Gastronomie
Gastronomie (van het Oudgriekse γαστήρ "maag", en νόμος "kennis"/"wet") is de studie van alles wat te maken heeft met de betrekking tussen voedsel en cultuur.
Inhoud |
[bewerken] Kookkunst of wetenschap
Er wordt vaak gedacht dat de term "gastronomie" uitsluitend slaat op de kunst van het koken, maar dit is slechts een klein deel van de definitie. Een kok is niet altijd een fijnproever. De voornaamste activiteiten van een fijnproever zijn het ontdekken, proeven, ervaren, onderzoeken, begrijpen en schrijven over voedsel, kortom het onderzoeken van alles wat met voedsel te maken heeft. De moderne definitie van Gastronomie is daarom: de wetenschap van smaak en proeven. Hierbij wordt het woord smaak gebruikt voor producten (iets heeft smaak), de mens doet het proeven en vindt er iets van.
[bewerken] Tussen schone kunst en moleculaire wetenschap
Gastronomie of 'smaakkunde' bestudeert smaak in al zijn facetten en daarmee is het in feite een zeer breed vakgebied. Als discipline is de gastronomie bijvoorbeeld verwant aan de schone kunsten, de sociale wetenschappen en zelfs aan de natuurwetenschap als het gaat om de spijsvertering, het bestuderen van kookprocessen en de moleculaire samenstelling van voedselproducten (inclusief dranken). Door goede waarneming kan men erachter komen dat voedsel verband houdt met dansen, schilderen, literatuur, architectuur en muziek, maar ook met natuurkunde, wiskunde, scheikunde, biologie, geologie, agronomie en met cultuur antropologie, geschiedenis, filosofie, psychologie en sociologie. Het toepassen van wetenschappelijke kennis op koken en gastronomie wordt moleculaire gastronomie genoemd.
[bewerken] Oorsprong
La physiologie du goût van Jean Anthelme Brillat-Savarin (verschenen in 1825, in het Nederlands vertaald als Het wezen van de smaak), was de eerste gastronomische studie, waarin de relatie tussen voedsel en de zintuigen centraal stond. In 2004 richtten de grondleggers van Slow Food in het Italiaanse Bra een Universiteit van Gastronomische Wetenschappen op.
[bewerken] Gastrologie
Naast de term gastronomie bestaat de term gastrologie die soms gebruikt wordt als aanduiding voor een vakgebied dat gericht is op verandering van voedingspatronen gebruikmakend van wetenschappelijke inzichten. In Leuven] is daarvoor het Center for Gastrology gevestigd.