Erfaanvallen in Zuid-Afrika

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Europese geschiedenis in Zuid-Afrika

Charles Bell - Jan van Riebeeck se aankoms aan die Kaap.jpg

Van
VOC Tussenstation (1652)
tot en met de
Republiek Zuid-Afrika (heden)


Vlag van de Vereenigde Oost-Indische Compagnie Vlag van Nederland Vlag van de Bataafse Republiek Vlag van Republiek Natalia Vlag van Oranje Vrijstaat Vlag van Transvaal
Vlag van Kaapkolonie Vlag van kolonie Oranjerivier Vlag van kolonie Transvaal Vlag van Zuid-Afrika 1912-1928
Vlag van Zuid-Afrika 1928=1994 Vlag van Zuid-Afrika
..Naar chronologie
  • Brits Zuid-Afrika (1806-1910)
  • Onafhankelijkheid (1931-heden)

Portaal  Portaalicoon  Zuid-Afrika
Portaal  Portaalicoon  Geschiedenis

Erfaanvallen in Zuid-Afrika zijn aanvallen, berovingen en moorden op boerderijen. De Zuid-Afrikaanse boerengemeenschap heeft hiermee sinds de afschaffing van de Apartheid te maken. Volgens niet officiële statistieken zijn een meerderheid van de slachtoffers blanke boeren. Het aantal dodelijke slachtoffers zou (volgens deze niet officiële statistieken) tot 31 december 2010 op 3770 staan.[1] De Zuid-Afrikaanse regering twijfelt aan deze aantallen, maar zegt tevens dat zij in 2008 en 2009 fouten heeft gemaakt in de door haar gepubliceerde cijfers en sinds 2007 geen afzonderlijke cijfers bijhoudt voor erfaanvallen.[2]

In april 2010 kreeg dit conflict aandacht van de nationale en internationale media,[3][4] na de moord op Eugene Terre'Blanche, de toenmalige leider van de Afrikaner Weerstandsbeweging. Dit was volgens de twee niet officiële statistieken erfmoord nr. 3368.[5]

Definitie[bewerken]

De Afrikaanse term “plaasmoorde” betekent in het Nederlands boerderij-, hoeve- of erfmoorden. Het Afrikaanse woord plaas is een verbastering van het Nederlandse woord plaats en het wordt tegenwoordig naar het Nederlands vertaald als “(boeren)erf.” In Nederland wordt het Afrikaanse woord “plaas” ook wel vertaald als boerderij. Hierbij moet men dan denken aan de grond waar de boerderij op gebouwd is, want in het Afrikaans wordt het Nederlandse “boerderij” (in de betekenis van boerenbedrijf) gewoon vertaald met “boerdery”.

De Zuid-Afrikaanse politie heeft het verschijnsel van erfaanvallen gedefinieerd. Men spreekt hier van “farm attacks” (Nederlands: erfaanvallen) en deze term is als volgt gedefinieerd:

”Attacks on farms and smallholdings refer to acts aimed at the person of residents, workers and visitors to farms and smallholdings, whether with the intent to murder, rape, rob or inflict bodily harm. In addition, all actions aimed at disrupting farming activities as a commercial concern, whether for motives related to ideology, labour disputes, land issues, revenge, grievances, racist concerns or intimidation, should be included” [6]

Deze Engelse definitie sluit echter de term “social fabric crimes” uit, dat zijn de misdaden die door leden van de boerengemeenschap jegens een ander lid plaatsvinden. Daarnaast was een lid, te weten Dina Pule, van de “Veiligheid en Beschermingscommissie” van de provincie Mpumalanga het oneens met deze definitie, omdat volgens haar de enige juiste definitie van een “farm attack” zou zijn dat: “wanneer het enige motief is om het leven te nemen van de persoon, die verblijft op een boerderij en niets anders” "[7].

Ook Human Rights Watch heeft het gebruik van de term “erfaanvallen” afgekeurd, omdat volgens hen “door het gebruik van het woord “aanval”, het idee kan ontstaan dat er een militaire of terroristische basis is voor de misdaden, anders dan een criminele basis” [8]

Meningen[bewerken]

Boeren[bewerken]

Veronderstellingen dat erfaanvallen en -moorden op blanke boeren een onderliggende politieke motivering hebben en mogelijk verband houden met de beoogde landhervorming, worden door veel boeren gesteund. Zeker nu het bestuur van het ANC zonder haar coalitiepartners een alternatief plan aan het onderzoeken is, om de grondhervormingen te versnellen.[9] terwijl de ANC-minister van Landelike Ontwikkeling en Grondhervorming Gugile Nkwinti op 2 maart 2010 heeft gezegd dat 90% van de reeds hervormde grond (sinds 1994) braak ligt.[10] De boerengemeenschap reageerde hierop met verwijzingen naar de situatie waarin de landbouwsector uit Zimbabwe verkeert.

De vermeende omvang van het probleem zou er, volgens het Vrijheidsfront Plus – dat ironisch genoeg een coalitiepartner van het ANC is en de onderminister van Landbouw, Visserij en Bosbouw Piet Mulder heeft geleverd – immers op kunnen wijzen dat zekere delen van Zuid-Afrika reeds in een toestand van een “laag intensieve” burger- of rassenoorlog verkeren.[11] Ook zou de ANC-Jeugdliga door middel van stimulering van geweldpleging een boodschap aan de regering willen sturen om het proces van landhervorming te versnellen.

