. Zij versloeg hierbij onder meer de favoriete Ingrid Kristiansen. Op de EK's in 1986 en 1990 prolongeerde zij haar Europese titel.
Opvallend in Mota's ontwikkeling als marathonloopster was, dat zij in haar eerste zeven marathons steeds haar beste persoonlijke prestatie verbeterde. Begonnen met een tijd van 2:36.03 op het EK in Athene, realiseerde ze zes marathons later, de Chicago Marathon in 1985, achter Joan Benoit en Ingrid Kristiansen, haar definitieve persoonlijke recordtijd van 2:23.29.[1]

Wereld- en olympisch kampioene[bewerken]

Bij de allereerste wereldkampioenschappen in 1983 in Helsinki eindigde Rosa Mota op de marathon als vierde. Vier jaar later, op het WK in 1987, won ze de marathon met ruim zeven minuten verschil op nummer twee, de Sovjet-Russische Zoja Ivanova.
Bij de Olympische Spelen van 1988 in Seoel bekroonde ze op de marathon haar sportcarrière met olympisch goud. Vier jaar eerder, de eerste keer dat de marathon als atletiekonderdeel was opgenomen in het olympisch programma, had zij op de Olympische Spelen van Los Angeles al brons gewonnen. Verder won ze de Great North Run in 1985 en 1990 en in 1989 de 25 km van Berlijn en de 20 km van Parijs.

Sint Silvester[bewerken]

Vermeldenswaard is voorts dat Rosa Mota zes jaar achter elkaar de Saint Silvester Road Race heeft gewonnen. Deze wedstrijd, die jaarlijks op 31 december, de dag van Sint Silvester, wordt gehouden en door de straten van het Braziliaanse Sao Paulo voert, geldt als de oudste en meest prestigieuze stratenrace van Brazilië en is het belangrijkste internationale evenement in Latijns-Amerika. Mota won deze race over een afstand van 12 km voor de eerste maal in 1981 en herhaalde deze prestatie tot en met 1986.

Bekende sportpersoonlijkheid[bewerken]

"A nossa Rosinha" ("onze kleine Rosa", zoals ze soms ook door haar landgenoten wordt genoemd) is een van de bekendste Portugese sportpersoonlijkheden, naast Eusébio, Carlos Lopes en Luís Figo. Die positie heeft zij echter in de loop der jaren zelf moeten bevechten. Aanvankelijk werd ze slechts beschimpt als ze trainde en werd zij met potten en pannen bekogeld. Hardlopende vrouwen pasten in het begin van de jaren tachtig nog niet in het wereldbeeld van met name de Portugese mannen. Ook officials maakten het haar moeilijk om aan internationale wedstrijden deel te nemen.[2]
Het volgende voorval tekent in welke absurde situaties Rosa Mota soms belandde. Vlak voor de Spelen van 1984 trainde zij in Colorado. Vandaar zou zij regelrecht naar Los Angeles vliegen, hooguit twee uur. Tot haar stomme verbazing ontving zij echter een telex met daarin het verzoek om ogenblikkelijk naar Lissabon te komen voor het maken van een groepsfoto van deelnemers en officials. Toen ze bezwaar maakte, werd gedreigd met uitsluiting voor de Spelen. De gevolgen voor Mota waren groot. Van Denver naar New York duurde vier uur, waarna zij vijf uur moest wachten, alvorens het vliegtuig naar Lissabon vertrok, dat hiervoor zeven uur nodig had. Na de foto ging ze direct retour. Dat dergelijke pesterijtjes haar conditie en biologisch evenwicht niet ten goede kwamen, beseften de Portugese officials amper.[3]

Voor haar bijdragen aan de ontwikkeling van de langeafstand-trainingsmethodes werd haar in 1998 de Abebe-Bikila-prijs toegekend.

Trivia[bewerken]

Rosa Mota droeg de olympische Vlam door de straten van Athene voor de Olympische Spelen van 2004. Zij zet zich in voor verschillende liefdadigheidsinstellingen en is lid van het Portugese parlement.

Titels[bewerken]

  • Olympisch kampioene marathon - 1988
  • Wereldkampioene marathon - 1987
  • Europees kampioene marathon - 1982, 1986, 1990
  • Portugees kampioene 800 m - 1979
  • Portugees kampioene 1500 m - 1974, 1975, 1981
  • Portugees kampioene 3000 m - 1974, 1975
  • Portugees kampioene 5000 m - 1981
  • Portugees kampioene veldlopen - 1975, 1976, 1977, 1978, 1981, 1982, 1984, 1985

Onderscheidingen[bewerken]

Persoonlijke records[bewerken]

Baan

Onderdeel Prestatie Datum Plaats
1500 m 4.19,53 1983
1 Eng. mijl 4.41,33 1985
2000 m 5.56,02 1990
3000 m 8.53,84 1984
5000 m 15.22,97 1985
10.000 m 32.33,51 1985
20.000 m 1:06.55,5 14 mei 1983 Lissabon
uurloop 18.027 m 14 mei 1983 Lissabon

Weg

Onderdeel Prestatie Datum Plaats
halve marathon 1:09.23 16 september 1990 South Shields
marathon 2:23.29 20 oktober 1985 Chicago

Palmares[bewerken]

3000 m[bewerken]

  • 1974: Goud Portugese kamp. in Lissabon - 10.30,6
  • 1982: 12e EK in Athene - 9.04,82

5000 m[bewerken]

