SOV-volgorde
De SOV-volgorde (Subject-Object-Verb) is in de taaltypologie de in een aantal talen van de wereld – bijvoorbeeld het Latijn, Koerdisch, Hindi, Turks, Japans, Koreaans en de Kaukasische talen – meest gebruikelijke volgorde van de woorden en zinsdelen, waarbij het object achter het subject maar voor de persoonsvorm staat.
Als standaardnorm is deze volgorde de meest gebruikelijke, gevolgd door de SVO-volgorde. Samen zijn deze twee typen goed voor 75% van de talen. Talen met een standaard SOV-volgorde zijn vaak ook ergatief.
Nederlands, Duits, Romaanse talen
[bewerken | brontekst bewerken]In het Duits en Nederlands wordt de SOV-volgorde standaard alleen gebruikt in bijzinnen, zoals : Ik zag dat Karel (subject) een riem (object) gekocht heeft (persoonsvorm).
In Romaanse talen wordt standaard de SOV-volgorde in hoofdzinnen gehanteerd wanneer het object een verwijzend voornaamwoord is, zoals in de Franse zin Je (subject) les (object) adore (persoonsvorm).
Andere talen
[bewerken | brontekst bewerken]| Woordvolgorde | Nederlands voorbeeld | Percentage van alle talen | Voorbeeldtalen |
|---|---|---|---|
| SOV | "Zij hem ziet." | 45% | Bengaals, Hindi-Urdu, Japans, Koreaans, Latijn, Oudgrieks, Perzisch, Sanskriet, Turks |
| SVO | "Zij ziet hem." | 42% | Duits, Chinees, Engels, Frans, Hausa, Italiaans, Nederlands, Maleis, Russisch, Spaans |
| VSO | "Ziet zij hem." | 9% | Arabisch, Bijbels Hebreeuws, Filipijns, Iers, Toeareg, Welsh |
| VOS | "Ziet hem zij." | 3% | Malagasitalen, Baure, Car |
| OVS | "Hem ziet zij." | 1% | Apalaí, Hixkaryana, Klingon |
| OSV | "Hem zij ziet." | 0% | Warau, Kabardijns |
Het Japans is een agglutinerende taal.
| Zin | 私は箱を開けます。 | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| Woorden | 私 | は | 箱 | を | 開けます。 |
| Rōmaji | watashi | wa | hako | o | akemasu. |
| Uitleg | Ik | (tpc) | doos | (obj) | openen |
| Ontleding | Subject | Object | Werkwoord | ||
| Vertaling | Ik open de doos. | ||||
Het Baskisch is ook ergatief.
| Zin | ⓘ | ||
|---|---|---|---|
| Woorden | Martinek | engukariak | erosten dizkit |
| Uitleg | Martijn (ergatief) | kranten (absolutief) | koopt ze voor mij |
| Ontleding | Subject | Object | Werkwoord + Hulpwerkwoord. |
| Vertaling | Martijn koopt de kranten voor mij. | ||
Het Latijn is een flecterende taal.
| Zin | Servus puellam amat | ||
|---|---|---|---|
| Woord | Servus | puellam | amat |
| Uitleg | De slaaf (nom.) | het meisje (acc.) | bemint |
| Ontleding | Subject | Object | Werkwoord |
| Vertaling | De slaaf bemint het meisje. | ||
| Zin | .زه کار کوم | ||
|---|---|---|---|
| Woorden | زه | کار | کوم |
| Uitleg | ik (Subject - voornaamwoord) | werk (zelfstandig naamwoord) | doe (werkwoord) |
| Ontleding | Subject | Object | Werkwoord |
| Vertaling | Ik doe het werk. | ||
Hongaars is een agglutinerende taal.
| Zin | Márton újságunkat olvassa. | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| Woorden | Márton | újságunkat | olvassa | ||
| Uitleg | Maarten | onze krant | leest | ||
| Ontleding | Subject | Object, met bezitsuitganf | Werkwoord, bepaalde vervoeging. | ||
| Vertaling | Maarten leest onze krant. | ||||
- Nb.: Látja. = Hij/Zij ziet haar/hem/het.
Zie ook
[bewerken | brontekst bewerken]- Woordvolgorde
- VSO-volgorde
- VOS-volgorde
- OSV-volgorde
- OVS-volgorde
- Syntaxis
- Grammaticale ontleding
- Zinsontleding
- ↑ Meyer, Charles F. (2010). Introducing English Linguistics International, Student. Cambridge University Press.
- ↑ Tomlin, Russell S. (1986). Basic Word Order: Functional Principles. Croom Helm, London, p. 22. ISBN 9780709924999.