Giuseppe Sammartini

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Giuseppe (Gioseffo) Francesco Gaspasre Melchiorre Baldassarre Sammartini (soms ook: Samartini, Martini, Martino, St Martini, San Martini) (Milaan, 6 januari 1695Londen 17 november-23 november (?) 1750) was een Italiaans componist en hoboïst. Hij was de oudere broer van de componist, muziekpedagoog, dirigent en organist Giovanni Battista Sammartini. Beide waren zonen van de Franse hoboïst Alexis Saint-Martin, die in Milaan als Alessio Sammartini bekend was; hun moeder Gerolama de Federici was afkomstig uit een Milaanse hoboïsten-familie.

Giuseppe Sammartini was een der bekendste hobo-virtuozen van zijn tijd. Ook zijn composities waren bekend en bij het publiek geliefd.

Levensloop[bewerken]

Jeugd en opleiding[bewerken]

Giuseppe Sammartini studeerde hobo bij zijn vader en heeft verschillende jaren als hoboïst in het orkest van het Teatro Regio Ducal te Milaan gewerkt. Hij was als hobo-virtuoos toen al bekend. Zijn speelwijze werd als zingend beroemd en werd vergeleken met de menselijke stem. In 1727 had hij een grote reputatie, dat hij zonder problemen als solist in Londen kon optreden en tot aan zijn dood aldaar verbleef.

Virtuoos in Londen[bewerken]

Het was niet verrassend, dat Sammartini in Londen niet uitsluitend als solist gevraagd was, maar ook in de opera-gebouwen van Georg Friedrich Händel (King´s Theatre) en Giovanni Maria Bononcini, die in concurrentie meteen stonden, als orkestmusicus optrad. Het hobo-speel van Sammartini moet Händel zo overtuigd hebben, dat de hobo-partij in de vroege werken van Händel een grote rol gespeeld heeft. Händel heeft verschillende van zijn voornaamste hobo-soli in zijn opera's speciaal voor Giuseppe Sammartini geschreven, en de tijdgenoot en musicoloog Charles Burney schrijft, dat er een soort virtuoze "tweekamp" tussen de befaamde sopraan-castraat Farinelli en de hobo van Sammartini in een opera van Nicola Porpora plaatsgevonden heeft.

Instrumentaalwerken[bewerken]

In Londen trad Sammartini ook als componist in het voetlicht. Zijn sonates waren spoedig geliefd en werden veel uitgevoerd. Daarentegen werden zijn solo-concerten (vooral het bekende Concert in F-groot voor blokfluit en orkest) meestal postuum gepubliceerd. Maar vooral deze concerten werden later immer in de programma's opgenomen en waren bekend tot het einde van de 19e eeuw. De muziek van Giuseppe Sammartini is meer op het barokke idioom opgebouwd, dan de werken van zijn jongere broer Giovanni Battista Sammartini, maar enige werken wijzen al op klassieke vormen: het vinden zich voor-vormen van de klassieke sonaten-vorm en rondo's alsook die voor de "galante" stijl typische ornamentiek.

Composities[bewerken]

Werken voor orkest[bewerken]

  • 1724 Sinfonia voor "La Calumnia Delusa"
  • Concerto in F-groot, voor blokfluit en orkest
    1. Allegro
    2. Siciliano
    3. Allegro assai
  • Concerto grosso in A-groot
  • Concerto grosso in e-klein
  • Concerto grosso in c-klein
  • Concerto grosso in A-groot
  • Concerto grosso nr. 6 in e-klein
    1. Spiritoso
    2. Allegro
    3. Con spirito
    4. Menuet
  • Concerto grosso nr. 8 in g-klein
    1. Andante staccato
    2. Allegro
    3. Andante
    4. Allegro assai
    5. Menuet
  • Concerto grosso in G-groot, op. 5
  • Concerto in A-groot, voor fluit en strijkers
  • Concerto in C-groot , voor piccolo cello, strijkers en basso continuo
  • Concerto in Es-groot, voor hobo en orkest
  • Concerto in D-groot, voor hobo en orkest
  • Concerto nr. 12 in C-groot, voor hobo en strijkers
  • Concerto in D-groot, voor fluit en strijkers
  • Suite in a-klein, voor blokfluit, strijkers en basso continuo

Muziektheater[bewerken]

Opera[bewerken]

Voltooid in titel aktes première libretto
1740 The Judgment of Paris 1 akte 1740, Cliveden House W. Congreve

Kamermuziek[bewerken]

