FrieslandCampina

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Koninklijke FrieslandCampina N.V.
FrieslandCampina logo op de DMV-fabriek in Veghel
Oprichting 30 december 2008
Oprichter(s) fusie tussen Friesland Foods en Campina
Sleutelfiguren Hein Schumacher, CEO
Jaska de Bakker, CFO
Hoofdkantoor Amersfoort
Werknemers 23.877 (2020, gemiddeld in FTE), waarvan 8179 in Nederland (34% van totaal)[1]
Leden 11.100 (melkveebedrijven, per eind 2020)[1]
Actieve leden 16.995 (2020)[1]
Producten Zuivel en voedingsmiddelen
Omzet/jaar € 11,1 miljard (2020)[1]
Winst/jaar € 79 miljoen (2020)[1]
Website frieslandcampina.com
Portaal  Portaalicoon   Economie

Zuivelcoöperatie FrieslandCampina U.A. is een grote, internationaal opererende zuivelcoöperatie, gevormd door melkveehouders in Nederland, België en Duitsland. De onderneming bestaat officieel sinds 30 december 2008 en kwam tot stand na een fusie van de zuivelcoöperaties Friesland Foods en Campina. De feitelijke activiteiten van de coöperatie vinden plaats in Koninklijke FrieslandCampina N.V. In december 2004 ontving Friesland Foods het predicaat Koninklijk ter gelegenheid van het 125-jarig bestaan. De officiële naam komt na de fusie dan ook op 'Koninklijke FrieslandCampina' (Engels: Royal FrieslandCampina).

De gevoerde merken zijn onder meer Chocomel, Fristi, Optimel, Mona, Valess (vleesvervanger op basis van melk) en Friesche Vlag.[2]

Fusie van Friesland Foods en Campina[bewerken | bron bewerken]

Campina en Friesland Foods, destijds de twee grootste zuivelcoöperaties van Nederland, kondigden op 19 december 2007 aan te willen fuseren. In april 2008 bereikten beide ondernemingen overeenstemming over een fusieovereenkomst, dit gebeurde na goedkeuring van de ledenraad. De Europese Commissie stemde op 17 december 2008 in met de fusie,[3] met als voorwaarde dat de nieuwe onderneming enkele activiteiten zou afstoten. Het ging daarbij om twee merken voor houdbare zuiveldranken (Yogho! Yogho! en Choco Choco) en twee fabrieken, namelijk in Nijkerk (dagverse zuivel) en Bleskensgraaf (kaas). Zonder deze verkopen zouden de twee bedrijven circa 70-80% van de inkoop van rauwe melk beheersen; een dominante positie in Nederland die de concurrentie niet ten goede zou komen. Nog dezelfde dag keurden veehouders de fusie definitief goed.

Ten tijde van de aankondiging van de fusie was FrieslandCampina op papier de grootste zuivelcoöperatie ter wereld en nummer 3 als zuivelonderneming.[4] De zuivelgigant telde toen ongeveer 22.000 medewerkers, 17.000 aangesloten boeren, een omzet van € 8,3 miljard en 8,7 miljoen ton verwerkte melk.

Ondernemingsstructuur[bewerken | bron bewerken]

De Zuivelcoöperatie FrieslandCampina UA telt ruim 20.000 leden; dit zijn melkveehouders in Nederland, Duitsland en België. Er is een ledenraad die uit 210 leden bestaat. Deze ledenraad kiest de negen bestuursleden van de coöperatie, die ook deel uitmaken van de raad van commissarissen van de onderneming. De Zuivelcoöperatie houdt alle aandelen in Koninklijke FrieslandCampina nv. Deze laatste is weer de enige aandeelhouder van FrieslandCampina Nederland Holding bv, waaronder de vennootschappen vallen waarin de melkverwerkende activiteiten in Nederland zijn ondergebracht.[5]

Activiteiten[bewerken | bron bewerken]

FrieslandCampina tankauto bij de DOMO-fabriek in Bedum

Het productassortiment van FrieslandCampina bestaat uit melk, baby- en kindervoeding, zuiveldranken, yoghurts, desserts, kaas, boter, room, melkpoeder en ingrediënten uit zuivel. De vruchtensappen en vruchtendranken, georganiseerd onder de bedrijfsnaam Riedel, werden in 2017 verkocht.[6] De activiteiten zijn verdeeld over vier divisies:[5]

FrieslandCampina Consumer Dairy
  • De business group Consumer Dairy voorziet consumenten van een scala aan zuivelproducten met nutriënten van melk.
FrieslandCampina Specialised Nutrition
  • De business group Specialised Nutrition biedt zuivel met een hoge voedingswaarde voor specifieke groepen consumenten.
FrieslandCampina Dairy Essentials
  • Deze business group produceert en verkoopt kaas, boter en melkpoeder.
FrieslandCampina Ingredients
  • Produceert ingrediënten, gehaald uit zuivel, voor de voedingsmiddelen- en diervoederindustrie en de farmaceutische industrie. De belangrijkste merken zijn DMV en DOMO.

