Acre (oppervlaktemaat)
De acre is een oppervlaktemaat, die afhankelijk van de oorsprong en het gehanteerde systeem een verschillende oppervlakte aanduidt. Deze maat werd voornamelijk gebruikt voor de vlaktemaat van landbouwgrond. De gedachte achter de waarde van de vlaktemaat is dat het een man met een os ongeveer één dag kost om het te ploegen.
Men onderscheidt de acre als
- oude Franse vlaktemaat die overeenkomt met 50 are,
- oude Schotse vlaktemaat,
- gangbare Britse vlaktemaat die overeenkomt met 40,4685 are.
- gangbare Amerikaanse vlaktemaat die overeenkomt met 40,4687 are.
Inhoud |
[bewerken] Franse acre
Een Franse acre staat gelijk aan vier vergées of 50 ares.
Historisch bezien besloeg de Franse acre een vierkante arpent (Frans: arpent carré). Elke arpent besloeg 10 × 10 perches (Franse roeden). Er waren verschillende roeden: de perche du Roi mat 18 Koninklijke Franse voet, de perche ordinaire mat 20 voet en de perche d'arpent mat 22 voet. Hierdoor ontstonden uiteraard ook verschillende acres:
| een acre du Roi | = | 180 x 180 | = | 32.400 | vierkante Koninklijke Franse voet | ~ | 3.418,868.283.3 m² |
| een acre ordinaire | = | 200 x 200 | = | 40.000 | vierkante Koninklijke Franse voet | ~ | 4.220,825.041.1 m² |
| een acre d'arpent | = | 220 x 220 | = | 48.400 | vierkante Koninklijke Franse voet | ~ | 5.107,198.299.8 m² |
[bewerken] Internationale acre en Amerikaanse acre
In 1958 definieerden de Verenigde Staten en de landen van het Gemenebest van Naties de lengte van de internationale yard als 0,9144 meter. Door deze definitie is een inch precies 2,54 centimeter.
In de Verenigde Staten wordt standaard gebruik gemaakt van de landmetingsacre (Engels: survey acre). Deze is gebaseerd op de "Mendenhall Order", die werd uitgevaardigd op 5 april 1893 door Thomas Corwin Mendenhall, hoofd van de U.S. Coast and Geodetic Survey. In de Mendenhall Order werd de meter vastgesteld op 39,37 inch. Deze zogenaamde survey inch is een fractie meer dan 2,54 centimeter (1.000.000/999.998 maal zo groot).
De Amerikaanse survey acre is afgeleid van deze survey inch en dan ook iets groter dan de internationale (Angelsaksische) acre. Het verschil is echter minimaal: 4 op de miljoen.
[bewerken] Conversie in andere vlaktemaateenheden
1 internationale acre staat gelijk aan de volgende metrische eenheden:
- 4046,856 422 4 vierkante meter of 0,404 685 642 24 hectare
1 Amerikaanse landmetingsacre staat gelijk aan:
- 4046,872 61 vierkante meter of 0,404 687 261 hectare
1 acre (beide varianten) staat bovendien gelijk aan de volgende eenheden:
- 66 voet × 660 voet (43.560 vierkante voet; een voet is 12 inches)
- 4840 vierkante yards (een yard is drie voet)
- 160 perches (een perch is hier gelijk aan een vierkante rod (1 rod is 5,5 yard). Let op: als lengtemaat bestaat de perch ook en is daar gelijk aan een rod, oftewel een "lengte-perch" in het vierkant = een "oppervlakte-perch")
- 10 vierkante chains (een chain is 22 yard)
- 4 (Engelse) roeden
- 1 chain × 1 furlong (een furlong is 10 chains, elke chain is zoals gezegd 22 yard)
- 1/640 (0,001 562 5) vierkante mijl (of omgekeerd: 1 vierkante mijl staat gelijk aan 640 acres)
1 internationale "acre" staat gelijk aan de volgende Indiase eenheid:
- 100 Indiase "cent" (1 cent staat gelijk aan 0,01 acre)
1 Surinaamse "akker" stond gelijk aan:
- 10 vierkante ketting
- 1 ketting is 66 Rijnlandse voet (20,72 meter)
- 1 akker is 0,43 hectare.
[bewerken] Historische oorsprong
Het woord "acre" is afkomstig van het Oud Engelse æcer (oorspronkelijk betekende dit "open veld", gelijkwaardig aan het Duitse Acker, het Nederlandse akker en het Latijnse ager en het Griekse agros).
De wettelijke waarde voor de acre werd vastgelegd onder:
- Eduard I,
- Eduard III,
- Hendrik VIII,
- George IV en ten slotte
- Victoria. Onder haar heerschappij definieerde de Britse "Weights and Measures Act" van 1878 de acre als bestaande uit 4.840 vierkante yard.
