Sporophila

Sporophila (Dikbekjes)
	Kaneeldikbekje (Sporophila cinnamomea)
Taxonomische indeling
Rijk:	Animalia (Dieren)
Stam:	Chordata (Chordadieren)
Klasse:	Aves (Vogels)
Orde:	Passeriformes (Zangvogels)
Familie:	Thraupidae (Tangaren)
Geslacht
	Sporophila; Cabanis, 1844
	Afbeeldingen op Wikimedia Commons
	Sporophila (Dikbekjes) op Wikispecies
Portaal	Biologie ; Vogels

Sporophila (dikbekjes) is een geslacht van zangvogels uit de familie Thraupidae (tangaren). De wetenschappelijke naam van het geslacht is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1844 door Cabanis.

Kenmerken

De soorten uit dit geslacht zijn enigszins plompe vogels met kegelvormig snavels, geschikt voor het foerageren op zaden. Bij de meeste soorten is er groot verschil in verenkleed tussen mannetje en vrouwtje (seksuele dimorfie). De vrouwtjes en onvolwassen vogels zijn lastig als soort te onderscheiden.

Taxonomie

De eerste wetenschappelijke naam die werd beschreven was Spermophila, maar deze naam was al in 1825 toegekend aan een geslacht knaagdieren. Daardoor is de in 1844 door Cabanis bedachte naam Sporophila nu geldig; wat ongeveer hetzelfde betekent, nu sporos (Oudgrieks) in plaats van sperma (Latijn).

Aan dit geslacht zijn sinds in 2014 gepubliceerd moleculair genetisch onderzoek zes soorten toegevoegd uit het geslachten Oryzoborus en Dolospingus.^[1]

Soorten

De volgende 41 soorten zijn bij het geslacht ingedeeld:^[2]^[3]

Sporophila albogularis – Witkeeldikbekje
Sporophila americana – Bont dikbekje
Sporophila angolensis – Zwartkopzaadkraker
Sporophila ardesiaca – Dubois' dikbekje
Sporophila atrirostris – Zwartsnavelzaadkraker
Sporophila beltoni – Beltons dikbekje
Sporophila bouvreuil – Oranje dikbekje
Sporophila bouvronides – Lessons dikbekje
Sporophila caerulescens – Witbaarddikbekje
Sporophila castaneiventris – Roodbuikdikbekje
Sporophila cinnamomea – Kaneeldikbekje
Sporophila collaris – Roestnekdikbekje
Sporophila corvina – Noordelijk bont dikbekje
Sporophila crassirostris – Dikbekzaadkraker
Sporophila falcirostris – Temmincks dikbekje
Sporophila fringilloides – Witnekdikbekje
Sporophila frontalis – Reuzendikbekje
Sporophila funerea – Diksnavelzaadkraker
Sporophila hypochroma – Roodstuitdikbekje
Sporophila hypoxantha – Okerbuikdikbekje
Sporophila iberaensis – Iberadikbekje
Sporophila intermedia – Blauwgrijs dikbekje
Sporophila leucoptera – Witbuikdikbekje
Sporophila lineola – Witsterdikbekje
Sporophila luctuosa – Zwart-wit dikbekje
Sporophila maximiliani – Grootsnavelzaadkraker
Sporophila melanogaster – Zwartbuikdikbekje
Sporophila minuta – Dwergdikbekje
Sporophila morelleti – Morelets dikbekje
Sporophila nigricollis – Geelbuikdikbekje
Sporophila nigrorufa – Zwartrood dikbekje
Sporophila nuttingi – Nicaraguaanse zaadkraker
Sporophila palustris – Moerasdikbekje
Sporophila peruviana – Papegaaidikbekje
Sporophila pileata – Bleek dikbekje
Sporophila plumbea – Loodgrijs dikbekje
Sporophila ruficollis – Zwartkeeldikbekje
Sporophila schistacea – Leigrijs dikbekje
Sporophila simplex – Vaalbruin dikbekje
Sporophila telasco – Roodkindikbekje
Sporophila torqueola – Kaneelstuitdikbekje

Bronnen, noten en/of referenties

↑ (en) Burns, K.J. et al, 2016. "A genus-level classification of the family Thraupidae (Class Aves: Order Passeriformes)". Zootaxa. 4088 (3): 329–354. DOI:10.11646/zootaxa.4088.3.2.
↑ (en) Gill F, D Donsker & P Rasmussen (Eds). 2026. IOC World Bird List (v15.2).
↑ (en) Avilist: The Global Avian Checklist, v2025.

