FrieslandCampina

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Koninklijke FrieslandCampina N.V.
FrieslandCampina logo op de DMV-fabriek in Veghel
Oprichting 30 december 2008
Oprichter(s) fusie tussen Friesland Foods en Campina
Sleutelfiguren Hein Schumacher, CEO
Hans Janssen, CFO
Hoofdkantoor Amersfoort
Werknemers 22.961 (2021, gemiddeld in FTE), waarvan eenderde in Nederland[1]
Leden 10.564 (melkveebedrijven, per eind 2021)[1]
Actieve leden 15.703 (2021)[1]
Producten Zuivel en voedingsmiddelen
Omzet/jaar € 11,5 miljard (2021)[1]
Winst/jaar € 172 miljoen (2021)[1]
Website frieslandcampina.com
Portaal  Portaalicoon   Economie

Zuivelcoöperatie FrieslandCampina U.A. is een grote, internationaal opererende zuivelcoöperatie, gevormd door melkveehouders in Nederland, België en Duitsland. De onderneming bestaat officieel sinds 30 december 2008 en kwam tot stand na een fusie van de zuivelcoöperaties Friesland Foods en Campina. De feitelijke activiteiten van de coöperatie vinden plaats in Koninklijke FrieslandCampina NV. In december 2004 ontving Friesland Foods het predicaat Koninklijk ter gelegenheid van het 125-jarig bestaan. De officiële naam komt na de fusie dan ook op 'Koninklijke FrieslandCampina' (Engels: Royal FrieslandCampina).

De producten van FrieslandCampina worden in ruim 100 landen wereldwijd verkocht. De gevoerde merken zijn onder meer Chocomel, Fristi, Optimel, Mona, Valess (vleesvervanger op basis van melk) en Friesche Vlag.

Fusie van Friesland Foods en Campina[bewerken | brontekst bewerken]

Campina en Friesland Foods, destijds de twee grootste zuivelcoöperaties van Nederland, kondigden op 19 december 2007 aan te willen fuseren. In april 2008 bereikten beide ondernemingen overeenstemming over een fusieovereenkomst, dit gebeurde na goedkeuring van de ledenraad. De Europese Commissie stemde op 17 december 2008 in met de fusie,[2] met als voorwaarde dat de nieuwe onderneming enkele activiteiten zou afstoten. Het ging daarbij om twee merken voor houdbare zuiveldranken (Yogho! Yogho! en Choco Choco) en twee fabrieken, namelijk in Nijkerk (dagverse zuivel) en Bleskensgraaf (kaas). Zonder deze verkopen zouden de twee bedrijven circa 70-80% van de inkoop van rauwe melk beheersen; een dominante positie in Nederland die de concurrentie niet ten goede zou komen. Nog dezelfde dag keurden veehouders de fusie definitief goed.

Ten tijde van de aankondiging van de fusie was FrieslandCampina op papier de grootste zuivelcoöperatie ter wereld en nummer 3 als zuivelonderneming.[3] De zuivelgigant telde toen ongeveer 22.000 medewerkers, 17.000 aangesloten boeren, een omzet van € 8,3 miljard en 8,7 miljoen ton verwerkte melk.

Ondernemingsstructuur[bewerken | brontekst bewerken]

De Zuivelcoöperatie FrieslandCampina UA telt 17.000 leden; dit zijn melkveehouders in Nederland, Duitsland en België. De leden zijn ingedeeld in 14 districten en ieder district heeft een districtsraad, die bestaat uit tien leden-melkveehouders.[4] Deze leden stellen zichzelf verkiesbaar en worden gekozen door de melkveehouders uit hun district. De 140 districtsraadsleden vormen de ledenraad van FrieslandCampina.[4] Verder vormen de 14 districtsvoorzitters samen het voorzittersoverleg, dit is een klankbord voor het bestuur. Het bestuur van Zuivelcoöperatie FrieslandCampina UA bestaat uit negen leden-melkveehouders die worden benoemd door de ledenraad op bindende voordracht van het voorzittersoverleg van FrieslandCampina. Deze negen leden-melkveehouders besturen de coöperatie, nemen besluiten en zijn verantwoordelijk voor het besluitvormingsproces.[4] De leden van het bestuur maken ook deel uit van de raad van commissarissen van de onderneming Koninklijke FrieslandCampina NV waarvan de Zuivelcoöperatie alle aandelen in handen heeft.

Activiteiten[bewerken | brontekst bewerken]

FrieslandCampina tankauto bij de DOMO-fabriek in Bedum

Het productassortiment van FrieslandCampina bestaat uit melk, baby- en kindervoeding, zuiveldranken, yoghurts, desserts, kaas, boter, room, melkpoeder en ingrediënten uit zuivel. De vruchtensappen en vruchtendranken, georganiseerd onder de bedrijfsnaam Riedel, werden in 2017 verkocht.[5]

Vanaf 1 april 2021 zijn de activiteiten als volgt verdeeld:[1]

FrieslandCampina Food & Beverage
  • Deze business group voorziet consumenten van een scala aan zuivelproducten met nutriënten van melk. Dit is naar omzet gemeten veruit de grootste activiteit.
FrieslandCampina Specialised Nutrition
  • De business group Specialised Nutrition biedt zuivel met een hoge voedingswaarde voor specifieke groepen consumenten.
FrieslandCampina Ingredients
  • Produceert ingrediënten voor kindervoeding en specifieke producten voor volwassenen op het gebied van medische voeding en sportvoeding.
FrieslandCampina Trading
  • Deze business group produceert en verkoopt kaas, boter, melkpoeder en vloeibare producten, zoals rauwe melk, room, magere melk en melkconcentraat.

