Anne Provoost
| Anne Provoost | ||||
 |
||||
| Algemene informatie | ||||
| Volledige naam | Anne Provoost | |||
| Geboren | 26 juli 1964 | |||
| Land | België | |||
| Werk | ||||
| Genre(s) | romans | |||
| Bekende werken | Beminde ongelovigen, Mijn tante is een grindewal, Vallen | |||
| Website | ||||
|
||||
Anne Provoost (Poperinge, 26 juli 1964) is een Vlaams schrijfster van romans, kinder- en jeugdliteratuur en essayiste. Ze is lid van PEN en van de Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal- en Letterkunde. Ze woont met haar man Manu Claeys en drie kinderen in Antwerpen, district Borgerhout.
Anne Provoost schrijft romans voor jeugd en volwassenen over situaties van wrijving en wendbaarheid. Haar ik-vertellers bevinden zich dikwijls op de grens tussen jeugd en volwassenheid, maar de vragen die zij stelt gelden voor elke mens, onafhankelijk van zijn leeftijd: wat zijn de keuzes die personages moeten maken, hoe ver reikt zijn vrijheid, wanneer en waarom belemmert hij de anderen, etc...[1]
Haar boeken kregen talrijke prijzen en werden in verschillende talen vertaald. Haar roman Vallen werd in 2001 verfilmd door Hans Herbots. Met Beminde ongelovigen bewijst ze haar engagement ook in een essay voor volwassenen vorm te kunnen geven.
Inhoud |
Levensloop[bewerken]
Jeugdjaren[bewerken]
Anne Provoost groeide op in Woesten, in de Belgische Westhoek. Ze begon met schrijven toen ze vier was.[bron?] Omdat ze toen technisch nog niet kon schrijven, dicteerde ze verhalen aan haar moeder. Later schreef ze boeken die ze zelf illustreerde.
Toen ze literatuur ging studeren aan de universiteit in Kortrijk en Leuven, nam ze zich voor om niet meer te schrijven. Toen ze tijdens haar laatste jaar Germaanse Talen ziek in bed lag, schreef ze een verhaal. Tot haar grote verbazing won ze daarmee een wedstrijd. Een jaar later eindigde ze op een tweede plaats in een verhalenwedstrijd van Knack Weekend.[2] Haar eerste publicatie in boekvorm verscheen bij Amnesty International.
Ze studeerde nog een jaar pedagogische wetenschappen en ging toen met haar man naar de VSA. Daar schreef ze Mijn tante is een grindewal, dat zich in de VSA afspeelt.
In de VSA schreef ze voor Amerikaanse en Vlaamse kindertijdschriften. Terug in Antwerpen werkte ze een tijdje parttime voor een internationale uitwisselingsorganisatie.[3] Ondertussen schreef ze Vallen, en een eerste versie van De roos en het zwijn.
Schrijver[bewerken]
Sinds midden 1995 is Anne Provoost fulltime schrijver.
Van 2 tot 29 maart 2012 verbleef Anne Provoost in de Villa Marguerite Yourcenar.
Provoost was in april 2006 op het PEN World Voices in New York City, een festival dat jaarlijks wordt georganiseerd door de voorzitter van PEN America, Salman Rushdie. Onder de genodigden waren behalve Provoost ook David Grossman, Jeannette Winterson, Margaret Atwood, Toni Morrison en Orhan Pamuk.
Ze is betrokken bij het activisme rond de Kievitbuurt in Antwerpen, als lid van de bewonersgroep De Ploeg.
In juli 2006 gaf ze een interview in de VSA op PBS met Bill Moyers[4] , waardoor ze betrokken raakte in het debat over atheïsme. Twee jaar later publiceerde ze hierover een kort essay Beminde ongelovigen (Uitgeverij Querido, 2008) waarin ze aan de hand van een religiometer [5] een meetinstrument aanreikt voor de graad van (on)gelovigheid.
In juni 2007 stond ze op de lijst van Groen! op een onverkiesbare plaats voor de Senaatsverkiezingen.
In april 2008 was ze curator van het literaire lentefestival 'Zogezegd in Gent', waarin ruim aandacht werd besteed aan de Fenomenale Feminateek van Louis-Paul Boon.
Oeuvre[bewerken]
In haar werk gaat Anne Provoost vooral op zoek naar de complexe structuren van opgroeiende mensen, hun problemen, hun beïnvloedbaarheid. Haar boeken zijn rijk gestoffeerd met historisch materiaal en getuigen van een groot empathisch vermogen.
Schrijven is voor Anne Provoost een ambachtelijke en cerebrale bezigheid: ze neemt rustig de tijd voor haar boeken. Ideeën en ingevingen worden vaak hersenoefeningen die haar gedurende vier of vijf jaren kunnen bezighouden en die pas na een langdurig rijpingsproces in een boek verwerkt worden. In een interview zei ze: "Als we het toch over een boodschap moeten hebben, dan beperk ik me graag tot één ding: het uitrekken van het empathisch vermogen van de lezer. De lezer de kans geven om in andermans schoenen te staan." Dat kan dan, volgens Provoost, tot meer begrip en een rechtvaardiger oordeel leiden.
