Hyacinthara

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Hyacinthara
IUCN-status: Kwetsbaar[1] (2014)
Anodorhynchus hyacinthinus -captive -upper body-8.jpg
Taxonomische indeling
Rijk: Animalia (Dieren)
Stam: Chordata (Chordadieren)
Klasse: Aves (Vogels)
Orde: Psittaciformes (Papegaaiachtigen)
Familie: Psittacidae (Papegaaien)
Geslacht: Anodorhynchus (Ara's)
Soort
Anodorhynchus hyacinthinus
(Latham, 1790)
op Wikispecies Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie
Vogels

De hyacinthara, blauwe ara of Zuid-Amerikaanse ara (Anodorhynchus hyacinthinus) is een papegaai van het geslacht van de blauwe ara's (Anodorhynchus).

Kenmerken[bewerken]

De hyacinthara is de grootste vliegende papegaaiensoort met een lengte van 90 tot 100 centimeter en een gewicht van ongeveer anderhalve kilo. Ze hebben een diepe kobaltblauwe kleur, met gele ringen om hun ogen en ondersnavel. Ze eten vooral zaden en diverse fruitsoorten.

Verspreiding[bewerken]

Deze papegaai komt vooral voor in de regenwouden van Paraguay, Bolivia en Brazilië.

Paren en broeden[bewerken]

Hyacinthara's zijn zeer sociale dieren die hun partner voor het leven kiezen. Ze paren in het voorjaar en leggen hun eieren (2 tot 3) in een holle boom. Na een periode van ongeveer een maand komen de eieren uit. De jonge vogels worden dan nog ongeveer 3 en halve maand door hun ouders gevoed en verzorgd. Hierna vliegen ze uit en gaan ze voor zichzelf zorgen.

Verspreiding en leefgebied[bewerken]

De hyacinthara komt in het wild voor in de regenwouden van het oostelijk deel van het Amazonegebied in Brazilië, Bolivia en Paraguay.

Status als voor uitsterven kwetsbare diersoort[bewerken]

De aantallen van wilde populaties nemen sinds de jaren 1990 in snel tempo af door illegale vangsten en door aantasting van het leefgebied. De handel is volgens de CITES overeenkomt formeel verboden. Tussen 2000 en 2013 stond deze papegaai als "bedreigd" op de internationale rode lijst van de IUCN. Na 2013 is deze status "verzacht" tot kwetsbaar omdat uit nader onderzoek bleek dat de huidige aantalsafname niet zo snel is als aanvankelijk gedacht. Wel wordt gemeld dat die afname gedurende de laatste drie generaties nog hoog was. Volgens een schatting uit 2003 zijn er nog 4300 volwassen dieren en neemt dit aantal af. Om deze redenen staat deze ara sinds 2014 als kwestbaar op de rode lijst.[1]

In gevangenschap[bewerken]

Algemeen[bewerken]

De hycinthara is vanwege zijn prachtige kleuren een populaire papegaai bij verzamelaars. Maar het is ook een zeer dure vogel, waardoor hij zelden door particulieren wordt gehouden.

Dieet[bewerken]

In gevangenschap eten veel hyacinthara's een mix van zaden, fruit en groenvoer. Een zadenmix werkt echter het selectief voeren of 'browsing' in de hand, waarbij de vogel alleen de lekkerste zaadjes eet en de rest negeert. Het gevolg is dat een vogel een dieet binnenkrijgt dat deficiënt is aan vele voedingsstoffen waaronder vitamine A en aminozuren, en een te hoge verhouding calcium/fosfaat bevat[2]

Voedingsdeficiëntie is de meest voorkomende oorzaak van ziektes bij vogels die als gezelschapsdier worden gehouden.[3] Daarom is het zeer aan te raden om de papegaai een goed pelletvoer te geven. Pellets zijn brokjes waarin alle voedingsstoffen homogeen verdeeld zitten, waardoor 'browsing' niet meer mogelijk is en voedingsdeficiënties voorkomen worden.

Hyacinthara's mogen, net als elke papegaai, groenvoer en fruit alleen als traktatie krijgen naast een uitgebalanceerd dieet. Te veel fruit verhoogt de energiedichtheid van de maaltijden en werkt obesitas en voedingsdeficiënties in de hand. Als traktatie kan men de vogel kleine stukjes banaan, peer of appel geven, maar de normale brokjes, uit de hand gegeven, worden door het dier ook gewaardeerd en hebben geen nadelige effecten op de gezondheid.[4]

Huisvesting[bewerken]

Papegaaien zijn echte klimvogels. Ze kiezen er vaker voor om van het ene plekje naar het andere te klimmen dan dat ze ernaar toe vliegen. Daarom is het het beste voor de vogel dat zijn kooi horizontale spijlen heeft in plaats van verticale, zodat hij makkelijk kan klimmen. Papegaaien zijn intelligente dieren, ze kunnen al spelenderwijs dingen leren, bijvoorbeeld hoe ze een bel moeten luiden met hun snavel of hoe ze een bakje open kunnen maken waar iets lekkers in zit.

Wel hebben alle papegaaien extreem veel aandacht nodig. Dit komt doordat het van nature zeer sociale wezens zijn die over het algemeen, net als bij de meeste mensen, een partner voor het leven uitkiezen. Bij gebrek aan een natuurlijke partner kiezen papegaaien een mens uit als levensgenoot. Als de vogel niet genoeg aandacht krijgt, kan hij gaan verenplukken, als reactie op de verveling en eenzaamheid.

Giftig[bewerken]

Hyacinthara's, en praktisch alle andere vogels, zijn zeer gevoelig voor de dampen die vrijkomen bij het bakken met teflon-pannen.[5] Ook kunnen de vogels niet tegen avocado, kersenpitten, cafeïne en chocolade. Ook rook van bijvoorbeeld sigaretten is zeer schadelijk voor vogels net als wierook en de dampen van luchtverfrissers.

Afbeeldingen en video's[bewerken]

Hyacinthara in Disney's Animal Kingdom

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. a b (en) op de IUCN Red List of Threatened Species.
  2. Roudybush TE (1999) "Psittacine nutrition", The veterinary clinics of North America. Exotic animal practice, jrg. 2, nr. 1, p. 111-125
  3. Schoemaker NJ, Lumeij JT, Dorrestein GM, Beynen AC (1999) "Nutrition-related problems in pet birds", Tijdschrift voor Diergeneeskunde, jrg. 124, nr. 2, p. 39-43.
  4. Kalmar ID, Veys AC, Geeroms B, Reinschmidt M, Waugh D, Werquin G, Janssens GP (2010) "Effects of segregation and impact of specific feeding behaviour and additional fruit on voluntary nutrient and energy intake in yellow-shouldered amazons (Amazona barbadensis) when fed a multi-component seed diet ad libitum.", Journal of animal physiology and animal nutrition, jrg. 94, nr. 6, p. 383-392.
  5. Woodhall S, Stamford M. (2004) "PTFE toxicity in birds", The Veterinary record, jrg. 155, nr. 24, p. 784