  • 1981: Goud Vigo - 16.05,8
  • 1982: Goud Spaanse kamp. in San Sebastian - 16.09,7
  • 1985: Brons Oslo Games - 15.22,97

10.000 m[bewerken]

  • 1983: 5e IAAF Women's Invitational in Knarvik - 32.46,78
  • 1987: Zilver European Cup C in Maia - 32.49,91
  • 1995: Brons Ibero Amerikaanse kamp. - 33.08,5

5 km[bewerken]

  • 1992: Goud Unzen Charity in Nagasaki - 16.35

10 km[bewerken]

  • 1983: Brons L A Coliseum in Los Angeles - 32.49
  • 1984: Zilver Boston Milk Run - 32.47
  • 1984: 4e Sentrumslopet in Oslo - 33.09
  • 1984: Goud Bolder Boulder - 34.03
  • 1984: Goud Connecticut Classic in Danbury - 32.44
  • 1984: Goud Arco Coliseum Run in Los Angeles - 32.44
  • 1984: Goud Governor's Cup in Denver - 32.35
  • 1984: Zilver IAAF World Championships in Madrid - 33.18
  • 1985: Goud Bolder Boulder - 33.59
  • 1985: Goud Bellin Hospital in Green Bay - 33.03
  • 1985: Zilver Penofin in Ukiah - 32.43
  • 1986: Goud Bolder Boulder - 33.54
  • 1987: Goud Ome - 31.35
  • 1987: 4e Bolder Boulder - 35.26
  • 1988: Goud Bolder Boulder - 34.41
  • 1988: Goud Steamboat in Steamboat Springs - 34.04
  • 1989: Goud Sunrise Stampede in Longmont - 34.01
  • 1989: Goud Tokyo Ladies Mini-Marathon in Tokio - 32.31
  • 1989: Goud Arturo Barrios Invitational in Santa Ana - 32.42
  • 1990: 4e L'Eggs Mini Marathon in New York - 32.48
  • 1990: Goud Bolder Boulder - 33.14
  • 1990: Goud Great London Run - 32.49
  • 1991: 4e Great London Run - 33.42
  • 1992: Goud Nara - 33.00
  • 1994: Zilver Bupa Great Caledonian Run in Edinburgh - 33.08
  • 1995: Zilver Longmont Turkey Trot - 35.54

12 km[bewerken]

15 km[bewerken]

  • 1984: Goud El Paso Juarez Classic - 49.19
  • 1986: Zilver IAAF Women's World Road Championships in Lissabon - 48.35
  • 1988: Goud Western Welcome Week in Littleton - 53.27
  • 1989: Goud Foulee de Montmartre in Parijs - 52.11
  • 1995: 7e Zevenheuvelenloop - 53.46

10 Eng. mijl[bewerken]

  • 1984: Goud Cherry Blossom - 54.16
  • 1986: Goud Nike Cherry Blossom - 53.09
  • 1990: Goud Antwerpen - 53.16
  • 1991: Zilver Great South Run - 53.40

20 km[bewerken]

  • 1985: Goud New Haven - 1:05.38
  • 1989: Goud Maski-Courons in St Gabriel de Brandon - 1:08.39
  • 1989: Goud 20 km van Parijs - 1:06.37

halve marathon[bewerken]

  • 1979: Brons halve marathon van Nazarè - 1:27.51
  • 1980: Goud halve marathon van Nazarè - 1:23.57
  • 1981: Goud halve marathon van Nazarè - 1:16.30
  • 1982: Goud halve marathon van Nazarè - 1:14.17
  • 1983: Goud halve marathon van Milaan - 1:13.22
  • 1983: Zilver halve marathon van Manchester - 1:13.17
  • 1983: Goud halve marathon van Nazarè - 1:13.26
  • 1984: Goud halve marathon van Manchester - 1:11.36
  • 1985: Goud Great North Run - 1:09.54
  • 1985: Goud halve marathon van Nazarè - 1:12.31
  • 1987: Goud halve marathon van Nazarè - 1:10.32
  • 1988: Goud halve marathon van Casablanca -
  • 1989: Goud Route du Vin - 1:10.36
  • 1989: Goud halve marathon van Nazarè - 1:10.31
  • 1990: Goud Great North Run - 1:09.33
  • 1990: Goud Route du Vin - 1:09.52
  • 1991: Goud halve marathon van Tachikawa - 1:11.49
  • 1991: Goud halve marathon van Lissabon - 1:09.52
  • 1991: Goud Route du Vin - 1:09.56
  • 1992: Goud halve marathon van Matsue - 1:12.09
  • 1994: Goud Route du Vin - 1:11.11
  • 1994: 5e Route du Vin - 1:11.33
  • 1998: Goud halve marathon van Macau - 1:20.38

25 km[bewerken]

marathon[bewerken]

veldlopen[bewerken]

  • 1975: Goud Portugese kamp. in Lissabon - onbekende tijd
  • 1976: Goud Portugese kamp. in Lissabon - onbekende tijd
  • 1977: Goud Portugese kamp. in Vilamoura - onbekende tijd
  • 1981: 18e WK in Madrid - 14.49
  • 1982: 21e WK in Rome - onbekende tijd
  • 1983: 24e WK in Gateshead - 14.24
  • 1984: Goud Portugese kamp. in Viseu - onbekende tijd
  • 1984: 24e WK in East Rutherford - 16.38
  • 1985: Goud Portuguese kamp. in Troia - 16.08
  • 1985: 13e WK in Lissabon - 15.50
  • 1986: 5e WK in Colombier - 15.15,8
  • 1987: 24e WK in Warschau - 17.32