Friends (sitcom)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Friends
The Friends Stage cropped.jpg
Genre Serie
Speelduur ± 22 minuten (per aflevering)
Bedenker David Crane
Marta Kauffman
Hoofdrollen Jennifer Aniston
Courteney Cox
Lisa Kudrow
Matt LeBlanc
Matthew Perry
David Schwimmer
Muziek Michael Skloff
Allee Willis
Intromuziek The Rembrandts – I'll be there for you
Land van oorsprong Verenigde Staten
Taal Engels
Uitzendingen
Start 22 september 1994
Einde 6 mei 2004
Afleveringen 236
Seizoenen 10
Netwerk NBC
Website
(en) IMDb-profiel
(en) TV.com
Portaal  Portaalicoon   Televisie

Friends was een Amerikaanse televisieserie gemaakt door David Crane en Marta Kauffman, oorspronkelijk uitgezonden door NBC en geproduceerd door Warner Bros. Television en Bright/Kauffman/Crane Productions. In de Verenigde Staten kwam de eerste aflevering, "The One Where Monica Gets A Roommate", beter bekend als "The One Where It All Began", op 22 september 1994 op de televisie. De laatste aflevering, "The Last One", werd in de Verenigde Staten op 6 mei 2004 uitgezonden.

Inhoud[bewerken]

De serie draait om een groep van zes vrienden: Rachel Green, Ross Geller, Monica Geller, Chandler Bing, Joey Tribbiani en Phoebe Buffay. De zes twintigers wonen en werken in Manhattan, New York. Als het verhaal begint, heeft Rachel net haar verloofde Barry voor het altaar achtergelaten en is ze samen gaan wonen met haar beste vriendin uit haar kindertijd, Monica. Het tweetal woont in een appartement tegenover dat van Chandler en Joey en ze trekken veel op met Monica's broer, Ross - die recent gescheiden is van zijn lesbische echtgenote. Daarnaast is er Phoebe, Monica's ex-kamergenote. Het verhaal speelt zich af in verschillende appartementen. Vooral in dat van Monica wordt veel beleefd, maar ook in dat van Ross en dat van Chandler en Joey. Daarnaast brengen ze ook veel tijd door in het koffiehuis om de hoek van hun appartementen, 'Central Perk'.

Nadat ze naar de stad is verhuisd, krijgt Rachel haar eerste baantje als serveerster in het koffiehuis. Later wordt ze assistente voor een inkoper en 'personal shopper' bij Bloomingdale's en daarna inkoper voor Ralph Lauren. Monica zoekt naar haar succes in de eerste seizoenen, maar vindt uiteindelijk werk als chef-kok in een gerespecteerd restaurant. Chandler werkt zijn weg omhoog in de informatieverwerking, maar krijgt in de laatste twee seizoenen een baan in de reclamewereld, nadat hij ontslag heeft genomen bij zijn vorige baan. Na een wisselend succesvolle carrière, krijgt Joey uiteindelijk een vaste baan bij een soap, waarvan hij eerder in de serie ontslagen was. Hij heeft ook veel bijbaantjes, waaronder het 'ontklauwen' van katten. Paleontoloog Ross wordt in seizoen zes uiteindelijk hoogleraar. Phoebe had werk als masseuse en singer/songwriter. Ze had echter net als Joey ook veel bijbaantjes.

De verhaallijn volgt de knipperlichtrelatie tussen Ross en Rachel en later in de serie ook een ontwikkelende relatie tussen Chandler en Monica.

De serie gebruikt non-stop humor die meestal geen relatie heeft met de plot. Sommige grappen hebben te maken met seksualiteit, politiek en insinuaties. Het programma richtte zich vaak op serieuze kanten, zoals breuken tussen koppels. Ironie, voornamelijk de inbreng van acteur Matthew Perry werd vaak gebruikt.

