Zhuang (taal)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Zhuang (Sawcuengh)
Gesproken in China
Totaal aantal
sprekers:
14 miljoen
Genetische
classificatie
Officiële status
Officiële taal van China
Taalcodes
ISO 639-1: za
ISO 639-2: zha
SIL: ZHA (algemeen)
CCX (Noordelijk)
CCY (Zuidelijk)
Zhuang (taal)
Naam (taalvarianten)
Traditioneel 壯語
Vereenvoudigd 壮语
Hanyu pinyin zhuàngyǔ
Zhuyin ㄓㄨㄤˋ ㄩˇ
Standaardkantonees Chôóng Yùu
HK-romanisatie (Standaardkantonees) Chong Yue
Zhuang Sawcuengh,
[saɯ̯˨˦ ʃue̯ŋ˧],
Cuengh,
Cueŋь
Thais ภาษาจ้วง

Zhuang is een Tai-taal met 18 miljoen sprekers waarvan de sprekers (bijna) allemaal in de Guangxi Autonome Zhuang Provincie wonen (Chinees: 广西壮族自治区 /Guǎngxī Zhuàngzú Zìzhìqū). Zhuang, die tot de Tai-talen behoort, is in deze regio een officiële taal. Zhuang is een van de vier grote Chinese minderheidstalen. Daarom staat Zhuang onder andere vermeld op de biljetten renminbi. Het standaarddialect is gebaseerd op dat van Wuming (Chinees: 武鸣县).

Zhuang is een toontaal Het heeft zes tonen in open lettergrepen:

Tonen
Tone 1957 1986
1 Niet weergegeven
2 Ƨ ƨ Z z
3 З з J j
4 Ч ч X x
5 Ƽ ƽ Q q
6 Ƅ ƅ H h

In gesloten lettergrepen zijn dit er twee, een hoge en een lage.

Buyi, dat gezien wordt als een aparte taal in China is eigenlijk een iets andere standardvorm van Zhuang, en wordt gebruikt op de grens met Guizhou. Er bestaat een dialectcontinuüm tussen Zhuang en Buyi.

Schrift [bewerken]

Boeken die de taal 'Zuang' beschrijven

Zhuang is vroeger met Chinese karakters geschreven. Dit systeem leek erg op het Vietnamese Chữ nôm. In 1957, in de Volksrepubliek China is er een variatie op het Latijnse alfabet ontwikkeld (zie hieronder). Een spellingshervorming werd in 1986 geïntroduceerd om speciale letters te vervangen met gewone letters van het Latijnse alfabet, om dit praktischer te maken voor computers e.d. Dit zijn de klanken van Zhuang:

Medeklinkers
1957 1986 1957 1986 1957 1986 1957 1986 1957 1986
B b B b Ƃ ƃ Mb mb M m M m F f F f V V
D d D d Ƌ ƌ Nd nd N n N n S s S s L l L l
G g G g Gv gv Gv gv Ŋ ŋ Ng ng H h H h R r R r
C c C c Y y Y y Nv ny Ny ny Ŋv ŋv Ngv ngv
By by By by Gy gy Gy gy My my My my
Klinkers
1957 1986 1957 1986 1957 1986
A a A a E e E e Ə ə AE ae
I i I i O o O o Ɯ ɯ W w

Nu wordt het geschreven met het Latijns alfabet.