Monument ter ere van de gebroeders Van Eyck

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Monument ter ere van de gebroeders Van Eyck
Gent eb WIKI049 vaneyck.jpg
Kunstenaar Valentin Vaerwyck (architect), Geo Verbanck (beeldhouwer)
Jaar 1912-1913
Locatie Geraard De Duivelhof, Gent
Portaal  Portaalicoon   Kunst & Cultuur

Het monument ter ere van de gebroeders Van Eyck is een 20e-eeuws gedenkteken in de Belgische stad Gent.[1]

Achtergrond[bewerken]

Met de wereldtentoonstelling van 1913 in aantocht, kregen de architect Valentin Vaerwyck en de beeldhouwer Geo Verbanck de opdracht een monument te maken ter herinnering aan de 15e-eeuwse schilders Hubert van Eyck en Jan van Eyck. Opdrachtgever was schepen Jozef Casier, voorzitter van de Stedelijke Commissie voor Monumenten en Stadsgezichten en directeur van de Wereldtentoonstelling.[2]

Vaerwyck was verantwoordelijk voor de architecturale uitvoering en Verbanck voor het beeldhouwwerk. Ze maakten een ontwerp voor een monument waarin Het Lam Gods centraal stond, een bekend altaarstuk van de gebroeders Van Eyck in de Gentse Sint-Baafskathedraal. Het ontwerp werd echter verworpen. In hun nieuwe ontwerp, zijn de beide broers de centrale figuren. Ze zijn geplaatst op een verhoogde dubbele troon, te midden van vertegenwoordigers uit alle volken die hen hulde komen brengen, met hun rug naar de Vijdkapel, waar Het Lam Gods oorspronkelijk hing.

Voor de totstandkoming van het monument werd internationaal geld ingezameld. Wie zich voor voldoende geld inschreef kon aanspraak maken op een herdenkingsplaquette gemaakt door de beeldhouwer Jules Jourdain.[3] De troon en trappen van het monument werden uitgevoerd in blauwe hardsteen, de beelden werden in brons gegoten bij de Fonderie Nationale des Bronzes. Het geheel werd geplaatst op het Geraard De Duivelhof, een driehoekig pleintje in de directe nabijheid van de Sint-Bataafskathedraal.

Het monument werd op 9 augustus 1913 onthuld, tijdens het congres van de historische en archeologische vereniging van België, in aanwezigheid van onder anderen koning Albert I, organisatoren van de wereldtentoonstelling, autoriteiten van de provincie en de stad Gent en afgevaardigden van diverse kunstacademies in binnen- en buitenland.[4]

In 2013-2015 is het monument gerestaureerd, waarbij onder andere de 19 wapenschilden aan de zij- en achterkant een nieuwe emaillen laag kregen.[5]

Beschrijving[bewerken]

Het monument bestaat twee bronzen beeldengroepen van mannen, vrouwen en kinderen, die kransen en bloemenslingers met zich meedragen. Zij zijn geplaatst aan weerszijden van de op een troon zittende broers Van Eyck, beiden gekleed in 15e-eeuwse dracht. Hubert houdt een opengeslagen bijbel op zijn schoot en heeft aan zijn rechtervoet een palet met kwasten staan, Jan houdt zijn schilderspalet in zijn linkerhand. Het beeld is onder Huberts palet gesigneerd met G Verbanck 1912".

Aan de achterzijde van het monument is een staande, bronzen engel geplaatst als genius van de schilderkunst. De engel heeft de vleugels gespreid en houdt een lauwerkrans in de handen. Aan weerszijden is in de steen achter de engel een Latijnse te lezen:

Aanhalingsteken openen

Eximiis Pictoribus Huberto et Johanni Van Eyck
Belgarum Aliarumque Gentium Aere Publico Privatoque

Aanhalingsteken sluiten

Aan de zij- en achterkant van het monument zijn in brons uitgevoerde wapenschilden geplaatst van de landen die hebben bijgedragen aan de totstandkoming van het monument.

Afbeeldingen[bewerken]

Literatuur[bewerken]

  • Hommage international au frères Hubert et Jean van Eyck : monument érigé en 1913 a l'occasion de l'Exposition Universelle et Internationale de Gand (1914). Gent: V van Doosselaere. 63 p.
  • Gent 1913 - Monument Gebroeders Van Eyck van G. Verbanck en V. Vaerwyck (2013). Gent: Erfgoedmemo 66 - Sophie Derom & Anne-Marie Verhofsté. 4 p.
  • Geo Verbanck, beeldhouwer (1995). Gent: Kleine Cultuurgids Provincie Oost-Vlaanderen - Anthony Demey. 64p. (digitale versie)

Zie ook[bewerken]