Nederlandse Omroep Stichting
| NOS | ||||
| Volledige naam | Nederlandse Omroep Stichting | |||
| Opgericht | 29 mei 1969 | |||
| Doelgroep | geheel Nederland | |||
| Leden | geen | |||
| Land | ||||
| Tv-zender(s) | Nederland 1, 2, 3, Journaal 24, Politiek 24 | |||
| Radio- zender(s) |
Radio 1, Radio 2, 3FM, Radio 4, Radio 5, Radio 6, BNN.FM | |||
| Officiële website | ||||
|
||||
|
Beluister |
(info) |
De Nederlandse Omroep Stichting (NOS) is een in de Mediawet vastgelegde publieke omroep, die tot taak heeft het media-aanbod voor de landelijke publieke mediadienst te verzorgen op het gebied van nieuws, sport en evenementen dat zich bij uitstek leent voor gezamenlijke verzorging.[1] Tevens is zij wettelijk verantwoordelijk voor een aantal radio-, televisie-, teletekst- en internettaken.
De NOS-programma's vloeien voort uit de wettelijke taak van de NOS, die is vastgelegd in de Mediawet, waarin staat dat de NOS programma's moet maken die zich bij uitstek lenen voor gezamenlijke verzorging. Hiertoe behoren programma's met een hoge frequentie en een vaste regelmaat, met een algemeen dienstverlenend karakter of die met een doelmatiger inzet van omroepmiddelen beter gezamenlijk tot stand kunnen worden gebracht. In het Mediabesluit worden deze programma's verder uitgewerkt, waarbij onder andere de dagelijkse nieuwsvoorziening, de parlementaire verslaggeving, de verslaggeving van nationale feest- en gedenkdagen en de actuele sportverslaggeving worden genoemd.
Zo'n zevenhonderd journalisten en andere medewerkers verzorgen de (dagelijkse) uitzendingen van het NOS Journaal (op radio en televisie), het NOS Jeugdjournaal, NOS Studio Sport, NOS Den Haag Vandaag, NOS Langs de Lijn, NOS Met het Oog op Morgen, het NOS Radio 1 Journaal, NOS op 3 en diverse nieuws- en sportevenementen. Daarnaast verzorgt de NOS actuele informatie op NOS teletekst en op internet via www.nos.nl. De NOS zond in 2009 ruim 5700 uur televisie en 4500 uur radio uit.[2] Naast de eigen programma’s verzorgt de NOS de onderlinge samenwerking en coördinatie van de publieke omroep op radio en televisie bij calamiteiten en grote nieuwsgebeurtenissen.
Inhoud |
Geschiedenis[bewerken]
De Nederlandse Omroep Stichting (NOS) is op 29 mei 1969 ontstaan uit de vroegere Nederlandse Televisie Stichting (NTS), opgericht in 1951 en de Nederlandse Radio Unie (NRU). Laatstgenoemde is ontstaan in 1947 nadat na twee jaar nationale omroep (Radio Herrijzend Nederland en Radio Nederland in den Overgangstijd) de publieke omroepverenigingen terugkeerden. Vanaf 1969 verzorgde de NOS niet alleen radio- en televisieprogramma's die een maatschappelijk doel dienden, maar leverde de NOS ook alle technische faciliteiten die nodig waren voor de realisatie van radio- en televisieprogramma's. Zo beheerde het Facilitair Bedrijf van de NOS alle radio- en televisiestudio's, reportagewagens (8 grote en 12 kleinere radioreportagewagens en 12 grote meercamerawagens en 9 eencamerawagens voor televisie), decorbouw attelier en de omroepkoren en orkesten waaronder het Metropole orkest. De NOS vertegenwoordigde ook de Nederlandse omroepen in het buitenland, door bijvoorbeeld producties van de omroepen aan te bieden op beurzen. Omgekeerd kocht de NOS buitenlandse producties in voor de zendgemachtigden. Begin jaren '80 waren er 2100 mensen werkzaam bij het Facilitair Bedrijf van de NOS.
