Maleis
| Maleis (Bahasa Melayu) | ||||
| Gesproken in | Brunei, Maleisië, Singapore en Indonesië | |||
| Taalfamilie | ||||
|
||||
Het Maleis behoort tot de Austronesische talen en is van oorsprong de moedertaal van de Maleiers, die inwoners waren van het Maleisische schiereiland, Zuid-Filipijnen, Zuid-Thailand, Singapore en delen van Sumatra.
Het wordt gesproken in onder andere Brunei, Maleisië en Indonesië. In dit laatste land is Bahasa Indonesia een gestandaardiseerde vorm van onder andere het vroegere pasar-Maleis. In Singapore is het een van de vier officiële talen. Hier en in Brunei wordt het eenvoudig Bahasa Melayu (Maleise taal) genoemd.
De officiële standaard voor het Maleis, die overeengekomen is tussen Brunei, Indonesië en Maleisië, is Bahasa Riau, de taal van de Riouwarchipel, waarvan lang is gedacht dat daar de oorsprong lag van de Maleise taal.
Door de lange historische banden tussen Indonesië en Nederland zijn veel Maleise woorden in het Nederlands opgenomen. Voorbeelden zijn amok (amuk), kras (keras), sarong (sarung), toko, bakkeleien (berkelahi), pienter (pintar), piekeren (pikir), pisang en kapok (kapuk) en in uitdrukkingen als: "Dat is niet mijn pakkie-an (van bagian = afdeling)".
Inhoud |
[bewerken] Jawi
Door de Arabieren werd het Maleis vroeger Jawi genoemd. Dit woord is een verbastering van de naam "Java". Dit woord werd weer overgenomen door de Maleiërs en leeft vandaag nog voort in het zogenaamde Jawischrift. Het Jawischrift is een vorm van het Arabische schrift dat voor het Maleis is aangepast. Ook in Thailand noemt men de taal van (Maleistalige) moslims uit het zuiden van het land (in Pattani en omgeving), het Yawi.
[bewerken] Variatie
Omdat het Maleis van oudsher en ook nog heden ten dage wordt gebruikt door sprekers van verschillende talen om met elkaar de communiceren zijn er op veel plaatsen in Indonesië en Maleisië maar ook daarbuiten allerlei regionale en niet-regionale varianten ontstaan die meestal invloeden van de lokale taal of talen hebben ondergaan. Zo onderscheidt men diverse dialecten, varianten, verwante talen en op Maleis gebaseerde Creoolse talen, waarvan een aantal goed beschreven is:
- Ambonees Maleis
- Makassaars Maleis
- Batjan Maleis
- Jakartaans Maleis
- Betawi
- Serui Maleis
- Ternataans Maleis of het Noord-Moluks Maleis
- Manadonees Maleis
- Tioman Maleis
- Kupang Maleis
- Bandanees Maleis
- Banjarees Maleis
- Brunei Maleis
en vele andere.
[bewerken] Maleis als taal in Nederland
[bewerken] Indische Nederlanders
Maleis maar dan juist het Pasar Maleis (vereenvoudige vorm van Maleis en de lingua franca van de Indonesische archipel) werd gesproken door Indische Nederlanders ("Indo's") van de 1ste generatie, maar het Maleis of het Pasar Maleis was nooit de taal van de Indo's of de Indo's van de 1ste generatie.
De Indo's in de nieuwe republiek Indonesië, kregen doordat ze de taal slecht of niet beheersten, problemen met het spreken en leren van de nieuwe eenheidstaal: het Indonesisch. Het Pasar Maleis was de lingua franca van de Indonesische archipel. Van oudsher werd dit 'Maleis' genoemd in Indië, ver voordat de woorden Indonesië/Indonesisch ontstonden. Het huidige Indonesisch, wat men noemt bahasa Indonesia, is gebaseerd op het Maleis wat zich verspreidde vanuit de Sumatraanse oostkust, maar is bewust en academisch aangevuld, bijgesteld en ontwikkeld om tot een geschikte eenheidstaal te komen.
[bewerken] Molukkers
Molukkers spreken ook Maleis. In tegenstelling tot de Indo's spreken alle generaties de taal hoewel dit nu langzaam aan het veranderen is. Een klein gedeelte van de 3de generatie Molukkers kent de taal niet meer.
[bewerken] Zie ook
 |
Zoek Maleis op in het WikiWoordenboek. |
