Eerste tussenperiode

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Dynastieën van de
Egyptische oudheid
Pre-dynastieke periode
Vroeg-dynastieke Periode
1e Dynastie - 2e Dynastie
3e Dynastie
Oude Rijk
4e Dynastie - 5e Dynastie
6e Dynastie
Eerste Tussenperiode
7e Dynastie - 8e Dynastie
9e Dynastie - 10e Dynastie
Middenrijk
11e Dynastie - 12e Dynastie
Tweede Tussenperiode
13e Dynastie - 14e Dynastie
15e Dynastie - 16e Dynastie
17e Dynastie
Nieuwe Rijk
18e Dynastie - 19e Dynastie
20e Dynastie
Derde Tussenperiode
21e Dynastie - 22e Dynastie
23e Dynastie - 24e Dynastie
Late periode
25e Dynastie
26e Dynastie - 27e Dynastie
28e Dynastie - 29e Dynastie
30e Dynastie - 31e Dynastie
Ptolemaeën
Aardewerk model van een huis afkomstig van een graf uit de Eerste Tussenperiode.

De Eerste Tussenperiode (ca. 2216 - 2040 v.Chr.) is de periode in de Egyptische Oudheid die volgde op het Oude Rijk en bestrijkt de 7e, 8e, 9e en 10e Dynastie van Egypte. Het was een periode die gekenmerkt werd door het uiteenvallen van het centrale gezag van de farao. De welvaart nam vergeleken met het Oude Rijk af, maar bleef toch nog op vrij hoog niveau in de nomen (provincies) waar de lokale machthebbers het voor het zeggen hadden.

Pepi II wordt doorgaans een buitengewoon lange regeerperiode aangegeven (ca. 90 jaar), die gekenmerkt werd door langzame degradatie van de binnenlandse situatie. Bij zijn overlijden zonder een opvolger te hebben nagelaten namen de ongeregeldheden toe in deze periode die Egyptologen gemakshalve "De eerste tussenperiode" hebben genoemd. In die erg bewogen tijd volgden verschillende kleine heersers elkaar op en bleven slechts korte tijd op de troon, wat aangeeft dat het niet zo best ging in Egypte toen.

Na het langdurig bewind van Pepi II was het rijk verzwakt en staken drie machtscentra de kop op, die om de suprematie wedijverden:

  • Memphis: het oude machtscentrum en dat van de 7e en 8e Dynastie van Egypte.
  • Hierakliopolis: machtscentrum in Beneden-Egypte van de heersers uit de 9e en 10e Dynastie van Egypte.
  • Thebe: machtscentrum van de heersers van de 11e Dynastie van Egypte en van het Nieuwe Rijk.

De koningen die tijdens de 7e en 8e Dynastie regeerden, volgden elkaar snel op en hadden geen controle meer over geheel Egypte. In de provincies waren machtige families ontstaan, die onderling met elkaar rivaliseerden, wat leidde tot een versnippering van het land. Deze Dynastieën werden gesticht door nomarchen (lokale machthebbers) die zichzelf tot koning uitriepen. Het kwam regelmatig tot botsingen tussen de Dynastieën uit Hierakliopolis en Thebe. Rond 2040 v.Chr. veroverde de Thebaanse heerser Nebhetepre Mentuhotep de noordelijke provincies waarmee Egypte weer een eenheid werd, en daarmee begon het Middenrijk.

Het is waarschijnlijk, maar niet volledig bewezen, dat het begin van de eerste tussenperiode samenviel met een grote droogteperiode, die felle hongersnoden en een gevoelige bevolkingsdaling had veroorzaakt.

Tijdlijn[bewerken]