Jan Tengnagel

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Jan Tengnagel: Vertumnus en Pomona (1617).
Rijksmuseum, Amsterdam

Jan Tengnagel (Amsterdam, ca. 1584 - Amsterdam, 1631) was een Nederlandse kunstschilder en tekenaar tijdens de Gouden Eeuw.

Tengnagel behoorde tot een groep post-maniëristische schilders van historiestukken in de vroeg-17e eeuw die van grote invloed waren op Rembrandt van Rijn en daarom de Pre-Rembrandtisten genoemd worden. Deze groep schilders was vooral beïnvloed door het werk van Adam Elsheimer. Bekende Pre-Rembrandtisten waren Jan en Jacob Pynas en Rembrandts leermeester Pieter Lastman.

In 1618 werd Tengnagel genoemd als een beroemd schilder in een ode aan de stad Amsterdam van de dichter en schrijver Theodore Rodenburgh. Hij was ook een machtig man in Amsterdam. Zo diende hij vanaf 1625 tot zijn dood als onderschout. Ook was hij een invloedrijk bestuurder van het Sint-Lucasgilde. Vanaf ongeveer 1624 stopte Tengnagel met schilderen, blijkbaar om zich geheel aan zijn politieke carrière te wijden.

Tengnagel, die uit het oude adellijke geslacht Gansneb genaamd Tengnagel kwam, reisde naar Rome in 1608 om inspiratie op te doen. Drie jaar later trouwde hij met Meijnsje Simonsdr. Pynas, zuster van de schilders Jan en Jacob Pynas. Hun zoon Mattheus Gansneb Tengnagel werd een prominente Amsterdamse dichter en toneelschrijver. Een tweede zoon, Jan Gansneb Tengnagel, was baljuw (schout) van Naarden en schreef een treurspel over de verwoesting van deze stad in 1572. De jongste zoon, Simon, was predikant. Jan Tengnagel stierf in 1635 en werd begraven op 23 maart.

Het Rijksmuseum in Amsterdam heeft twee werken van Tengnagel: Vertumnus en Pomona (1617) en het schuttersstuk Schuttersstuk met de maaltijd van de zeventien schutters van de Handboogdoelen onder kapitein Geurt van Beuningen en Pieter Hoefijzer (1613). Daarnaast hangt werk van Tengnagel in onder meer het Rembrandthuis in Amsterdam, het Louvre in Parijs en de National Gallery of Art in Washington, D.C.

Bronnen, noten en/of referenties