Euploïdie

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Vorming van eupolyploïden
 
Vooroudersoort
diploïde genoom: ZZ
soortvorming of speciatie (evolutie)
diploïde soort A
genoom: AA
diploïde soort B
genoom: BB
 ↙
  autopoly-
ploïdie
bastaar-
dering
autopoly-
ploïdie
↓ 
autotetraploïde
AAAA
hybride
AB
autotetraploïde
BBBB
 ↘
bastaardering hybridogene
polyploïdie
 
triploïde
AAA
amfidiploïde
AABB
diploïdisatie diploïdisatie diploïdisatie
diploïde soort
AA
diploïde soort
AB
diploïde
BB
schema van boven naar beneden lezen

Euploïdie (kort voor: eupolyploïdie, (en) Whole Genome Duplication, WGD) is een genoommutatie (ploïdiemutatie) waarbij vermeerdering of vermindering met volledige chromosomensets optreedt van het totale aantal chromosomen in de celkern.[1]

Bij euploïdie krijgen bij een celdeling de beide dochtercellen een gelijke aantallen chromosomen. Afhankelijk van het aantal chromosomensets in de diplofase wordt het genoemd: triploïde (3n), tetraploïde (4n), hexaploïde (6n), met een algemene term: polyploïde. Als het bij een organisme om een oneven aantal (anorthoploïdie) gaat leidt de verdeling van chromosomen slecht zelden tot normale gameten; triploïde organismen zijn dan ook gewoonlijk steriel. Als het om een even aantal veelvouden van het genoom gaat (orthoploïdie), zijn de organismen gewoonlijk vruchtbaar. Dit verschijnsel is wijdverbreid onder de planten.

Er kunnen twee vormen worden onderscheiden:

Door het proces van diploïdisatie worden de fylogenetisch euploïde soorten gewoonlijk weer snel functioneel diploïde.