[1] (en) Burns, K.J. et al, 2016. "A genus-level classification of the family Thraupidae (Class Aves: Order Passeriformes)". Zootaxa. 4088 (3): 329–354. DOI:10.11646/zootaxa.4088.3.2.

[2] (en) Gill F, D Donsker & P Rasmussen (Eds). 2026. IOC World Bird List (v15.2).

[3] (en) Avilist: The Global Avian Checklist, v2025.

[1]

[2]

[3]

Catamblyrhynchus:	Fluweelkaptangare (C. diadema)
Charitospiza:	Meesgors (C. eucosma)
Orchesticus:	Vostangare (O. abeillei)
Parkerthraustes:	Geelschouderkardinaal (P. humeralis)
Nemosia:	Kaptangare (N. pileata) · Robijnkeeltangare (N. rourei)
Cyanicterus:	Siertangare (C. cyanicterus)
Sericossypha:	Witkaptangare (S. albocristata)
Compsothraupis:	Roodborsttangare (C. loricata)
Coryphaspiza:	Campogors (C. melanotis)
Embernagra:	Pampagors (E. platensis) · Langstaartgors (E. longicauda)
Emberizoides:	Kleine grasgors (E. ypiranganus) · Wigstaartgrasgors (E. herbicola) · Duidagrasgors (E. duidae)
Incaspiza:	Grote incagors (I. pulchra) · Roodrugincagors (I. personata) · Grijsvleugelincagors (I. ortizi) · Geelbaardincagors (I. laeta) · Kleine incagors (I. watkinsi)
Rhopospina:	Rouwsierragors (R. fruticeti) · Kobaltgors (R. caerulescens) · Bandstaartsierragors (R. alaudina) · Zwarte sierragors (R. carbonaria)
Chlorophanes:	Groene suikervogel (C. spiza)
Iridophanes:	Geelkraagtangare (I. pulcherrimus)
Chrysothlypis:	Rood-witte tangare (C. salmoni) · Citroentangare (C. chrysomelas)
Heterospingus:	Zwavelstuitkuiftangare (H. rubrifrons) · Wenkbrauwkuiftangare (H. xanthopygius)
Hemithraupis:	Geelstuittangare (H. flavicollis) · Guiratangare (H. guira) · Roestkaptangare (H. ruficapilla)
Tersina:	Zwaluwtangare (T. viridis)
Cyanerpes:	Purpersuikervogel (C. caeruleus) · Blauwe suikervogel (C. cyaneus) · Kortsnavelsuikervogel (C. nitidus) · Geelpootsuikervogel (C. lucidus)
Dacnis:	Roodborstpitpit (D. berlepschi) · Rooddijpitpit (D. venusta) · Blauwe pitpit (D. cayana) · Geelbuikpitpit (D. flaviventer) · Turkooispitpit (D. hartlaubi) · Zwartmaskerpitpit (D. lineata) · Geelpluimpitpit (D. egregia) · Blauwgroene pitpit (D. viguieri) · Zwartpootpitpit (D. nigripes) · Witbuikpitpit (D. albiventris)
Saltatricula:	Veelkleurige chacogors (S. multicolor) · Zwartkeelsaltator (S. atricollis)
Saltator:	Orinocosaltator (S. orenocensis) · Groenvleugelsaltator (S. similis) · Noordelijke grijze saltator (S. grandis) · Caribische grijze saltator (S. olivascens) · Amazonische grijze saltator (S. coerulescens) · Gestreepte saltator (S. striatipectus) · Antillensaltator (S. albicollis) · Bontkeelsaltator (S. maximus) · Zwartvleugelsaltator (S. atripennis) · Zwartkopsaltator (S. atriceps) · Roodsnavelsaltator (S. nigriceps) · Dikbeksaltator (S. fuliginosus) · Witkeelsaltator (S. grossus) · Maskersaltator (S. cinctus) · Diksnavelsaltator (S. maxillosus) · Goudsnavelsaltator (S. aurantiirostris)
Coereba:	Suikerdiefje (C. flaveola)
Tiaris:	Grote cubavink (T. olivaceus)
Euneornis:	Jamaicaanse suikervogel (E. campestris)