Anderzijds blijven oproepen aan de Zuid-Afrikaanse regering om de erfaanvallen publiekelijk te veroordelen zonder reactie.[12] Tot april 2010, toen de Zuid-Afrikaanse regering wel reageerde, na de veelbesproken moord op Eugene Terre'Blanche. Destijds riep President Jacob Zuma op tot kalmte.[13]

Daarnaast vreest de boerengemeenschap voor de toekomst. Er doen in Zuid-Afrika geruchten de ronde over “Uhuru”, dit betekent vrijheid in het Swahili, maar wordt in extreem-rechtse groepen ook vertaald met “Nacht Van De Lange Messen”, de nacht na het overlijden van oud-president Nelson Mandela. In die nacht zou – volgens de geruchten – de zwarte bevolking de blanke bevolking aanvallen.[14] Maar tegelijkertijd dreven andere Afrikaners de spot met dit soort geruchten.[15] De nacht van Mandela's dood op 5 december 2013 ging dan ook voorbij zonder noemenswaardige geweldsincidenten.

ANC-regering[bewerken]

Rooftochten zouden, volgens De ANC-regering, een verklaring zijn voor de erfaanvallen en -moorden, omdat dit de makkelijkste manier is, waarop boerderijwerkers geld of waardevolle voorwerpen van boeren kunnen stelen. Veel daders denken blijkbaar dat boeren grote geldbedragen en wapens op hun boerderijen bewaren en volgens officiële politieverslagen wordt de overgrote meerderheid van boerderijaanvallen nog steeds toegeschreven aan roof.

De minister van Politie, Nathi Mthethwa , heeft gezegd dat erfaanvallen niet racistisch zijn:

“Misdaad is misdaad. Dit heeft geen kleur of voorkeur. Deze kwestie houdt niet verband met ras of politiek. Dit zijn gewoon misdaden tegen Zuid-Afrikanen en de regering moet alles doen om dit te verhoeden – of dit door een werker, werkgever of vreemdeling gepleegd is – wij onderzoeken dit.”[16]

Ook verwerpt de regering de veronderstellingen dat erfaanvallen en –moorden op boeren een onderliggende politieke motivering zouden hebben en mogelijk verband zouden houden met de beoogde landhervorming. Op 24 augustus 2010 heeft de ANC-regering de aantijgingen van Afrikaner-genocide als “onzin” bestempeld.[17]

Daarnaast probeert de regering het erfaanvallenfenomeen en berichten daarover, als een rechtsgezinde propagandacampagne af te doen. Hieraan werken de rechtse groeperingen doelbewust mee, zoals de Suidlanders, die de Boeren zo bang proberen te maken dat ze zich bij hen aansluiten.[18]

Verder heeft de regering van Zuid-Afrika bijna twee weken na de moord op Eugene Terre'Blanche fel kritiek geleverd op de erfaanvallen en –moorden[19]. Ook zegt de minister van Landbouw, Visserij en Bosbouw Tina Joemat-Petterson dat erfveiligheid de hoogste aandacht krijgt.[20]

Statistieken[bewerken]

Officieel[bewerken]

De politie noteerde een stijging van het aantal incidenten tussen 1991 en 2001 van 327 naar 1011 en van het aantal moorden van 66 in 1991 naar 142 in 1998. Bij de 1011 incidenten in 2001 vonden er 1398 slachtoffers plaats, waarvan 147 of 10,5% overleed. 12,3 procent van de vrouwelijke slachtoffers werd verkracht, hiervan was 71% zwart. Het totaal van 1398 slachtoffers in 2001 bestond voor 61,6% uit blanken, 33,6% uit zwarten, 4,4% uit Aziaten en 0,7% uit kleurlingen.[21]
Sinds 2007 worden er in Zuid-Afrika geen officiële statistieken meer bijgehouden over de aanvallen en moorden op de boerengemeenschap, omdat de Zuid-Afrikaanse politie keer op keer in opspraak komt over de misdaadstatistieken; in 2010 hebben zij de eerdere fouten in hun statistieken erkend.[2]

Niet officieel[bewerken]

Er zijn twee niet-officiële en niet-onpartijdige organisaties die de aanvallen en moorden op de boerenbedrijven wel bijhouden:

  • De boerenbond Agri SA, die de belangen van de boerengemeenschap behartigt.[5]
  • De Pro Afrikaanse Aksie Groep (PRAAG), die opkomt voor de belangen van de Afrikaners en voor de Afrikaanse taal.

Onderstaande lijst komt van de website projek2010.co.za en is bijgewerkt tot 5 november 2014.[22]

Monument[bewerken]

Tegen de hellingen van de Ysterberg, tussen Polokwane (het voormalige Pietersburg) en Potgietersrus, is een monument opgericht door Afrikaners om de (blanke) dodelijke slachtoffers te herdenken. Het is opgericht op 16 juni 2004.[23] De Afrikaanse naam van het monument is het Witkruismonument. Daar zijn 1.600 kruizen opgericht voor de slachtoffers uit de jaren 1991 tot 2004. In 2011 kwamen er nog 2.000 kruizen bij en bestaat het monument uit 3.600 kruizen[24].

Externe links[bewerken]