De serie gaf acteurs die in het verleden actief waren de kans om weer regelmatig in de schijnwerpers te staan. Elliott Gould speelde Monica's en Ross' vader. Marlo Thomas (bekend van That Girl) speelde Rachels moeder. De themamuziek van de serie, "I'll Be There for You" van The Rembrandts, werd een grote hit nadat een dj uit Tennessee samen met The Rembrandts een track maakt van 3 minuten en het op de radio afspeelde. In Amerika kwam het uiteindelijk op nummer 17 in de Billboard Hot 100.

De populariteit van de serie was zo groot dat de zes hoofdrolspelers aan het eind van de serie 1 miljoen dollar per aflevering betaald kregen. Advertenties tijdens de laatste aflevering, die door 53 miljoen mensen bekeken werd, kostten in de Verenigde Staten 2 miljoen dollar voor een spotje van 30 seconden.

Productie[bewerken]

Hoewel de serie zich afspeelt in Manhattans Greenwich Village, is hij opgenomen in Californië. De buitenkant van het gebouw is echter wel gefilmd in Manhattan, op Grove en Bedford Street in the Village. Geen enkele scène waarin de acteurs te zien zijn, is opgenomen in New York. Zelfs de opening van het programma is opgenomen in een fontein op het terrein van Warner bros in Californië.

Gedurende bijna het gehele eerste seizoen, was er geen straat buiten Central Perk, slechts een geschilderde achtergrond. De crew had de ramen wazig gemaakt en had enkele planten voor de ramen gezet om dit te verbergen.

Tijdens het filmen van de cliffhangers werd het publiek uit de studio verwijderd, zodat de uitkomst van de cliffhanger niet bekend zou worden voor het publiek.

Afleveringen[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie Lijst van afleveringen van Friends voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Een aantal scènes die opgenomen waren zijn later verwijderd (sommige ervan zijn te bekijken op YouTube). In de aflevering "The One Where Rachel Tells", waar Monica en Chandler op huwelijksreis gaan, is Monica jaloers op een ander pas getrouwd koppel. Dat stuk verving een andere scène, die eruit was geknipt. In die scène maakt Chandler een grap over dat hij bommen bij zich zou hebben, en dan wordt hij door de bewaking opgepakt, etc. Die scène is eruit geknipt omdat hij twee weken na 11 september zou worden uitgezonden. Nu is hij alsnog te zien op internet.

Rolverdeling[bewerken]

Cox werd eerst gevraagd voor de rol van Rachel, maar overtuigde de producers er later van dat haar persoonlijkheid beter paste bij het personage Monica, de rol die de producers eerst hadden uitgekozen voor Jennifer Aniston. Aniston vond echter ook dat ze eerder geschikt was voor Rachel dan voor Monica.

De programmaserie werd ook bekend door zijn ongebruikelijk saamhorige acteursploeg. De zes hoofdrolspelers spanden zich in ervoor te zorgen dat niet een van de spelers ging overheersen. Een voorbeeld hiervan is dat zij allen ofwel niet, ofwel voor dezelfde categorie van een prijsuitreiking genomineerd wilden worden. Ze wilden ook allemaal hetzelfde salaris. De acteurs werden zulke goede vrienden dat gastacteur Tom Selleck zich soms zelfs buitengesloten voelde.

Het personage Ursula (Phoebes tweelingzus) verscheen voor het eerst in de sitcom Mad About You als serveerster. Kudrow speelde Ursula in zowel Mad About You als in Friends. De makers van de serie waren aanvankelijk niet van plan om voor Phoebe een tweelingzus te creëren, maar ze voegden het personage toe om uit te leggen waarom Kudrow verscheen in twee afleveringen op hetzelfde netwerk. Op een bepaald moment verschenen Mad About You en Friends in de Verenigde Staten zelfs allebei op donderdagavond.