Melopyrrha:	Roodkapdikbekje (M. portoricensis) · Sint-Kittsdikbekje (M. grandis) · Bahamadikbekje (M. violacea) · Cubaans dikbekje (M. nigra) · Grand-Caymandikbekje (M. taylori)
Loxipasser:	Jamaicagrondvink (L. anoxanthus)
Phonipara:	Kleine cubavink (P. canora)
Loxigilla:	Barbadosdikbekje (L. barbadensis) · Antillendikbekje (L. noctis)
Melanospiza:	Sint-Luciagrondvink (M. richardsoni) · Maskergrondvink (M. bicolor)
Asemospiza:	Zwartborstgrondvink (A. fuliginosa) · Bruine grondvink (A. obscura)
Certhidea:	Olijfboszangervink (C. olivacea) · Grijze boszangervink (C. fusca)
Platyspiza:	Vegetarische boomvink (P. crassirostris)
Pinaroloxias:	Cocosvink (P. inornata)
Camarhynchus:	Mangrovevink (C. heliobates) · Charles' boomvink (C. pauper) · Spechtvink (C. pallidus) · Kleine boomvink (C. parvulus) · Grote boomvink (C. psittacula)
Geospiza:	Kleine grondvink (G. fuliginosa) · Spitssnavelgrondvink (G. difficilis) · Genovesagrondvink (G. acutirostris) · Vampiergrondvink (G. septentrionalis) · Españolagrondvink (G. conirostris) · Genovesacactusgrondvink (G. propinqua) · Grote grondvink (G. magnirostris) · Cactusgrondvink (G. scandens) · Middelste grondvink (G. fortis)
Volatinia:	Jacarinagors (V. jacarina)
Conothraupis:	Spiegeltangare (C. speculigera) · Kegelsnaveltangare (C. mesoleuca)
Creurgops:	Okerkuiftangare (C. verticalis) · Leigrijze tangare (C. dentatus)
Eucometis:	Amazonetangare (E. penicillata)
Trichothraupis:	Zwartbriltangare (T. melanops)
Heliothraupis:	Intitangare (H. oneilli)
Loriotus:	Vuurkuiftangare (L. cristatus) · Witschoudertangare (L. luctuosus) · Geelkuiftangare (L. rufiventer)
Coryphospingus:	Grijze kroongors (C. pileatus) · Rode kroongors (C. cucullatus)
Tachyphonus:	Goudkuiftangare (T. surinamus) · Taankuiftangare (T. delatrii) · Zwarte tangare (T. rufus) · Roodschoudertangare (T. phoenicius) · Kroontangare (T. coronatus)
Rhodospingus:	Purperkroongors (R. cruentus)
Lanio:	Witvleugelklauwiertangare (L. versicolor) · Bruine klauwiertangare (L. fulvus) · Zwartkeelklauwiertangare (L. aurantius) · Witkeelklauwiertangare (L. leucothorax)
Ramphocelus:	Vuurkraagtangare (R. sanguinolentus) · Vuurrugtangare (R. flammigerus) · Roodrugtangare (R. passerinii) · Rode tangare (R. bresilia) · Roodbuiktangare (R. dimidiatus) · Zwartmaskertangare (R. nigrogularis) · Zwartbuiktangare (R. melanogaster) · Fluweeltangare (R. carbo)
Sporophila:	Lessons dikbekje (S. bouvronides) · Witsterdikbekje (S. lineola) · Kaneelstuitdikbekje (S. torqueola) · Morelets dikbekje (S. morelleti) · Noordelijk bont dikbekje (S. corvina) · Blauwgrijs dikbekje (S. intermedia) · Bont dikbekje (S. americana) · Witnekdikbekje (S. fringilloides) · Zwart-wit dikbekje (S. luctuosa) · Witbaarddikbekje (S. caerulescens) · Geelbuikdikbekje (S. nigricollis) · Dubois' dikbekje (S. ardesiaca) · Diksnavelzaadkraker (S. funerea) · Zwartkopzaadkraker (S. angolensis) · Nicaraguaanse zaadkraker (S. nuttingi) · Grootsnavelzaadkraker (S. maximiliani) · Dikbekzaadkraker (S. crassirostris) · Zwartsnavelzaadkraker (S. atrirostris) · Leigrijs dikbekje (S. schistacea) · Temmincks dikbekje (S. falcirostris) · Reuzendikbekje (S. frontalis) · Loodgrijs dikbekje (S. plumbea) · Beltons dikbekje (S. beltoni) · Roestnekdikbekje (S. collaris) · Witkeeldikbekje (S. albogularis) · Witbuikdikbekje (S. leucoptera) · Papegaaidikbekje (S. peruviana) · Roodkindikbekje (S. telasco) · Vaalbruin dikbekje (S. simplex) · Roodbuikdikbekje (S. castaneiventris) · Dwergdikbekje (S. minuta) · Oranje dikbekje (S. bouvreuil) · Zwartrood dikbekje (S. nigrorufa) · Okerbuikdikbekje (S. hypoxantha) · Zwartkeeldikbekje (S. ruficollis) · Iberadikbekje (S. iberaensis) · Bleek dikbekje (S. pileata) · Roodstuitdikbekje (S. hypochroma) · Kaneeldikbekje (S. cinnamomea) · Moerasdikbekje (S. palustris) · Zwartbuikdikbekje (S. melanogaster)
Piezorina:	Dikbekgors (P. cinerea)
Xenospingus:	Zwartteugelgors (X. concolor)
Cnemoscopus:	Grijskoptangare (C. rubrirostris)
Pseudospingus:	Zwartkoppseudospingus (P. verticalis) · Geeloogpseudospingus (P. xanthophthalmus)
Poospiza:	Boliviaanse boomgors (P. boliviana) · Prachtboomgors (P. ornata) · Zwartrosse boomgors (P. nigrorufa) · Kastanjebuikboomgors (P. whitii) · Gekraagde boomgors (P. hispaniolensis) · Roodborstboomgors (P. rubecula) · Tucumánboomgors (P. baeri) · Cochabambaboomgors (P. garleppi) · Grijsrugboomgors (P. goeringi) · Roodbrauwboomgors (P. rufosuperciliaris)
Kleinothraupis:	Grijskapthraupis (K. reyi) · Zwartkruinthraupis (K. atropileus) · Witbrauwthraupis (K. auricularis) · Okerbrauwthraupis (K. calophrys) · Parodi's thraupis (K. parodii)
Sphenopsis:	Olijfrugsfenops (S. frontalis) · Zwartoorsfenops (S. melanotis) · Okerborstsfenops (S. ochracea) · Piurasfenops (S. piurae)
Thlypopsis:	Taankoptangare (T. fulviceps) · Taanbuiktangare (T. inornata) · Oranjekoptangare (T. sordida) · Kastanjekoptangare (T. pyrrhocoma) · Goudkaptangare (T. ruficeps) · Wenkbrauwtangare (T. superciliaris) · Kaneelborsttangare (T. ornata) · Bruinflanktangare (T. pectoralis)
Castanozoster:	Roestborstboomgors (C. thoracicus)
Donacospiza:	Witbrauwgrasgors (D. albifrons)
Cypsnagra:	Witstuittangare (C. hirundinacea)
Poospizopsis:	Roodflankboomgors (P. hypocondria) · Grijsflankboomgors (P. caesar)
Urothraupis:	Zwartrugvinktangare (U. stolzmanni)
Nephelornis:	Pardusco (N. oneilli)
Microspingus:	Roodstuitboomgors (M. lateralis) · Grijsborstboomgors (M. cabanisi) · Roestbrauwboomgors (M. erythrophrys) · Grijsstaartboomgors (M. alticola) · Zwartbandboomgors (M. torquatus) · Driestreepboomgors (M. trifasciatus) · Zwartwangboomgors (M. melanoleucus) · Grijze boomgors (M. cinereus)
Conirostrum:	Parelborstspitssnavel (C. margaritae) · Tweekleurige spitssnavel (C. bicolor) · Roodbuikspitssnavel (C. speciosum) · Witoorspitssnavel (C. leucogenys) · Witkopspitssnavel (C. albifrons) · Reuzenspitssnavel (C. binghami) · Blauwrugspitssnavel (C. sitticolor) · Witbrauwspitssnavel (C. ferrugineiventre) · Roodsterspitssnavel (C. tamarugense) · Roodbrauwspitssnavel (C. rufum) · Grijze spitssnavel (C. cinereum)
