Zomergasten (televisieprogramma)

Zomergasten
Peter van Ingen was de eerste Zomergasten-presentator. Hij vervulde deze rol van 1988 tot 1995.
Genre	Interview
Speelduur	3 uur
Bedenker(s)	Krijn ter Braak
Presentatie	Wilfried de Jong (2013)
Redactie	Marijntje Denters Casper Brasser Carine Eijsbouts Tjeerd Bijman
Eindredactie	Peter van Ingen
Regie	Edith Ruyg
Intromuziek	Bugge Wesseltoft "Existence" (1998)
Land	Nederland
Taal	Nederlands
Locatie(s)	Studio Plantage (tot 2010) Media Park (2011-heden)
Gerelateerde series	Wintergasten
Productie
Producent(en)	Nicole Frints
Uitzendingen
Start	1988
Afleveringen	129
Seizoen(en)	25
Netwerk(en)	VPRO
Zender(s)	Nederland 2
Website
(en) IMDb-profiel
Portaal    Televisie

Zomergasten is een Nederlands televisieprogramma van de VPRO, dat elk jaar in de zomer op zondagavond rechtstreeks uitgezonden wordt. Het programma bestaat sinds 1988 en is bedacht door Krijn ter Braak. In een avondvullend programma mag iedere zondag een bekende of interessante Nederlander, Vlaming of Nederlandssprekende buitenlander zijn of haar favoriete televisieavond samenstellen. De gast komt meestal uit de literatuur, wetenschap, televisie, bedrijfsleven of politiek. De gekozen fragmenten worden getoond en aan de hand daarvan wordt de gast geïnterviewd door een interviewer/presentator. Het programma is in zijn 25-jarig bestaan uitgegroeid tot een van de bekendste programma's van de Nederlandse publieke omroep.

Geschiedenis

Het programma kwam in 1988 tot stand nadat men binnen de VPRO al enkele jaren op zoek was naar een format om in de zomer uitzendingen te kunnen verzorgen zonder terug te vallen op herhalingen van het afgelopen seizoen. Die winter was vanuit financieel perspectief zo kostbaar geweest dat voor de zomer slechts 50.000 gulden beschikbaar was (dit is het bedrag dat door toenmalig zakelijk leider Johan Berends is genoemd, presentator van het eerste uur Peter van Ingen houdt het op ruim het dubbele.) Uiteindelijk kwam programmamaker en hoofd televisiedrama Krijn ter Braak met het idee van een avondvullend interview, afgewisseld met tv-fragmenten die werden toegelicht door de gast in kwestie. Niet alleen kon men zo een belangrijk deel van de zendtijd vullen met een inhoudelijk sterk programma en ontdook men door de lengte de door veel VPRO'ers gehate STER-reclameblokken, maar de productie was ook vrij goedkoop; er was slechts één studio nodig, en de gasten werden aangemoedigd fragmenten te kiezen die de VPRO reeds in bezit had om daarmee de kosten voor de beeldrechten te reduceren.

Een punt van discussie is de inspiratiebron voor Zomergasten. Over het algemeen wordt aangenomen dat de inspiratie geput werd uit de marathoninterviews die al sinds 1986 op de VPRO-radio werden uitgezonden en qua lengte, type gasten en thematiek meerdere overeenkomsten vertoonden. In een ingezonden brief aan de Volkskrant in juli 2012 sprak Ter Braak, in een reactie op een eerdere brief, dat echter tegen. "Mocht er van VPRO-zijde nog eens iets over Zomergasten gepubliceerd of gezegd worden, weet dan dat het idee ervoor niet is ontleend aan de Marathoninterviews. De duur van de Marathoninterviews is mogelijk later wel eens door mij in stelling gebracht toen er bezwaren opgeworpen werden tegen de lange duur, vier uur, die ik voor Zomergasten in gedachten had. Ik bracht toen naar voren: waarom zou een spanningsboog van vier uur op de radio wel en op de televisie niet kunnen."

