Formatie van Gulpen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Fossielen uit de Gulpen Formatie in Museum Het Land van Valkenburg

De Formatie van Gulpen, Gulpen Formatie (sic) of het Gulpens Krijt is een geologische formatie die dagzoomt (aan het aardoppervlak ligt) in het zuiden van Nederlands en Belgisch Limburg en aansluitende delen van Duitsland. De formatie komt ook voor in delen van de ondergrond van het noordoosten van België, in het Kempens Bekken. De Formatie van Gulpen is gemiddeld ongeveer 100 meter dik en is onderdeel van de Krijt Groep.

In de groeve Blankenberg is de Formatie van Gulpen zichtbaar en heeft daar de grootste bekende vuursteenbank.[1][2]

De Formatie van Gulpen is een aquifer, een watervoerende laag waar grondwater door heen kan stromen.

Lithologie[bewerken]

De Formatie van Gulpen bestaat grotendeels uit een zachte, zeer fijnkorrelige kalksteen. Dit is het materiaal dat in Limburg mergel heet, maar door geologen krijtgesteente genoemd wordt. Het kalkgehalte varieert tussen de 60% en 95%. Het krijtgesteente is op veel plekken glauconiethoudend. Concreties van vuursteen komen door de hele formatie voor, maar zijn alleen in bepaalde niveaus talrijk. Met name het onderste deel van de formatie bevat veel fossielen van belemnieten en zee-egels.

De Formatie van Gulpen werd gevormd tijdens het laatste deel van het Campanien en het vroegste deel van het daarop volgende Maastrichtien. Deze beide tijdperken zijn onderdeel van het Laat-Krijt; de formatie is ongeveer 73 tot 69 miljoen jaar oud.

De typelocatie van de formatie is de Gulperberg bij het Nederlandse Gulpen.

Stratigrafie[bewerken]

De Formatie van Gulpen wordt opgedeeld in vijf leden of laagpakketten. Van boven naar onder zijn dit de Kalksteen van Lanaye; de Kalksteen van Lixhe; de Kalksteen van Vijlen; de Kalksteen van Beutenaken en de Kalksteen van Zeven Wegen.

Boven op de Formatie van Gulpen is de jongere Formatie van Maastricht te vinden, die voornamelijk uit kalksteen en kalkzandsteen bestaat. De Formatie van Gulpen ligt op haar beurt met een discordantie boven op de oudere Formatie van Vaals.