Hoofdrollen[bewerken]

Acteur Personage
Jennifer Aniston Rachel Green
Courteney Cox Arquette Monica Geller
Lisa Kudrow Phoebe Buffay
Matt LeBlanc Joey Tribbiani
Matthew Perry Chandler Bing
David Schwimmer Ross Geller

Belangrijkste bijrollen[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie Lijst van gastrollen in Friends voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
Acteur Personage Opmerkingen
Elliott Gould Jack Geller Vader van Ross & Monica
Christina Pickles Judy Geller Moeder van Ross & Monica
Cole Sprouse Ben Geller Zoontje van Ross en Carol
Jane Sibbett Carol Willick Lesbische ex-vrouw van Ross
James Michael Tyler Gunther Barman in Central Perk coffee house
Maggie Wheeler Janice Litman-Goralnick Vriendin met knipperlichtrelatie van Chandler
Tom Selleck Richard Burke Beste vriend van Jack Geller en Monica
Paul Rudd Mike Hannigan Vriend/man van Phoebe
Reese Witherspoon Jill Green Zusje van Rachel
Christina Applegate Amy Green Zusje van Rachel

Culturele impact[bewerken]

Friends heeft op sommige gebieden zijn bijdrage geleverd aan de cultuur, voornamelijk op het gebied van taal en mode. Het gebruik van "so" als de betekenis voor "very" en "really" (voornamelijk in de VS) is niet uitgevonden door een schrijver van Friends, maar het is wel zo dat het grote gebruik van het woord in de serie het gebruik in het leven van alle dag heeft bevorderd. Daarnaast het luid uitschreeuwen van de zin "I know!" (in de serie voornamelijk door Monica) werd vaak gebruikt. De series hadden daarnaast ook een impact op de mode en haardracht. Het kapsel van Jennifer Aniston werd veel gekopieerd. Joey Tribbiani's openingszin "How you doin'?" werd een populaire openingszin in Amerika. De series waren ook de inspiratie voor de culturele meme van de gelamineerde lijst.

De uitspraak "Ross en Rachel" wordt vaak gebruikt om een knipperlichtrelatie met een "geschiedenis", of in een situatie als "Zijn jullie echt uit elkaar of als Ross en Rachel uit elkaar?". Deze grap wordt ook gebruikt in Scrubs. De schoonmaker beschrijft J.D.'s relatie met Elliot als "niet echt Ross en Rachel", wat echter blijkt te gaan over twee andere werknemers in het ziekenhuis.

Kijkcijfers in de VS[bewerken]

De 66 minuten durende laatste aflevering werd door Entertainment Tonight genoemd als het grootste tv-moment van het jaar 2004 en het was het op één na best bekeken programma. Het enige programma met meer kijkers was de Super Bowl. Het versloeg echter niet de kijkcijfers die andere finale-afleveringen kregen, zoals M*A*S*H (106 miljoen), Cheers (80,4 miljoen) of Seinfeld (76,3 miljoen). Het was zelfs niet de meeste bekeken aflevering van Friends. Dat was namelijk een aflevering uit seizoen 2, "The One After the Superbowl", die uitkwam op 28 januari 1996 en 52,9 miljoen kijkers trok. Tijdens het 2001-2002 seizoen was Friends het bestbekeken programma van de Verenigde Staten.

Friends in Nederland en België[bewerken]

In Nederland werd de serie uitgezonden door onder andere Veronica, NET 5, Yorin en RTL 5. In 2000 won de serie een Zilveren Televizier-tulp voor het beste buitenlandse programma van dat jaar. Vanaf mei 2011 wordt de serie op Comedy Central herhaald.

In België wordt de serie uitgezonden door de Vlaamse zenders VIER en VIJF.

Spin-off[bewerken]

Joey[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie Joey (televisieserie) voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Na het eind van de serie in 2004 werd de spin-off Joey gemaakt. Van de 46 gemaakte afleveringen zond NBC er slechts 38 uit, en op 15 mei 2006 viel het doek.