Toenmalig hoofdredacteur van de VPRO Roelof Kiers toonde zich enthousiast over het initiatief van Ter Braak, en samen met een aantal andere programmamakers werd het verder uitgewerkt. Voor de functie van presentator annex interviewer werd gekozen voor de toen 37-jarige journalist Peter van Ingen. Van Ingen was reeds in vaste dienst bij de omroep en zijn honorarium was derhalve geen grote kostenpost. De opnames werden gemaakt in een televisiestudio binnen de Amsterdamse Plantage, in een huiselijke setting met twee fauteuils waar een tv-toestel naast stond. Ter Braak zelf nam de eindredactie en de regie op zich en bleef dat doen tot hij in 1990 bij de VPRO vertrok na een zakelijk conflict. Zijn naam werd vervolgens van de aftiteling geschrapt, maar bij latere uitzendingen is op initiatief van Kiers de zinsnede "Naar een idee van Krijn ter Braak" toegevoegd. Ook tegenwoordig wordt zijn naam aan het eind van de uitzending nog vermeld.

Peter van Ingen

Op 3 juli 1988 ontving Van Ingen de eerste Zomergast; televisiepresentator en kunstjournalist Pierre Janssen. Destijds duurden de afleveringen vier uur en volgden ze direct op het NOS Journaal of werden ze daardoor onderbroken; interviewer en geïnterviewde hadden de nieuwsuitzending eveneens gezien en leverden er in sommige gevallen bij (her)aanvang ook commentaar op. Tevens werden niet alle uitzendingen daadwerkelijk live uitgezonden: Van Ingen wilde graag met zijn nog jonge kinderen op vakantie kunnen in de zomer, dus sommige interviews waren van te voren opgenomen. Dat eerste jaar namen nog vier gasten plaats op de stoel: schrijfster Renate Rubinstein (die zich uitermate televisieverslaafd verklaarde), regisseur Pieter Verhoeff (die naar eigen zeggen enkel gekozen was vanwege een formatvoorstel dat hij eerder aan de VPRO had gedaan), journalist en uitgever G.B.J. Hiltermann (die de gehele avond zijn aktetas voor zich hield om een buikje te maskeren) en vredesactiviste Sienie Strikwerda.

Latere presentatoren

Na Van Ingens vertrek zijn er meerdere presentatoren geweest, waarbij sommigen slechts een jaar bleven, terwijl andere een aantal jaren het programma presenteerden. In 2004 werd Zomergasten, dat jaar gepresenteerd door Joost Zwagerman, onderwerp van een brede discussie doordat gaste Ayaan Hirsi Ali haar korte film Submission tijdens haar ideale televisieavond vertoonde. Een paar maanden later was dit een van de aanleidingen voor de moord op Theo van Gogh. In het seizoen 2005 werd Zomergasten gepresenteerd door schrijfster Connie Palmen. De laatste uitzending in 2005, met actrice Katja Schuurman, moest in het laatste uur voortijdig worden afgebroken vanwege een storing op het Mediapark in Hilversum.

Op zondag 2 september 2007 presenteerde Paul de Leeuw een speciale jubileumaflevering van Zomergasten, omdat het programma twintig jaar bestond en er 100 gasten waren geweest. In deze uitzending kwamen kijkers zelf aan bod met een favoriet film- of televisiefragment.

Sinds 2005 is er ook een winterse variant: Wintergasten (begonnen als Wereldgasten).

Jan Leyers

Jan Leyers, presentator in 2012

In een uitzending van de talkshow De Wereld Draait Door in mei 2012 werd de Belgische journalist en televisiemaker Jan Leyers gepresenteerd als de presentator van het vijfentwintigste seizoen van Zomergasten. De 54-jarige Leyers was de eerste niet-Nederlandse presentator van het programma, maar daarmee nog geen onbekend gezicht; zijn Canvas-series De weg naar Mekka en De weg naar het avondland waren al eerder uitgezonden door de VPRO en in 2008 en 2009 presenteerde hij samen met Leon Verdonschot de Vlaams-Nederlandse coproductie Iets met boeken.