Op 1 januari 1988, bij de inwerkingtreding van de nieuwe Mediawet, waren deze taken overgedragen aan het commercieel opererende Nederlands Omroepproduktie Bedrijf (NOB), dat eind 2007 werd opgesplitst, waarbij een groot aantal televisiestudio's in het Studiocentrum op het Media Park en de televisiereportagewagens werden overgedragen aan Dutchview en de overige televisiestudio's alsmede NOB Decor werden overgenomen door United Broadcast Facilities. De televisiestudio's 7, 8 en 10, eindregie radio- en televisie alsmede de radiofaciliteiten werden overgenomen door Technicolor.
Op 1 januari 1995 werden de onderdelen voor het uitzenden van culturele, informatieve, minderheden- en jeugdprogramma's afgesplitst als Nederlandse Programma Stichting (NPS).
Op zaterdag 17 december 2005 nam de NOS het huidige logo in gebruik.
Programmering[bewerken]
Op 5 januari 1956 vond de eerste uitzending van het NTS-journaal, de voorloper van het NOS Journaal plaats. Vijfentwintig jaar later werd begonnen met een speciaal journaal voor de jeugd, het Jeugdjournaal. Van 1992 tot 2010 verzorgde de NOS samen met de VARA en de NPS ook het actualiteitenprogramma NOVA, dat in 2010 werd vervangen door Nieuwsuur. In 1995 werden de verschillende nieuwsbulletins van de omroepen op Radio 1 vervangen door het Radio 1 Journaal.
Sinds januari 2007 is er op Nederland 3 een speciale editie van het journaal voor een jonger publiek (18- tot 50-jarigen) genaamd het NOS Journaal op 3. NOS Headlines was de naam van het nieuwsbulletin op (o.a.) 3FM van zes uur 's morgens tot zeven uur 's avonds. Het bulletin ging in 2000 van start als het 3FM Nieuws. Beide edities voor de jongere doelgroep (op 3FM en Nederland 3) zijn inmiddels opgegaan in NOS op 3. NOS op 3 bestaat sinds mei 2011.
Televisie[bewerken]
De programma's die de NOS zelf maakt staan in teken van nieuws, actualiteiten en sport. De NOS is verantwoordelijk voor de volgende programma's:
- NOS Evenementen - speciale, incidentele televisie-uitzendingen rond (inter)nationale gebeurtenissen, bijvoorbeeld over Prinsjesdag of de terroristische aanslagen op 11 september 2001. Hierbij werd vaak samengewerkt met redacties van andere omroepen (tot 2005 'NOS Actueel').
- NOS Journaal - een nieuwsbulletin, variërend in lengte van 5 tot 30 minuten met daarin het laatste nieuws. Het programma wordt op Nederland 1 en Nederland 2 uitgezonden.
- NOS op 3 - een journaal dat zich onderscheidt van het NOS Journaal. Het programma wordt op Nederland 3 en 3FM uitgezonden.
- NOS Studio Sport - algemeen sportprogramma, met daarin live wedstrijdregistraties, sportnieuws, interviews en reportages. Ook vallen programma's als Studio Voetbal, Studio Sportzomer en De Avondetappe hier onder. De redactie van Studio Sport verzorgt tevens het NOS Sportjournaal.
- NOVA/Den Haag vandaag - in dit actualiteitenprogramma verzorgt de NOS de parlementaire rubriek Den Haag Vandaag. Hierin wordt dagelijks verslag gedaan van politieke gebeurtenissen, in samenwerking met de redactie van NOVA (NPS/VARA).
- NOS Jeugdjournaal - een journaal speciaal voor kinderen, uitgezonden op de kinderzender Z@PP.
- Nieuwsuur - een actualiteitenprogramma in samenwerking met de NTR waarin zowel algemeen nieuws als sportnieuws naar voren komt. Nieuwsuur wordt gezien als opvolger van NOVA en het NOS Sportjournaal. Nieuwsuur wordt iedere avond om 22:00 uur uitgezonden op Nederland 2.