Sicalis:	Witstaartsaffraangors (S. citrina) · Geelkinsaffraangors (S. taczanowskii) · Grijsrugsaffraangors (S. uropigyalis) · Gewone saffraangors (S. flaveola) · Dwergsaffraangors (S. columbiana) · Graslandsaffraangors (S. luteola) · Grijsneksaffraangors (S. luteocephala) · Patagonische saffraangors (S. lebruni) · Groengele saffraangors (S. olivascens) · Montesaffraangors (S. mendozae) · Grote saffraangors (S. auriventris) · Grijsflanksaffraangors (S. raimondii) · Punasaffraangors (S. lutea)
Phrygilus:	Grijskapsierragors (P. gayi) · Patagonische sierragors (P. patagonicus) · Zwartkapsierragors (P. atriceps) · Punasierragors (P. punensis)
Nesospiza:	Inaccessiblegors (N. acunhae) · Wilkins' gors (N. wilkinsi) · Nightingalegors (N. questi)
Rowettia:	Goughgors (R. goughensis)
Melanodera:	Magelhaengors (M. melanodera) · Geelteugelgors (M. xanthogramma)
Geospizopsis:	Grijsborstsierragors (G. plebejus) · Loodkleurige sierragors (G. unicolor)
Haplospiza:	Grijze musgors (H. unicolor) · Leikleurige musgors (H. rustica)
Acanthidops:	Wigsnavelgors (A. bairdi)
Xenodacnis:	Gestreepte pitpit (X. petersi) · Meespitpit (X. parina)
Idiopsar:	Roodrugsierragors (I. dorsalis) · Witkeelsierragors (I. erythronotus) · Gletsjergors (I. speculifer) · Páramogors (I. brachyurus)
Catamenia:	Witstaartcatamenia (C. analis) · Bruingrijze catamenia (C. inornata) · Páramocatamenia (C. homochroa)
Diglossa:	Goudoogberghoningkruiper (D. glauca) · Grijsblauwe berghoningkruiper (D. caerulescens) · Maskerberghoningkruiper (D. cyanea) · Indigoberghoningkruiper (D. indigotica) · Kleverberghoningkruiper (D. sittoides) · Leigrijze berghoningkruiper (D. plumbea) · Mexicaanse berghoningkruiper (D. baritula) · Witbaardberghoningkruiper (D. mystacalis) · Glansberghoningkruiper (D. lafresnayii) · Roestbuikberghoningkruiper (D. gloriosissima) · Schubborstberghoningkruiper (D. duidae) · Grote berghoningkruiper (D. major) · Rouwberghoningkruiper (D. venezuelensis) · Witflankberghoningkruiper (D. albilatera) · Grijsbuikberghoningkruiper (D. carbonaria) · Zwartkeelberghoningkruiper (D. brunneiventris) · Méridaberghoningkruiper (D. gloriosa) · Zwarte berghoningkruiper (D. humeralis)
Calochaetes:	Vermiljoentangare (C. coccineus)
Iridosornis:	Purpermanteltangare (I. porphyrocephalus) · Geelkeeltangare (I. analis) · Goudkraagtangare (I. jelskii) · Goudbandtangare (I. reinhardti) · Goudkruintangare (I. rufivertex)
Pipraeidea:	Maskertangare (P. melanonota)
Rauenia:	Blauw-gele tangare (R. bonariensis)
Pseudosaltator:	Roodbuikbergtangare (P. rufiventris)
Dubusia:	Carrikers bergtangare (D. carrikeri) · Zwartnekbergtangare (D. taeniata) · Streepkapbergtangare (D. stictocephala) · Bruinbuikbergtangare (D. castaneoventris)
Buthraupis:	Blauwrugbergtangare (B. montana)
Sporathraupis:	Blauwkaptangare (S. cyanocephala)
Tephrophilus:	Maskerbergtangare (T. wetmorei)
Chlorornis:	Papegaaitangare (C. riefferii)
Cnemathraupis:	Zwartborstbergtangare (C. eximia) · Goudrugbergtangare (C. aureodorsalis)
Anisognathus:	Blauwvleugelbergtangare (A. somptuosus) · Zwartkinbergtangare (A. notabilis) · Zwartwangbergtangare (A. melanogenys) · Roodoorbergtangare (A. igniventris) · Druppelbergtangare (A. lacrymosus)
