Alashia
| Geschiedenis van Cyprus |
| Cypriotische prehistorie |
| Alashia |
| Cypriotische oudheid |
| Assyrische periode (709 - 669 v. Chr.) |
| Stadskoninkrijken (669 - 525 v. Chr.) |
| Perzische periode (525 - 333 v. Chr.) |
| hellenistische periode (333 - 58 v. Chr.) |
| Romeinse periode (58 v. Chr. - 330) |
| Cypriotische middeleeuwen |
| Byzantijnse periode (330 - 1191) |
| Koninkrijk Cyprus (1192 - 1489) |
| Venetiaanse periode (1489 - 1571) |
| Ottomaanse periode (1571 - 1878) |
| Moderne geschiedenis van Cyprus |
| Britse periode (1877 - 1960) |
| Onafhankelijkheid en deling (1960 - ) |
Portaal  Geschiedenis |
Alashia, Alashiya, Alasiya of Alašija was een belangrijke staat tijdens de Midden en Late Bronstijd en wordt ergens gesitueerd in Oostelijk Middellandse Zeegebied. Het was een belangrijke bron van goederen, vooral koper, voor het oude Egypte en andere staten in het oude Nabije Oosten. Het wordt genoemd in een aantal overlevende teksten en wordt nu gedacht de oude naam van Cyprus, of een deel van Cyprus te zijn. Dit werd bevestigd door de wetenschappelijke analyse van de kleitabletten die van Alashia naar de andere heersers werden verzonden.
Inhoud |
De teksten [bewerken]
De naam "Alashia" voor deze staat wordt teruggevonden in geschreven teksten in het Egyptisch, Hittitisch, Akkadisch, Myceens (Lineair B) en Ugaritisch. Een aantal van de Amarna-brieven zijn van de hand van de koning of de ministers van Alashia. Deze betreffen meestal de hoeveelheid koper die door Alashia is verzonden en verzoeken voor zilver of ivoor in ruil daarvoor. In een brief wordt verwezen naar 500 talenten koper (waarschijnlijk ongeveer 12,5 ton) en verklaring gegeven waarom er zo weinig koper is verzonden. De farao wordt bovendien door de koning van Alashia aangesproken als zijn "broer", wat erop wijst dat de koning zich als gelijke van de farao beschouwde, waarschijnlijk wegens de macht van zijn koninkrijk. De papyrus Anastasi IV, verscheidene eeuwen later geschreven, verwijst ook naar koper (evenals koeien) die van Alashia naar Egypte worden verzonden.
Elke plaats die men als Alashia identificeert moet daarom een aanzienlijke koperproductie tijdens de Late Bronstijd hebben gehad. Er is een aantal andere aanwijzingen in de teksten. De Amarnabrieven bevatten verwijzingen naar een schip dat aan de koning van Alashia toebehoort en de mensen van Lukki (waarschijnlijk een deel van Zeevolkeren, cf. piraten) die dorpen in Alashia aanvielen.
In andere correspondentie, pleit de koning van Ugarit voor hulp bij de koning van Alashia om Ugarit tegen de Zeevolkeren te beschermen. Een ander document van Ugarit registreert de verbanning van twee prinsen naar het "land van Alashia". Een andere tekst die in Ugarit werd gevonden, kan een verdere aanwijzing van de plaats van de hoofdstad van Alashia bevatten, aangezien het schijnt te impliceren dat de stad op een berg was gevestigd. Nochtans, dit woord wordt gewoonlijk vertaald als kust (zie Goren, 2003.).
Het overgebleven slot van het verhaal van Wenamun verhaalt hoe Wenamun, een priester uit Egypte, uit koers werd geblazen op een overzeese reis van Byblos naar Egypte en terechtkwam in Alashia. Wenamun vertelde dat hij bijna door een boze menigte werd gedood, maar werd gered door Hatbi, de "prinses van de stad".
Enkele van de laatste teksten die naar Alashia verwijzen zijn van het Hettietenrijk (in het huidige Turkije gelegen) en schept er over op dat ze Alashia gewapenderhand hebben onderworpen. Desalniettemin moet men met dergelijke militaire rapporten goed oppassen, want ze zijn soms overdreven.
De identificatie van Alashia [bewerken]
Alashia moet daarom ergens worden gesitueerd waar er een aanzienlijke koperproductie in de bronstijd was, voor de kust, en in het oostelijk Middellandse Zeegebied.
Sommige geleerden hebben plaatsen en gebieden in Syrië of Turkije voorgesteld, maar men neemt nu over het algemeen (hoewel niet universeel) aan dat Alashia op zijn minst naar een deel van Cyprus verwijst. Men sprak zich in het bijzonder uit voor de site van het huidige Enkomi als de (gelijknamige ?) hoofdstad van het koninkrijk van Alashia, dat het volledige eiland besloeg (b.v., Knapp, 1997.).
De identificatie van Cyprus met Alashia werd bevestigd in een publicatie van een artikel in American Journal of Archaeology door Goren et al. in 2003 over de gedetailleerde pectografische en chemische analyse van een aantal van de Amarna- en Ugarit-brieven die vanuit Alashia waren verzonden. Deze onderzoeken naar de oorsprong van de klei die werd gebruikt om de tabletten te vervaardigen wezen erop dat Syrië niet de plaats van Alashia kon zijn, terwijl de klei op Cyprus er zeer goed mee overeenstemde.
Nochtans toonde deze analyse aan dat deze klei nergens in de buurt van Enkomi voorkwam en dat de geschikte klei zich dicht bij de sites van Kalavasos en Alassa bevindt. Deze sites, Kalavasos in het bijzonder, waren ook belangrijke sites in de Late Bronstijd en waren in de buurt van kopermijnen gevestigd. Het is interessant op te merken dat Alassa verwant is met Alashia.
Daarboven wijst Armstrong (2003) erop dat er aanzienlijk bewijsmateriaal is voor regionale variatie en geen bewijsmateriaal voor een gecentraliseerd, politiek gezag over het hele eiland tijdens de Late Bronstijd.
Het is daarom nog onduidelijk of het koninkrijk van Alashia heel Cyprus besloeg, met de hoofdstad die van plaats veranderde (waarschijnlijk dan beginnend met Enkomi), of zich altijd al bevond in Kalavasos, of slechts één streek van Cyprus.
Bibliografie [bewerken]
- K.M. Armstrong, Settlement Hierarchy and The Location of Alashiya on Cyprus, ongepubliceerde verhandeling ter behaling van de graad van Master, universiteit van Cincinnati, 2003.
- E. Forrer, art. Alašija (b), in E. Von Ebeling - B. Meissner - E. Weidner (edd.), Reallexikon der Assyriologie und vorderasiatischen Archaologie: A - Bepaste, Berlijn - New York, 1928, pp. 68-69.
- Y. Goren - e.a., The Location of Alashiya. Petrographic analysis of the tablets, in American Journal of Archaeology 107 (2003), pp. 233-255.
- E. Honigmann, art. Alašija (a), in E. Von Ebeling - B. Meissner - E. Weidner (edd.), Reallexikon der Assyriologie und vorderasiatischen Archaologie: A - Bepaste, Berlijn - New York, 1928, p. 68.
- A.B. Knapp (ed.), Near Eastern and Aegean Texts from the Third to the First Millennia BC., Altamont, 1996. ISBN 096517042X
- A.B. Knapp, The Archaeology of Late Bronze Age Cypriot Society: The Study of Settlement, Survey and Landscape, Glasgow, 1997. ISBN 0852615736