Het seizoen werd ingeleid door een jubileumuitzending die eerdere presentatoren en gasten aan het woord liet en memorabele fragmenten uit vroegere interviews toonde, waaronder het ongemakkelijke gesprek tussen Van Dis en Kader Abdolah en de hevige discussies van Peter van Ingen met Ischa Meijer en van Jelle Brandt Corstius met Leon de Winter. De eerste reguliere uitzending was Henny Vrienten, voormalig zanger van de skaband Doe Maar, te gast in een interview dat zeer ontspannen verliep. De uitzending die daarop volgde, met cabaretier Micha Wertheim, verschilde danig in toon. Het gesprek werd door meerdere recensenten omschreven als "ongemakkelijk" en vol wrijving en beiden bleken regelmatig niet op één lijn te zitten. Het interview met Jolande Withuis op 5 augustus begon in dat opzicht rustiger en was volgens velen zeer boeiend, maar na een half uur begon de sociologe symptomen te vertonen van een migraine-aanval; ze zweette hevig en had moeite zich te concentreren. Toen ze aangaf niet meer verder te kunnen werden er twee reservefilmfragmenten ingestart, terwijl Withuis in de coulissen verzorgd werd. De aanval bleek echter te hevig om het interview voort te zetten, hetgeen er toe leidde dat Leyers aan het publiek moest meedelen dat de uitzending voortijdig is beëindigd. Vervolgens werd de keuzefilm van de gaste uitgezonden, Cría cuervos uit 1976. Dit was de eerste aflevering in de geschiedenis van het programma dat voortijdig werd afgebroken omdat de geïnterviewde niet meer verder kon. Kort na het einde van de uitzending maakte eindredacteur Van Ingen bekend dat de VPRO op zoek was naar een tijdstip om het interview af te maken.. Hoewel er diezelfde week nog ruimte was op zaterdagavond, bleek de hoofdpijn van Withuis op dat moment nog niet te zijn verlicht. Uiteindelijk toonde de NCRV zich bereid om op 1 september zendtijd af te staan om de aflevering voort te zetten, bij de sociologe thuis in Zutphen.

De vierde aflevering van het seizoen was minder opvallend; het gesprek tussen Leyers en trendvoorspeller Lidewij Edelkoort werd door pers en publiek redelijk tot goed ontvangen, hoewel er enige kritiek was op het wollige taalgebruik en de onduidelijke inzichten van Edelkoort.. Ook over het interview met Ben Verwaayen, topman van onder meer KPN en British Telecom, bestond enige onvrede; de bestuurder zou te arrogant overkomen en te weinig tegengas krijgen van de presentator. De finale van het seizoen, een interview met schrijver en voormalig Zomergasten-presentator Adriaan van Dis, kende daarentegen lyrische kritieken. Leyers zelf was niet nadrukkelijk aanwezig, maar Van Dis toonde zich zeer erudiet en had een helder verhaal. Meerdere recensenten beschouwden deze uitzending als de beste van het jaar.

Kritieken

755.000	603.000	457.000	470.000	323.000	556.000	701.000
Jubileum	1	2	3	4	5	6

De meningen over het eerste seizoen van Jan Leyers waren verdeeld. De uitzendingen met Withuis en Van Dis werden goed tot zeer goed ontvangen, anderen werden bekritiseerd vanwege een vermeend gebrek aan inhoud. Televisierecensent Jean-Pierre Geelen weet het vooral aan een gebrek aan chemie tussen interviewer en gast; daarnaast zou de presentator niet afdoende interesse tonen en te weinig doorvragen. Deze houding werd echter ook uitgelegd als een van Vlaamse bescheidenheid, waarbij de gast alle ruimte werd gelaten. Volgens schrijver Hugo Camps in een stuk in De Morgen was de kritiek een gevolg van Hollandse arrogantie; Derk-Jan Eppink, columnist in dezelfde krant, sprak dit tegen en wees op een gebrek aan inhoudelijk sterke gasten. De recensies van het NRC Handelsblad, dat voor dit seizoen een samenwerkingsverbond met de VPRO had afgesproken, waren over het algemeen gematigd positief, en herkenden weinig grote hoogte- of dieptepunten. Waar het de kijkcijfers (zie grafiek) betrof scoorde Zomergasten dit jaar matig; naar de jubileumuitzending vooraf keken nog 755.000 mensen en het gesprek met Adriaan van Dis werd door 701.000 televisiekijkers gezien, maar het gemiddelde van 518.000 per aflevering (552.000 als de jubileumuitzending wordt meegerekend) was de laagste score sinds 2008. Als reden werd door een aantal media gewezen op andere evenementen die tegelijkertijd werden uitgezonden, waaronder de sluitingsceremonie van de Olympische Spelen en een lijsttrekkersdebat voor de Tweede Kamerverkiezingen.