Haar eerste jeugdroman, Mijn tante is een grindewal (Uitgeverij Houtekiet, 1990), werd meteen gelauwerd met de Vlaamse Boekenleeuw 1991 en met de Interprovinciale Prijs voor de Jeugdliteratuur. Het boek werd vertaald in het Engels, Duits, Noors, Deens, Zweeds en het Pools. De roman gaat over incest. Anna, het hoofdpersonage, is hier aan het woord. Met grote omzichtigheid en zonder melodrama behandelt Anne Provoost in dit boek het incestprobleem, een zware thematiek, gevat in een ingenieus geconcipieerde plot. In deze eerste roman werd haar literaire talent meteen duidelijk. Ze laat de lezer, met stukjes en beetjes, stilaan vermoeden, en later, samen met het hoofdpersonage, begrijpen waar het precies om gaat, door hem tussen de regels te laten lezen. Dat procedé creëert een beklemmende spanning die ook in de roman Vallen terug te vinden is.
Vallen is evenmin een lichtvoetig verhaal. Het boek richt zich tot een 'volwassen' publiek. En zo oogt het ook: een solide uitgave met op de voorpagina een foto van een half-liggende danseres in "Rosas"-stijl. Het bepalen van de doelgroep is tenslotte niet haar zaak, vindt Provoost. Dat moeten uitgevers, bibliothecarissen of de lezers zelf maar uitmaken.
"Als men mij vraagt waarom ik voor jongeren schrijf, zeg ik meestal dat ik niet vóór jongeren schrijf, maar over jongeren. Is een boek met een bejaarde als hoofdpersonage noodzakelijk een boek voor bejaarden?"
In haar derde boek De roos en het zwijn (Uitgeverij Querido) volgde Anne Provoost een ander spoor. Het sprookje "De schone en het beest" werd in de eerste helft van de 16e eeuw opgetekend door de Italiaan Gianfresco Straparola en werd later in een Franse versie als "La Belle et la Bête" herschreven door Madame Le Prince de Beaumont. Samen met de verfilmingen van Cocteau leverde dit intrigerende sprookje voor Anne Provoost de basisstof voor een meeslepend, fascinerend en met grote nauwkeurigheid gecomponeerd en geschreven verhaal.
Haar vierde boek is getiteld De arkvaarders (Uitgeverij Querido). Dit bijbelse verhaal is, nu meer dan ooit, tijdloos en actueel. In deze roman worden dwingende vragen gesteld. Leiden kritiekloze rechtschapenheid en onvoorwaardelijke trouw aan een onredelijke overtuiging niet tot onrecht en eigenbelang? Genereert uitverkorenheid dan perversie? Wat is het echte heldendom? Moet men blind blijven voor wat dreigt? Antwoorden krijg je als lezer, gelukkig, niet.
Haar vijfde boek In de zon kijken (Uitgeverij Querido, maart 2007) gaat over Chloë Vanderweert die met haar ouders en haar halfzusje op het Australische platteland woont. Als haar vader na een val van zijn paard om het leven komt, probeert haar moeder het bedrijf draaiende te houden. Langzaam verliest ze haar greep op de situatie.
Werken[bewerken]
- 1990 - Mijn tante is een grindewal ISBN 978-90-524-0328-1
- 1991 - De wekker en het mes ISBN 90-276-2186-1
- 1991 - Niet uitlachen! ISBN 90-276-1944-1
- 1993 - Kauwgom voor de held ISBN 90-276-2944-7
- 1994 - Vallen ISBN 978-90-467-0119-5
- 1997 - De roos en het zwijn ISBN 90-451-0358-3
- 2001 - De arkvaarders ISBN 978-90-214-3367-7
- 2007 - In de zon kijken ISBN 978-90-789-8032-2 (interview 23 maart 2007)
- 2008 - Beminde Ongelovigen. Atheïstisch sermoen ISBN 978-90-214-3400-1
- 2012 - Springdag ISBN 978-90-583-8755-4
Prijzen[bewerken]
- 1991 - Boekenleeuw voor Mijn tante is een grindewal
- 1991 - Prijs Letterkunde van de Vlaamse Provincies - Jeugd- en kinderboek, voor Mijn tante is een grindewal
- 1995 - Zilveren Griffel voor Vallen
- 1995 - Woutertje Pieterse Prijs voor Vallen
- 1995 - Gouden Uil voor Vallen
- 1995 - Boekenleeuw voor Vallen
- 1996 - Prijs Letterkunde van de Vlaamse Provincies - Jeugd- en Kinderboek voor Vallen
- 1998 - Gouden Zoen voor De roos en het zwijn
- 1998 - Boekenleeuw voor De roos en het zwijn
- 2000 - Luchs-Award van Die Zeit voor De roos en het zwijn
- 2000 - Prijs van Nordrhein-Westfalen voor Mijn tante is een grindewal, Vallen en De Roos en het zwijn
- 2001 - Sonderpreis van de Jury der Jungen Leser (Oostenrijk) voor De roos en het zwijn
- 2002 - Gouden Zoen voor De arkvaarders
- 2002 - Boekenwelp voor De arkvaarders
- 2004 - Children's Book Sense Picks USA voor De arkvaarders
- 2005 - Prijs Letterkunde van de Provincie West-Vlaanderen - Jeugd- en Kinderboek voor De arkvaarders
- 2006 - Genomineerd voor de IMPAC Dublin International Award met De arkvaarders
- 2007 - Voorgedragen voor de Hans Christian Andersen Award 2007
- 2007 - Longlisted voor de Libris Literatuur Prijs met In de zon kijken
- 2008 - Vrouw & Cultuur Debuutprijs voor In de zon kijken
- 2009 - De driejaarlijkse Cultuurprijs van de Vlaamse Gemeenschap (dit is de vroegere Staatsprijs voor proza) voor In de zon kijken