  • 12 Sonates, voor 2 blokfluiten en basso continuo
    1. Sonata I in Fa Maggiore
    2. Sonata II in Fa Maggiore
    3. Sonata III in Sol Maggiore
    4. Sonata IV in Fa Maggiore
    5. Sonata V in Fa Maggiore
    6. Sonata VI in Re minore
    7. Sonata VII in Fa Maggiore
    8. Sonata VIII In Fa Maggiore
    9. Sonata IX in Sol Maggiore
    10. Sonata X in Fa Maggiore
    11. Sonata XI in Fa Maggiore
    12. Sonata XII in Si b Maggiore
  • 6 Sonates, voor fluit en basso continuo, op. 2, nr. 1-6
    1. Sonata in G-groot
    2. Sonata in C-groot
    3. Sonata in e-klein
    4. Sonata in G-groot
    5. Sonata in A-groot
    6. Sonata in A-groot
  • Sonata in g-klein, voor 2 violen, cello, en klavecimbel, op. 3, nr. 5
  • Sonata in e-klein, voor 2 violen, cello, en klavecimbel, op. 3, nr. 7
  • Sonata in G-groot, voor fluit en basso continuo, op. 8
  • Sonata in G-groot, voor blokfluit en basso continuo, op.13, nr. 1
  • Sonata in G-groot, voor blokfluit en basso continuo, op.13, nr. 4
  • Sonata in g-klein, voor blokfluit en basso continuo, op.13, nr. 5
  • Trio in F-groot, voor 2 blokfluiten en basso continuo

Werken voor orgel[bewerken]

  • Concerto in A-groot, voor orgel en orkest, op. 9, nr. 1
  • Concerto in F-groot, voor orgel en orkest, op. 9, nr. 2
  • Concerto, voor orgel en orkest, op. 9, nr. 3
  • Concerto in Bes-groot, voor orgel en orkest, op. 9, nr. 4

Bibliografie[bewerken]

  • Jozef Robijns, Miep Zijlstra: Algemene muziekencyclopedie, Haarlem: De Haan, (1979)-1984, ISBN 978-90-228-4930-9
  • Danilo Prefumo: Nuovi documenti sui Fratelli Sammantini, Nuova rivista musicale italiana. 20 (1986), S. 94 98.
  • Julia Carolyn Combs: Six oboe sonatas by Giuseppe Sammartini (Sibley manususcript S. 189) with critical commentary and a performing edition of sonata five - A lecture recital together with three other recitals, North Texas State (Denton). 1985. dissertation.
  • George Houle: The oboe sonatas of Giuseppe Sammartini, The Journal of Musicology. 3 (1984), S. 90-103.
  • Evelyn B. Lance: Giuseppe Sammartini'a concertos, opus 8, The Music Review. 38 (1977), S. 258-266.
  • Gösta Morin, Carl-Allan Moberg, Einar Sundström: Sohlmans musiklexikon - 2. rev. och utvidgade uppl., Stockholm: Sohlman Förlag, 1975-1979, 5 v.
  • Gösta Morin, Carl-Allan Moberg, Einar Sundström: Sohlmans musiklexikon : nordiskt och allmänt upplagsverk för tonkonst, musikliv och dans, Stockholm: Sohlmans Förlag, (1951-)
  • Marc Honneger: Dictionnaire de la musique, Paris: Bordas, 1970-76
  • Robert Eitner: Biographisch-bibliographisches Quellen-Lexikon der Musiker und Musikgelehrten Christlicher Zeitrechnung bis Mitte des neunzehnten Jahrhunderts, Graz: Akademische Druck- u. Verlaganstalt, 1959
  • Joaquín Pena, Higinio Anglés, Miguel Querol Gavalda: Diccionario de la Música LABOR, Barcelona: Editorial Labor, 1954, 2V, 2318P.
  • Carlo Schmidl: Dizionario universale dei musicisti, Milan: Sonzogno, 1937, 2V p.
  • Paul Frank, Wilhelm Altmann: Kurzgefasstes Tonkünstler Lexikon : für Musiker und Freunde der Musik, Regensburg: Gustave Bosse, 1936, 730 p.
  • Tobias Norlind: Allmänt musiklexikon, Stockholm: Wahlström & Widstrand, 1927-28, 2V p.
  • Theodore Baker, Alfred Remy: Baker's biographical dictionary of musicians, Third edition, New York: G. Schirmer, 1919, 1094 p.
  • Theodore Baker: Biographical dictionary of musicians, New York: G. Schirmer, 1900, 653 p.
  • William Bingley: Musical biography : or, memoirs of the lives and writings of the most eminent musical composers and writers, who have flourished in the different countries of Europe during the last three centuries, London: R. Bentley, 1834, 395 p.

Externe links[bewerken]