Presentatoren

Jaren	Presentator	Nationaliteit	Leeftijd	Seizoenen	Gasten
2013	Wilfried de Jong	Nederland	55	1
2012	Jan Leyers	België	54	1	6
2010 - 2011	Jelle Brandt Corstius	Nederland	32	2	12
2009	Margriet van der Linden	Nederland	39	1	7
2008	Bas Heijne	Nederland	48	1	6
2007	Paul de Leeuw	Nederland	45	1 (1 jubileumuitzending)	0
2006 - 2007	Joris Luyendijk	Nederland	34	2	12
2005	Connie Palmen	Nederland	49	1	6
2003 - 2004	Joost Zwagerman	Nederland	39	2	11
1999 - 2002	Adriaan van Dis	Nederland	52	4	19
1998	Hanneke Groenteman	Nederland	59	1	4
1997	Wim T. Schippers	Nederland	55	1	5
1996	Freek de Jonge	Nederland	51	1	5
1988 - 1995	Peter van Ingen	Nederland	37	8	37

Gasten

Datum	Zomergast	Nationaliteit	Leeftijd	Beroep
2012 (Jan Leyers)
26 augustus 2012	Adriaan van Dis	Nederland	65	Auteur, journalist, presentator
19 augustus 2012	Ben Verwaayen	Nederland	60	Ondernemer, topfunctionaris
12 augustus 2012	Lidewij Edelkoort	Nederland	62	Trendvoorspeller, ontwerper
5 augustus 2012	Jolande Withuis	Nederland	62	Socioloog
29 juli 2012	Micha Wertheim	Nederland	39	Cabaretier, publicist
22 juli 2012	Henny Vrienten	Nederland	63	Muzikant
2011 (Jelle Brandt Corstius)
28 augustus 2011	Guy Verhofstadt	België	58	Politicus
21 augustus 2011	Erik van Lieshout	Nederland	43	Kunstenaar
14 augustus 2011	Lilian Gonçalves-Ho Kang You	Suriname	64	Jurist, mensenrechtenactivist
7 augustus 2011	Step Vaessen	Nederland	46	Journalist, correspondent
31 juli 2011	Dick Swaab	Nederland	66	Neurobioloog, auteur
24 juli 2011	Marc-Marie Huijbregts	Nederland	46	Cabaretier, acteur, presentator
2010 (Jelle Brandt Corstius)
29 augustus 2010	Erwin Olaf	Nederland	51	Fotograaf
22 augustus 2010	Paul Verhoeven	Nederland	72	Regisseur
15 augustus 2010	Annet Malherbe	Nederland	52	Actrice
8 augustus 2010	Paulien Cornelisse	Nederland	34	Auteur, cabaretier
1 augustus 2010	Maarten 't Hart	Nederland	65	Bioloog, auteur
25 juli 2010	Jan Marijnissen	Nederland	57	Politicus
2009 (Margriet van der Linden)
30 augustus 2009	Jaap van Zweden	Nederland	48	Dirigent, violist
23 augustus 2009	Alexander Pechtold	Nederland	43	Politicus
16 augustus 2009	Carice van Houten	Nederland	32	Actrice, zangeres
9 augustus 2009	Trudy Dehue	Nederland	58	Hoogleraar wetenschapsfilosofie
2 augustus 2009	Prem Radhakishun	Nederland	47	Presentator, advocaat, columnist
26 juli 2009	Viktor Horsting	Nederland	40	Modeontwerper
	Rolf Snoeren	Nederland	40	Modeontwerper
2008 (Bas Heijne)
31 augustus 2008	Joop van den Ende	Nederland	66	Ondernemer, producent
24 augustus 2008	Willem Schinkel	Nederland	34	Socioloog
17 augustus 2008	Annemarie Prins	Nederland	75	Actrice, theatermaakster, auteur
10 augustus 2008	Naema Tahir	Nederland	37	Auteur
3 augustus 2008	Tom Holkenborg (Junkie XL)	Nederland	40	DJ, muziekproducent
27 juli 2008	Ronald Plasterk	Nederland	51	Politicus, wetenschapper
2007 (Joris Luyendijk)
26 augustus 2007	Linda de Mol	Nederland	43	Presentatrice, actrice
19 augustus 2007	Alexander Rinnooy Kan	Nederland	57	Bestuurder, topfunctionaris
12 augustus 2007	Christine Van Broeckhoven	België	54	Moleculair bioloog, Alzheimeronderzoeker
