Jodenkoek
Een jodenkoek is een grote, platte koek van zandgebak van zo'n 10 cm in diameter. De originele koeken worden gemaakt in Alkmaar door Davelaar sinds 1883. In 1883 begon Albert Govers een bakkerijtje aan de Houttil 36 in Alkmaar (achter de Waag). In 1924 kwam Dirk Davelaar vanuit Zaandam en nam de winkel over. Hij verbouwde de winkel en plaatste rond die tijd veel advertenties in de Alkmaarsche Courant. Hierdoor werden zijn specialiteit (de jodenkoeken) beroemd binnen, maar ook buiten Alkmaar.
Jodenkoeken worden ook door anderen geproduceerd, onder andere door Lotus Bakeries uit Enkhuizen en O'Lacy uit Amsterdam. Hoewel de producten dezelfde naam hebben zijn de koeken wel totaal verschillend.
Sinds de nieuwe spelling van 1996 hebben sommige producenten de naam van het product aangepast naar jodenkoek, andere producenten zijn echter de oude naam jodekoek blijven gebruiken.
[bewerken] Naam
Volgens Lotus Bakeries is het recept voor deze koeken afkomstig van een Joodse bakker uit Amsterdam die in de jaren '20 van de vorige eeuw de koeken verkocht, wat de naam van deze koeken verklaart. Deze bakker verkocht het recept aan een bakkerscollectief uit Enkhuizen. Dit is de meest gehoorde verklaring.
Andere bronnen melden dat de naam niets met Joden te maken heeft, maar dat een bakker met de familienaam 'de Joode' deze koeken bakte.
Dan is er nog een derde verhaal: de koeken zijn groot maar dun. Voor weinig geld kon je daarom een grote koek presenteren. Veel producten die vroeger goedkoop waren, hebben een toevoeging "Joods" gekregen. Er wordt wel beweerd dat dit verwijst naar "gierigheid" van de Joden, maar veel Joden waren arm en zullen vanwege hun armoede vaak voor goedkopere producten gekozen hebben.
De naam werd in de jaren zeventig als discriminerend beschouwd. De fabrikant overwoog de naam te wijzigen, maar is daar niet toe overgegaan. Wel zijn de namen voor de geëxporteerde koeken aangepast.
 |
Zoek jodenkoek op in het WikiWoordenboek. |