Chlorochrysa:	Zilver-groene tangare (C. phoenicotis) · Veelkleurige tangare (C. nitidissima) · Oranjeoortangare (C. calliparaea)
Wetmorethraupis:	Oranjekeeltangare (W. sterrhopteron)
Bangsia:	Zwartvoorhoofdtangare (B. flavovirens) · Blauw-gouden tangare (B. arcaei) · Goudringtangare (B. aureocincta) · Groenrugtangare (B. edwardsi) · Goudborsttangare (B. rothschildi) · Zwart-gouden tangare (B. melanochlamys)
Lophospingus:	Grijze kuifgors (L. griseocristatus) · Boliviaanse kuifgors (L. pusillus)
Neothraupis:	Witbandtangare (N. fasciata)
Diuca:	Diucagors (D. diuca)
Gubernatrix:	Groene kardinaal (G. cristata)
Stephanophorus:	Diadeemtangare (S. diadematus)
Cissopis:	Ekstertangare (C. leverianus)
Schistochlamys:	Sluiertangare (S. melanopis) · Kaneeltangare (S. ruficapillus)
Paroaria:	Roodkuifkardinaal (P. coronata) · Dominicanerkardinaal (P. dominicana) · Roodvoorhoofdkardinaal (P. baeri) · Geelsnavelkardinaal (P. capitata) · Maskerkardinaal (P. nigrogenis) · Zwartkeelkardinaal (P. gularis)
Ixothraupis:	Stippentangare (I. varia) · Roestkeeltangare (I. rufigula) · Druppeltangare (I. punctata) · Spikkeltangare (I. guttata) · Geelbuiktangare (I. xanthogastra)
Chalcothraupis:	Goudnektangare (C. ruficervix)
Poecilostreptus:	Azuurstuittangare (P. cabanisi) · Palmers tangare (P. palmeri)
Thraupis:	Bisschopstangare (T. episcopus) · Sayacatangare (T. sayaca) · Blauwgroene tangare (T. glaucocolpa) · Azuurschoudertangare (T. cyanoptera) · Geelvleugeltangare (T. abbas) · Goudschubtangare (T. ornata) · Palmtangare (T. palmarum)
Stilpnia:	Zwartkoptangare (S. cyanoptera) · Zwartkaptangare (S. whitelyi) · Zilvertangare (S. viridicollis) · Siratangare (S. phillipsi) · Groenkeeltangare (S. argyrofenges) · Heines tangare (S. heinei) · Purpermaskertangare (S. larvata) · Azuurkoptangare (S. cyanicollis) · Zwartborsttangare (S. nigrocincta) · Paranátangare (S. peruviana) · Kastanjerugtangare (S. preciosa) · Sandiatangare (S. meyerdeschauenseei) · Roodkruintangare (S. vitriolina) · Sabeltangare (S. cayana) · Grenadatangare (S. cucullata)
Tangara:	Blauw-zwarte tangare (T. vassorii) · Zilvervlektangare (T. nigroviridis) · Glansvlektangare (T. dowii) · Groennektangare (T. fucosa) · Zilverbrauwtangare (T. cyanotis) · Roodwangtangare (T. rufigenis) · Zwartnektangare (T. labradorides) · Okerkaptangare (T. gyrola) · Roodvleugeltangare (T. lavinia) · Goudoortangare (T. chrysotis) · Geelkoptangare (T. xanthocephala) · Vuurmaskertangare (T. parzudakii) · Blauwbaardtangare (T. johannae) · Groen-gouden tangare (T. schrankii) · Goudtangare (T. arthus) · Smaragdtangare (T. florida) · Zilverkeeltangare (T. icterocephala) · Zevenkleurige tangare (T. fastuosa) · Prachttangare (T. seledon) · Roodnektangare (T. cyanocephala) · Oranjeborsttangare (T. desmaresti) · Blauwborsttangare (T. cyanoventris) · Grijze tangare (T. inornata) · Turkooistangare (T. mexicana) · Witbuiktangare (T. brasiliensis) · Paradijstangare (T. chilensis) · Opaalkruintangare (T. callophrys) · Opaalstuittangare (T. velia)