5 augustus 2007	Hany Abu-Assad	Nederland	45	Regisseur
29 juli 2007	Bram Moszkowicz	Nederland	47	Advocaat
22 juli 2007	Bettine Vriesekoop	Nederland	45	Tafeltennisser, sinoloog, correspondent
2006 (Joris Luyendijk)
3 september 2006	Henkjan Smits	Nederland	44	Muziekproducent, presentator
27 augustus 2006	Ad Verbrugge	Nederland	39	Filosoof
20 augustus 2006	Halina Reijn	Nederland	30	Actrice, schrijfster
13 augustus 2006	Leon de Winter	Nederland	52	Auteur, columnist
6 augustus 2006	Joep van Lieshout	Nederland	42	Kunstenaar
30 juli 2006	Jeltje van Nieuwenhoven	Nederland	62	Politicus
2005 (Connie Palmen)
28 augustus 2005	Katja Schuurman	Nederland	30	Actrice, presentator, zangeres
21 augustus 2005	Wim Anker	Nederland	52	Advocaat
14 augustus 2005	Maria Goos	Nederland	49	Auteur, scenarioschrijver
7 augustus 2005	Robbert Dijkgraaf	Nederland	45	Wiskundige, natuurkundige, hoogleraar
31 juli 2005	Tom Barman	België	33	Muzikant, regisseur
24 juli 2005	Cees Nooteboom	Nederland	71	Auteur
2004 (Joost Zwagerman)
29 augustus 2004	Ayaan Hirsi Ali	Nederland	39	Politicus
22 augustus 2004	Tijs Goldschmidt	Nederland	51	Bioloog, auteur
15 augustus 2004	Morris Tabaksblat	Nederland	66	Bestuurder, topfunctionaris
8 augustus 2004	Theo Maassen	Nederland	37	Cabaretier
1 augustus 2004	Felix Rottenberg	Nederland	47	Politicus, programmamaker
25 juli 2004	Heleen van Royen	Nederland	39	Auteur
2003 (Joost Zwagerman)
31 augustus 2003	Henriëtte Maassen van den Brink	Nederland	46	Econoom, hoogleraar
24 augustus 2003	Dries van Agt	Nederland	72	Politicus, diplomaat
17 augustus 2003	Hafid Bouazza	Nederland	33	Auteur
10 augustus 2003	Paul de Leeuw	Nederland	41	Presentator, zanger, acteur, programmamaker
3 augustus 2003	Britta Böhler	Nederland	43	Advocaat
2002 (Adriaan van Dis)
1 september 2002	Huub van der Lubbe	Nederland	49	Muzikant
25 augustus 2002	Anna Enquist	Nederland	57	Auteur
18 augustus 2002	Cees Fasseur	Nederland	63	Historicus, jurist
11 augustus 2002	Mies Bouwman	Nederland	72	Presentator
2001 (Adriaan van Dis)
2 september 2001	Martin Bril	Nederland	41	Columnist, auteur
26 augustus 2001	Youp van 't Hek	Nederland	47	Cabaretier, columnist
19 augustus 2001	Frits Barend	Nederland	54	Presentator, journalist
	Henk van Dorp	Nederland	61	Presentator, journalist
12 augustus 2001	Sylvia Tóth	Nederland	57	Zakenvrouw
5 augustus 2001	Mensje van Keulen	Nederland	55	Auteur
2000 (Adriaan van Dis)
27 augustus 2000	Raoul Heertje	Nederland	37	Stand-upcomedian, tekstschrijver
20 augustus 2000	Henk van Os	Nederland	62	Kunsthistoricus
13 augustus 2000	Helga Ruebsamen	Nederland	65	Auteur
6 augustus 2000	Geert Mak	Nederland	53	Auteur, journalist
22 juli 2000	Kristien Hemmerechts	België	44	Auteur
1999 (Adriaan van Dis)
22 augustus 1999	Kader Abdolah	Iran	44	Auteur
15 augustus 1999	Tamarah Benima	Nederland	49	Journalist, columnist
8 augustus 1999	Tom Lanoye	België	40	Auteur
1 augustus 1999	Sonja Barend	Nederland	58	Presentator
1998 (Hanneke Groenteman)
23 augustus 1998	Alex van Warmerdam	Nederland	46	Regisseur
16 augustus 1998	Willem van Kooten	Nederland	57	Zakenman, radiomaker