Het is een zeer internationaal actieve onderneming. Van de totale omzet werd in 2021 meer 60% buiten Nederland gerealiseerd. Duitsland is de tweede thuismarkt. In Europa, exclusief Nederland en Duitsland, werd 13% van de omzet behaald en Azië heeft een omzetaandeel van zo'n 25%.[1] Het bedrijf telde in 2020 bijna 24.000 werknemers en verwerkte ruim 11 miljard kilogram melk. In 2009 werd in de hele Europese Unie 133,7 miljard kilogram verwerkt, hetgeen aangeeft dat de onderneming een grote partij is in de melkmarkt.

Enkele merknamen van het bedrijf zijn Friesche Vlag, Vifit, Valess, Optimel, Milner.[6]

In december 2016 nam het een 51% aandelenbelang in Engro Foods in Pakistan, het tweede zuivelbedrijf in het land. FrieslandCampina betaalde hiervoor 436 miljoen euro en versterkte hiermee zijn positie in Centraal-Azië. Andere aandeelhouders in Engro Foods zijn Engro Corporation Ltd. en 9% van de aandelen staan genoteerd op de Pakistan Stock Exchange. Anno begin 2019 worden de prestaties van deze vestiging als "kwakkelend" bestempeld.[6]

Resultaten[bewerken | brontekst bewerken]

Hieronder een tabel met de belangrijkste cijfers van FrieslandCampina sinds 2008:

in miljoenen
Jaar[7] Omzet Bedrijfs-
resultaat
Netto-
resultaat
Totaal verwerkte
melk (in kg)
Melkaanvoer van
leden (in kg)
2008 € 9454 € 248 € 135 11.446 8589
2009 € 8160 € 258 € 181 10.755 8685
2010 € 8972 € 434 € 285 10.266 8821
2011 € 9626 € 403 € 216 10.140 8838
2012 € 10.309 € 428 € 274 10.215 8860
2013 € 11.418 € 513 € 327[8] 10.659 9261
2014 € 11.348 € 489 € 303 10.716 9453
2015 € 11.265 € 576 € 343 11.066 10.060
2016 € 11.001 € 563 € 362 11.231 10.774
2017 € 12.110 € 444 € 227 11.433 10.716
2018 € 11.553 € 342 € 203 - 10.375
2019 € 11.297 € 423 € 278 - 10.020
2020 € 11.140 € 268 € 79 - 10.064
2021 € 11.501 € 355 € 172 - 9745

Melkprijs aan boeren[bewerken | brontekst bewerken]

FrieslandCampina betaalt aan de leveranciers van de melk een zogenaamde garantieprijs en de leden krijgen daarbovenop een prestatietoeslag. De garantieprijs is een gemiddelde melkprijs die in omliggende landen aan de boeren werd betaald. De hoogte van de prestatietoeslag is afhankelijk van de financiële resultaten van de onderneming. Van de winst wordt een aantal specifieke vergoedingen afgetrokken en van het restant wordt 25% aan de leden uitbetaald als prestatietoeslag. Leden-melkveehouders die hun melkkoeien ten minste 120 dagen per jaar en minimaal 6 uur per dag in de wei laten grazen ontvangen een premie. In 2012 was deze premie € 0,50 per 100 kg melk.

Vanaf begin 2015 staat de melkprijs fors onder druk. Per 1 april 2015 is het melkquotum afgeschaft en daardoor is de melkaanvoer gestegen.[9] De zuivelexport naar Rusland is vrijwel compleet stilgevallen. De zuivelexport naar China steeg, maar per saldo daalde de totale exportwaarde van zuivel in de eerste vijf maanden van 2015 met ruim 10% ten opzichte van diezelfde periode in 2014.[9] Over heel 2015 kreeg het bedrijf ruim 10% meer melk aangeleverd door de leden. In 2018 was sprake van een kentering in de melkproductie. Het aantal melkkoeien daalde door een minder hoog fosfaatplafond en de melkproductie per koe daalde door de zeer droge zomer.[10]

Hieronder een overzicht van de opbouw van de melkprijs betaald aan boeren sinds 2008. Het verschil tussen de garantieprijs en de totale vergoeding wordt verklaard door een reeks van speciale vergoedingen, waaronder de weidegangtoeslag en reservering en rente op ledenobligaties.

in €/100 kg (excl. BTW bij 4,4% vet en 3,5% eiwit)
Jaar[7] Garantieprijs Totale vergoeding
2008 35,89 36,66
2009 26,40 27,34
2010 32,39 34,35
2011 36,94 38,77
2012 33,87 36,24
2013 39,45 42,49
2014 39,38 42,31
2015 30,68 34,64
2016 28,38 32,26
2017 37,96 40,01
2018 36,05 37,43
2019 35,66 40,00
2020 34,46 35,72
2021 37,84 39,88

Trivia[bewerken | brontekst bewerken]

In 2014 won het bedrijf de Koning Willem I-prijs.[11]

Externe link[bewerken | brontekst bewerken]