- NOS Gesprek met de minister-president - een gesprek met de minister-president.
- Andere Tijden Sport - sportdocumentaires, samen met de VPRO.
Themakanalen[bewerken]
Naast de uitzendingen op Nederland 1, 2 en 3 bestaan er ook themakanalen van de NOS: Journaal 24 en Politiek 24/Sport24. Deze kanalen zijn via digitale kabel-tv en internet te bekijken.
- Journaal 24 is het kanaal met nieuws en actualiteiten, het herhaalt de laatste NOS Journaals en is bovendien live bij grote nieuwsgebeurtenissen. Daarnaast bevat het ook de laatste berichten die ook op teletekst te zien zijn.
- Politiek 24 bestaat uit alleen maar politieke onderwerpen, op het kanaal zijn tevens hele debatten te zien, daarnaast zendt het ook archiefmateriaal uit. Soms wordt er op dit kanaal sport uitgezonden onder de naam Sport24.
Radio[bewerken]
Ook op de radio verzorgt de NOS nieuws- en sportuitzendingen. Enkele programma's zijn:
- NOS Journaal - ieder uur een nieuwsbulletin op de publieke radiozenders en veel regionale radiozenders
- NOS op 3 - Nieuws en actualiteiten op 3FM en Funx
- NOS Langs de Lijn - sportprogramma, met interviews, discussies en reportages over sport
- NOS Met het Oog op Morgen - late-night radioprogramma met aandacht voor de actualiteit
- NOS Radio 1 Journaal - actualiteitenprogramma op Radio 1
Ook verzorgt de NOS speciale thema-uitzendingen rond nieuws- en sportevenementen, zoals Radio Tour de France tijdens de Ronde van Frankrijk en Radio Olympia tijdens de Olympische Spelen.
Bestuur[bewerken]
De NOS vormde, als omroep zonder leden, samen met het coördinatie- en samenwerkingsorgaan NPO (Nederlandse Publieke Omroep) één juridische organisatie: de Nederlandse Omroep Stichting. Om het bestuur binnen het publieke bestel te optimaliseren, is de Mediawet per 1 januari 2010 gewijzigd.[3] Vooruitlopend daarop is - op aangeven van de Minister van OCW - NOS-RTV verzelfstandigd. Sinds 1 januari 2009 is de NOS dan ook een zelfstandige organisatie met eigen statuten, met een statutaire directie bestaande uit Jan de Jong (Algemeen directeur), Geert Hofman (Zakelijk directeur) en met een Raad van Toezicht die wordt gevormd door de Raad van Bestuur van NPO (Henk Hagoort, Ruurd Bierman, Cees Vis).[4]
Trivia[bewerken]
- De NOS kwam op 6 mei 2009 in opspraak toen het moest toegeven een uitzending gemanipuleerd te hebben. Het kwam hiermee naar buiten toen GeenStijl hen ervan beschuldigde dat het een applaus voor Koningin Beatrix tijdens de Nationale Dodenherdenking van een dag eerder zelf van de feitelijke 14 tot 22 seconden had verlengd. Hoofdredacteur Marcel Gelauff verklaarde het voorval tegenover de Volkskrant als een ongelukkige montage. Bij het monteren van de beelden voor een item in het journaal was een stilte gevallen, die de NOS niet vond passen en daarom opvulde met geluid. In dit geval een tweede uitzending van een deel van het applaus. Volgens Gelauff was het niet de bedoeling van de NOS om 'de BV koningin vooruit te helpen'.
- Op zaterdag 17 december 2005 nam de NOS na 36 jaar afscheid van het vertrouwde beeldmerk met de ronde en stompe hoeken. Het nieuwe beeldmerk is ontworpen door het Engelse ontwerpbureau Lambie-Nairn dat ook de huisstijl voor de Britse omroep British Broadcasting Corporation (BBC) heeft ontworpen.
Externe link[bewerken]
- Website van de NOS
Bronnen, noten en/of referenties
|
| Zie de categorie NOS van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
| Nederlandse Publieke Omroep | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|