9 augustus 1998	A.J. Dunning	Nederland	67	Cardioloog
2 augustus 1998	Renate Dorrestein	Nederland	44	Auteur, journalist
1997 (Wim T. Schippers)
31 augustus 1997	Hugo Brandt Corstius (onaangekondigd)	Nederland	62	Auteur, wetenschapper
24 augustus 1997	Jaap van Heerden	Nederland	57	Filosoof, columnist, hoogleraar psychologie
17 augustus 1997	Arnon Grunberg	Nederland	26	Auteur
10 augustus 1997	K. Schippers	Nederland	60	Dichter
3 augustus 1997	Candy Dulfer	Nederland	27	Saxofonist
1996 (Freek de Jonge)
11 augustus 1996	Gerardjan Rijnders	Nederland	47	Acteur, regisseur
4 augustus 1996	Anton Corbijn	Nederland	41	Fotograaf
28 juli 1996	Thom Hoffman	Nederland	39	Acteur
21 juli 1996	Jan Vrijman	Nederland	71	Journalist, regisseur
14 juli 1996	Connie Palmen	Nederland	40	Auteur
1995 (Peter van Ingen)
30 juli 1995	Harry Mulisch	Nederland	68	Auteur
23 juli 1995	Marcel Kurpershoek	Nederland	46	Arabist, diplomaat
16 juli 1995	Lydia Rood	Nederland	38	Auteur
9 juli 1995	Ian Kerkhof	Zuid-Afrika	31	Regisseur, auteur
2 juli 1995	Frits Bolkestein	Nederland	62	Politicus
1994 (Peter van Ingen)
21 augustus 1994	Rudy Kousbroek	Nederland	64	Auteur, journalist
14 augustus 1994	Inez de Beaufort	Nederland	40	Hoogleraar gezondheidsethiek
7 augustus 1994	Isabelle van Keulen	Nederland	27	Violist
31 juli 1994	Ton Alberts	Nederland	67	Architect
24 juli 1994	Frans Swarttouw	Nederland	61	Ondernemer, topfunctionaris
1993 (Peter van Ingen)
25 juli 1993	Jan Mulder	Nederland	48	Voetballer, auteur
18 juli 1993	Lieve Joris	België	40	Auteur
11 juli 1993	Ian Buruma	Nederland	41	Sinoloog, japanoloog, journalist
4 juli 1993	Ernst van de Wetering	Nederland	55	Kunsthistoricus, Rembrandtkenner
1992 (Peter van Ingen)
28 juni 1992	Ischa Meijer	Nederland	49	Journalist, presentator
21 juni 1992	Anil Ramdas	Suriname	34	Journalist
14 juni 1992	Frank van Ree	Nederland	64	Psychiater
7 juni 1992	Charlotte Mutsaers	Nederland	49	Kunstenaar, auteur
31 mei 1992	Renée Soutendijk	Nederland	35	Actrice
1991 (Peter van Ingen)
30 juni 1991	Piet Vroon	Nederland	51	Psycholoog, auteur
23 juni 1991	Willem Breuker	Nederland	46	Componist
16 juni 1991	Jacqueline de Gier	Nederland	30	Journalist
9 juni 1991	Jan Wolkers	Nederland	65	Auteur
2 juni 1991	Armando	Nederland	61	Kunstenaar
1990 (Peter van Ingen)
24 juni 1990	Hugo Claus	België	61	Auteur
17 juni 1990	Rob Scholte	Nederland	32	Kunstenaar
10 juni 1990	Adelheid Roosen	Nederland	31	Actrice, theatermaker
3 juni 1990	Henk Hofland	Nederland	62	Journalist
1989 (Peter van Ingen)
25 juni 1989	Joop van Tijn	Nederland	50	Journalist
18 juni 1989	Louis Andriessen	Nederland	60	Componist
11 juni 1989	Andrée van Es	Nederland	36	Politicus
4 juni 1989	Lou de Jong	Nederland	75	Historicus, journalist
1988 (Peter van Ingen)
31 juli 1988	Sienie Strikwerda	Nederland	66	Vredesactivist
24 juli 1988	G.B.J. Hiltermann	Nederland	74	Journalist, uitgever, historicus
17 juli 1988	Pieter Verhoeff	Nederland	50	Regisseur
10 juli 1988	Renate Rubinstein	Nederland	58	Auteur, journalist
3 juli 1988	Pierre Janssen	Nederland	61	Televisiepresentator, journalist

Externe link

• Officiële website van de VPRO

Referenties