Prijzen[bewerken]

Emmy Awards

Golden Globe Awards

  • 2003 - Best Performance by an Actress in a Television Series, Musical or Comedy - Jennifer Aniston

People's Choice Awards

  • 2004 - Favorite Television Comedy Series
  • 2004 - Favorite Female Television Performer - Jennifer Aniston
  • 2003 - Favorite Television Comedy Series
  • 2003 - Favorite Female Television Performer - Jennifer Aniston
  • 2002 - Favorite Television Comedy Series
  • 2002 - Favorite Female Television Performer - Jennifer Aniston
  • 2001 - Favorite Television Comedy Series
  • 2001 - Favorite Female Television Performer - Jennifer Aniston
  • 2000 - Favorite Television Comedy Series
  • 2000 - Favorite Female Television Performer - Jennifer Aniston
  • 1999 - Favorite Television Comedy Series
  • 1995 - Favorite New Television Comedy

Screen Actors Guild Awards

  • 2000 - Outstanding Performance by a Female Actor in a Comedy Series - Lisa Kudrow
  • 1996 - Outstanding Performance by an Ensemble in a Comedy Series

Trivia[bewerken]

  • In de aflevering "The One With George Stephanopolous" laat Rachel haar kussen per ongeluk van het balkon vallen als ze met Monica en Phoebe zit te praten. Dat stond eigenlijk niet in het script, maar de take werd toch gebruikt.
  • Ongeveer hetzelfde gebeurde in de aflevering "The One With Five Steaks and an Eggplant". Wanneer Jade aan het einde belt voor Bob en Joey haar hoort op het antwoordapparaat, was het eigenlijk de bedoeling dat Joey zou opnemen met: "Bob here!" Acteur Matt Leblanc struikelde echter toen hij naar de telefoon toe sprong. De makers vonden dit uiteindelijk grappiger en gebruikten deze take.
  • Monkey en Katie, de twee aapjes die in het eerste seizoen Marcel speelden, speelden eerder ook al allebei het aapje in de film Outbreak.
  • John Bennett Perry, die in de aflevering "The One With Rachel's New Dress" de vader van Joshua speelt, is in het echt de vader van Matthew Perry.
  • Het publiek lachte zo hard in "The One Where They All Find Out" toen Joey Phoebes bloesje moet openrukken, omdat acteur Matt Leblanc hier maar liefst 12 pogingen voor nodig had, terwijl zijn tekst was: "It wasn't my first time."
  • De pincode van Joey is 5639. Op de toetsen van een telefoon vormt 5639 de naam Joey.
  • Omdat Courteney Cox er zo op hamerde dat na haar huwelijk met David Arquette haar naam als Courteney Cox Arquette op de titelrol moest verschijnen, haalden de makers een grapje uit. Bij de intro van de aflevering "The One After Vegas", de eerste aflevering van seizoen 6, verscheen de naam Arquette niet alleen achter Courteneys naam, maar ook achter die van de andere acteurs en achter die van bedenkers Crane en Kauffman.
  • In de aflevering "The One With The Football" verschijnt een Nederlandse vrouw (Marga genaamd) op wie zowel Chandler als Joey indruk wil maken. Als Chandler aan Joey vraagt of hij wel weet waar Dutch people vandaan komen, weet hij het niet. Wanneer Chandler zegt dat ze uit Nederland komen, denkt Joey dat Nederland het land van Peter Pan is.
  • Wanneer Joey op zichzelf gaat wonen en de kamer verlaat waar hij tot dan toe met Chandler woonde, dient het personage Eddy Menuek zich aan als Chandlers kortstondige want gestoorde nieuwe kamergenoot. Deze Menuek wordt gespeeld door Adam Goldberg, die in 2005 ook een wederkerende rol kreeg in Joeys eigen spin-offserie Joey. Daarin speelt Goldberg alleen niet nogmaals Menuek, maar Jimmy, de vader van de zoon van Joeys zus Gina.
Bronnen, noten en/of referenties