Het is een zeer internationaal actieve onderneming. Van de totale omzet werd in 2020 meer dan 75% buiten Nederland gerealiseerd. Duitsland is de tweede thuismarkt. In Europa, exclusief Nederland, werd een derde van de omzet behaald en Azië heeft eenzelfde aandeel.[1] Het bedrijf telde in 2020 bijna 24.000 werknemers en verwerkte ruim 11 miljard kilogram melk. In 2009 werd in de hele Europese Unie 133,7 miljard kilogram verwerkt,[5] hetgeen aangeeft dat de onderneming een grote partij is in de melkmarkt.

Enkele merknamen van het bedrijf zijn Friesche Vlag, Vivit, Valess, Optimel, Milner.[7]

In december 2016 nam het een 51% aandelenbelang in Engro Foods in Pakistan, het tweede zuivelbedrijf in het land. FrieslandCampina betaalde hiervoor 436 miljoen euro en versterkte hiermee zijn positie in Centraal-Azië. Andere aandeelhouders in Engro Foods zijn Engro Corporation Ltd. en 9% van de aandelen staan genoteerd op de Pakistan Stock Exchange. Anno begin 2019 worden de prestaties van deze vestiging als "kwakkelend" bestempeld.[7]

Resultaten[bewerken | bron bewerken]

In 2009 is de netto-omzet afgenomen met 14% tot € 8,2 miljard als een gevolg van lagere melkprijzen en de verkoop van activiteiten. Het bedrijfsresultaat voor buitengewone lasten was met 26% gestegen tot € 347 miljoen; inclusief deze bijzondere lasten was het bedrijfsresultaat met slechts 4% omhoog gegaan naar € 258 miljoen. De buitengewone lasten betroffen vooral kosten die verband hielden met de fusie van de twee bedrijven. De winst bedroeg € 182 miljoen.[5]

Hieronder een figuur met de belangrijkste cijfers van FrieslandCampina sinds 2008:

in miljoenen
Jaar[8] Omzet Bedrijfs-
resultaat
Netto-
resultaat
Totaal verwerkte
melk (in kg)
Melkaanvoer van
leden (in kg)
2008 € 9454 € 248 € 135 11.446 8589
2009 € 8160 € 258 € 181 10.755 8685
2010 € 8972 € 434 € 285 10.266 8821
2011 € 9626 € 403 € 216 10.140 8838
2012 € 10.309 € 428 € 274 10.215 8860
2013 € 11.418 € 513 € 327[9] 10.659 9261
2014 € 11.348 € 489 € 303 10.716 9453
2015 € 11.265 € 576 € 343 11.066 10.060
2016 € 11.001 € 563 € 362 11.231 10.774
2017 € 12.110 € 444 € 227 11.433 10.716
2018 € 11.553 € 342 € 203 - 10.375
2019 € 11.297 € 423 € 278 - 10.020
2020 € 11.140 € 268 € 79 - 10.064

Melkprijs aan boeren[bewerken | bron bewerken]

FrieslandCampina betaalt aan de leveranciers van de melk een zogenaamde garantieprijs en de leden krijgen daarbovenop een prestatietoeslag. De garantieprijs is een gemiddelde melkprijs die in omliggende landen aan de boeren werd betaald. De hoogte van de prestatietoeslag is afhankelijk van de financiële resultaten van de onderneming. Van de winst wordt een aantal specifieke vergoedingen afgetrokken en van het restant wordt 25% aan de leden uitbetaald als prestatietoeslag. Leden-melkveehouders die hun melkkoeien ten minste 120 dagen per jaar en minimaal 6 uur per dag in de wei laten grazen ontvangen een premie. In 2012 was deze premie € 0,50 per 100 kg melk.

Vanaf begin 2015 staat de melkprijs fors onder druk. Per 1 april 2015 is het melkquotum afgeschaft en daardoor is de melkaanvoer gestegen.[10] De zuivelexport naar Rusland is vrijwel compleet stilgevallen. De zuivelexport naar China steeg, maar per saldo daalde de totale exportwaarde van zuivel in de eerste vijf maanden van 2015 met ruim 10% ten opzichte van diezelfde periode in 2014.[10] Over heel 2015 kreeg het bedrijf ruim 10% meer melk aangeleverd door de leden. In 2018 was sprake van een kentering in de melkproductie. Het aantal melkkoeien daalde door een minder hoog fosfaatplafond en de melkproductie per koe daalde door de zeer droge zomer.[11]

Hieronder een overzicht van de opbouw van de melkprijs betaald aan boeren sinds 2008. Het verschil tussen de garantieprijs en de totale vergoeding wordt verklaard door een reeks van speciale vergoedingen, waaronder de weidegangtoeslag en reservering en rente op ledenobligaties.

in €/100 kg (excl. BTW bij 4,4% vet en 3,5% eiwit)
Jaar[8] Garantieprijs Totale vergoeding
2008 35,89 36,66
2009 26,40 27,34
2010 32,39 34,35
2011 36,94 38,77
2012 33,87 36,24
2013 39,45 42,49
2014 39,38 42,31
2015 30,68 34,64
2016 28,38 32,26
2017 37,96 40,01
2018 36,05 37,43
2019 35,66 40,00
2020 34,46 35,72

Trivia[bewerken | bron bewerken]

In 2014 won het bedrijf de Koning Willem I-prijs.[12]

Externe link[bewerken | bron bewerken]