Fosfaat
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
 voor fosfaat in bloed, zie het lemma anorganisch fosfaat |
Fosfaat (PO43-) is de vorm waarin fosfor het meest in verbindingen voorkomt. Fosfaten zijn zuurresten van fosforzuur (H3PO4). De meeste fosfaten zijn slecht oplosbaar in water, en zijn daarom makkelijk uit een oplossing te verwijderen via een neerslagreactie.
Fosfaat-verbindingen vormen samen met anorganische nitraten met belangrijkste bestanddeel van kunstmest. Wanneer er te veel van beide in het oppervlaktewater terecht komt, leidt dit tot hypoxie. Vaak zijn de effecten pas op zee, in de kustwateren, te bemerken omdat daar een geringere stroom is dan in de rivieren.
De streng van RNA en DNA bestaat uit fosfaat- ester groepen en (deoxy)ribosen.
De grootste fosfaatopslagplaatsen ter wereld liggen in de Verenigde Staten en in Nauru. Van het laatstgenoemde land wordt het fosfaat als dat van de beste kwaliteit ter wereld gezien, de voorraad is echter bijna uitgeput.
In water, samen met andere voor algengroei nodige elementen (onder andere de sporenelementen), bevordert het de groei van algen. Tijdens de groei vormen de algen biomassa uit kooldioxide en water waarbij zuurstof als gasvormig bijproduct het water verlaat. Na afsterven van de algen is de zuurstof weer nodig om de biomassa om te zetten in kooldioxide en water. Zuurstof lost niet snel op in water waardoor dan in het water een zuurstoftekort ontstaat.
Vroeger zat het in wasmiddelen maar door de invoering van fosfaatvrije wasmiddelen is de hoeveelheid fosfaten in meren en waterlopen de laatste jaren verminderd. Vaatwastabletten bevatten echter meestal wel fosfaat, waardoor fosfaatgebruik sluipenderwijs zijn weg terug heeft gevonden naar het huishouden.[1]
Tegenwoordig is er een groeiend aantal wetenschappers van mening dat fosfaten juist belangrijk zijn voor het leven in het water. Nieuwe inzichten laten ook zien dat de blauwalg ook zonder fosfaat goed gedijt. Het verbod op fosfaten leidt dus niet tot vermindering van algen. Maar de vermindering van fosfaat zorgt wel voor een drastische vermindering van ander leven. In Noorwegen zijn ze al zover, dat ze extra fosfaten in het zeewater pompen, om de kraamkamers voor diverse vissoorten te bevorderen.
[bewerken] Productie van fosfaten over de wereld
Hieronder staan de 36 landen die een hoeveelheid fosfaatgesteente van enige betekenis produceren; hoeveelheden in ton. [bron?]
| # | Land | Productie | # | Land | Productie | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1. | Verenigde Staten | 44 200 000 | 19. | Mexico | 756 000 | |
| 2. | China | 25 000 000 | 20. | Finland | 650 000 | |
| 3. | Marokko | 24 000 000 | 21. | Nauru | 500 000 (bijna uitgeput) |
|
| 4. | Rusland | 9 800 000 | 22. | Noord-Korea | 450 000 | |
| 5. | Tunesië | 7 950 000 | 23. | Venezuela | 250 000 | |
| 6. | Jordanië | 5 900 000 | 24. | Zimbabwe | 125 000 | |
| 7. | Brazilië | 4 270 000 | 25. | Peru | 104 000 | |
| 8. | Israël | 4 100 000 | 26. | Colombia | 50 000 | |
| 9. | Zuid-Afrika | 2 800 000 | 27. | Sri Lanka | 30 000 | |
| 10. | Syrië | 2 500 000 | 28. | Turkije | 24 000 | |
| 11. | Togo | 2 200 000 | 29. | Filipijnen | 20 000 | |
| 12. | Kazachstan | 1 600 000 | 30. | Chili | 13 000 | |
| 13. | India | 1 550 000 | 31. | Pakistan | 9 000 | |
| 14. | Senegal | 1 300 000 | 32. | Indonesië | 7 000 | |
| 15. | Algerije | 1 160 000 | 33. | Tanzania | 7 000 | |
| 16. | Irak | 1 000 000 | 34. | Thailand | 4 000 | |
| 17. | Egypte | 950 000 | 35. | Albanië | 1 000 | |
| 18. | Vietnam | 860 000 | 36. | Australië | 1 000 |
Bronnen, noten en/of referenties:
- ↑ Schoon afwassen Milieudefensie Magazine, juni 2007
 |
Meer afbeeldingen die bij dit onderwerp horen, zijn te vinden in de categorie Phosphates van Wikimedia Commons. |
