Orgasme

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Zie het artikel Voor de gelijknamige cocktail, zie Orgasme (cocktail).
uitspraak: "Orgasme"

Een orgasme, ook wel climax (hoogtepunt) of klaarkomen genoemd, is het lichamelijke en geestelijke hoogtepunt van een seksuele stimulering. Een orgasme kan optreden door stimulatie van uitwendige geslachtsorganen, door masturbatie, door stimulatie door de partner (oraal ofwel met de handen door vingeren resp. aftrekken) of tijdens seksueel contact.

Het menselijk orgasme[bewerken]

De man[bewerken]

Een man bereikt een orgasme door zich af te trekken

Een orgasme bij een man gaat gewoonlijk gepaard met een ejaculatie. Fysiologisch bestaat deze uit snelle ritmische samentrekkingen van de prostaat en de spieren bij de basis van de penis, waardoor het in de bijballen opgeslagen sperma via de urinebuis naar buiten wordt gestuwd. De duur en intensiteit van het voorspel kunnen invloed hebben op de orgastische sensatie.

Het orgasme duurt normaal tussen 3 en 10 seconden. Het is gewoonlijk, maar niet altijd, een zeer groot genot. Het is mogelijk om een orgasme te hebben zonder ejaculatie. Dit komt vaak voor bij kinderen in de puberteit die nog geen sperma produceren maar al wel masturberen. Ook een ejaculatie zonder een orgasme is mogelijk. Voortekenen van een naderend orgasme bij de man zijn het zwellen van de zaadballen, en het optrekken van de zaadballen hoog in de balzak (scrotum). Het orgasme wordt veroorzaakt door prikkeling van zenuwuiteinden in de penis, vooral in het gebied vanaf het frenulum tot aan het scrotum, en in mindere mate ook aan de rand van de eikel.

Na een orgasme is er voor een man een rustperiode nodig voordat hij weer tot een nieuw hoogtepunt kan worden gebracht. Deze rustperiode kan, afhankelijk van de persoon en van zijn leeftijd, variëren van een minuut tot meer dan een half uur. Stimulatie van de penis gedurende de rustperiode kan zeer onprettig of zelfs pijnlijk zijn.

De vrouw[bewerken]

Een tekening van Gustav Klimt waarin een halfnaakte vrouw met dichte ogen masturbeert zodat zij waarschijnlijk een orgasme zal krijgen.

De meeste vrouwen kennen alleen clitorale orgasmen. Zij komen tot een hoogtepunt door stimulatie van de clitoris en niet door penetratie.[1] Maar de vaginale stimulans wordt vaak wel als belangrijk ervaren[bron?], om het orgasme vollediger en intenser te maken. Dit heeft waarschijnlijk te maken met de aanwezigheid van vaginale lagen en zenuwuiteinden in combinatie met de uitbreiding van de clitoris naar de vagina. In 1998 toonde wetenschappelijk onderzoek aan dat de clitoris een groter orgaan is, dan aanvankelijk werd gedacht. Het vrouwelijke zwellichaam dat aan de buitenzijde slechts zichtbaar is als een knopje, loopt inwendig diep door in een vorkachtige vertakking die de vagina aan twee kanten omsluit. Het ervaren van inwendige orgasmen zou dus te maken kunnen hebben met de verborgen grootte van de clitoris.[2]

Voordat een vrouw een orgasme heeft wordt de vagina vochtig, en zwelt de clitoris op door een vergroting van de bloedstroom die in het sponsachtige weefsel van de clitoris wordt vastgehouden. Sommige vrouwen worden voor een orgasme rood over een groot deel van het lichaam, doordat de bloeddoorstroming van de huid toeneemt. Wanneer een vrouw dicht bij een orgasme komt, verdwijnt de clitoris in een huidplooi en de kleine schaamlippen worden donkerder van kleur. Aan het begin van het orgasme trekt de vagina zich door de spieren eromheen samen en neemt de vagina 30% in omvang af. De baarmoeder en de spieren rond de vagina trekken zich tijdens het orgasme een aantal malen ritmisch samen. Sommige vrouwen hebben een veel heviger orgasme wanneer de G-plek gestimuleerd wordt.

Bij een orgasme is er een sterke deactivatie van de amygdalae en grote delen van de prefrontale cortex (angst en alertheidscentra).

Tijdens een orgasme bij de vrouw komen grote hoeveelheden oxytocine vrij, wat een belangrijke rol speelt bij het faciliteren van het transport van spermacellen door de vagina, met het doel de conceptie te bevorderen.[3] Sperma bevat zelf ook oxytocine.[4] Seksuele opwinding verhoogt de oxytocinespiegels ook enigszins, maar bij een orgasme komen grote hoeveelheden oxytocine vrij en wel meer naarmate het orgasme als beter wordt ervaren.

Nadat het orgasme voorbij is, komt de clitoris weer tevoorschijn en neemt binnen 10 minuten zijn normale omvang weer aan. Sommige vrouwen hebben geen rustperiode zoals mannen, en kunnen snel na een orgasme tot een nieuw hoogtepunt komen wanneer de stimulatie doorgaat.

Eén op de tien vrouwen bereikt nooit een orgasme. Dit wordt anorgasmie genoemd.

Frequentie[bewerken]

Hoewel het niet eenvoudig is om hierover objectieve gegevens te verkrijgen is er toch wel iets te zeggen over het aantal orgasmes per tijdseenheid. Jongens en jonge mannen geven vaak aan meer dan 1 orgasme per dag te hebben, middels masturbatie of door een partner bewerkstelligd. Dit neemt met de leeftijd af. Bij de vrouw lijkt het aantal orgasmes minder een autonome behoefte te zijn: het wordt in sterkere mate bepaald door de aanwezigheid van en de kwaliteit van de relatie met een partner. Het onvermogen bij vrouwen en mannen om een orgasme te krijgen wordt anorgasmie genoemd.

Onvrijwillige orgasmes[bewerken]

Orgasmes vinden niet altijd vrijwillig plaats. Soms vinden ze met minimale onbedoelde stimulatie plaats, of spontaan.

Het meest bekende voorbeeld is de natte droom, waarbij een persoon in zijn/haar slaap tijdens een veelal seksueel getinte droom een orgasme krijgt.

Bepaalde activiteiten kunnen eveneens een orgasme uitlokken zonder dat de persoon dit had bedoeld. Voorbeelden zijn paardrijden of fietsen waarbij voortdurend druk op de genitaliën wordt uitgeoefend, een onderzoek bij de dokter en bepaalde gymnastiekoefeningen. Ook kunnen bepaalde medicijnen spontane orgasmes als bijwerking hebben. Soms kan dit leiden tot schaamte of een afkeer van de activiteit die tot het orgasme heeft geleid.

Iemand die onvrijwillig seksueel gestimuleerd wordt kan een ongewenst orgasme krijgen.

Antidepressiva van het type selectieve serotonine-heropnameremmer, zoals paroxetine remmen het enzym stikstofmonoxide synthase. Dit enzym produceert stikstofmonoxide (NO), een stof die het gladde spierweefsel van het zwellichaam van de penis verslapt. Door deze verslapping vult het zwellichaam zich met bloed en treedt een erectie op. Door remming van dit enzym verhindert paroxetine een goed optreden van de erectie en daardoor ook het gemak waarmee een orgasme wordt bereikt.

In zeldzame gevallen kan ook de synthetische drug GHB een orgasmestuip (een exuberante convulsie van de vulva-regio) veroorzaken.

Zie ook[bewerken]

Icoontje WikiWoordenboek Zoek orgasme op in het WikiWoordenboek.