Lee Harvey Oswald
Lee Harvey Oswald (New Orleans, Louisiana, 18 oktober 1939 – Dallas, Texas, 24 november 1963) is de vermoedelijke moordenaar van de Amerikaanse president John F. Kennedy, hoewel er nooit een rechtszaak kon worden aangespannen om zijn schuld te bewijzen. Of hij daadwerkelijk schuldig was, is een onderwerp van voortdurende discussie, controverse en complottheorieën. Er bestaat discussie of het tegen hem verzamelde bewijsmateriaal wel voldoende zou zijn geweest voor een veroordeling.
De na de moord op de president benoemde officiële onderzoekscommissie, de Commissie-Warren, wees hem als enige dader aan. Deze conclusie werd later van verschillende kanten aangevochten. Twee dagen na de moord op Kennedy werd Oswald op het politiebureau van Dallas vermoord door nachtclubeigenaar Jack Ruby, waardoor hij niet meer kon worden voorgeleid en er geen proces tegen hem werd gevoerd.
Inhoud |
[bewerken] Levensloop
Oswald werd geboren in New Orleans in de staat Louisiana. Hij had een zeer onrustige jeugd: zijn vader stierf voor zijn geboorte en zijn moeder was twistziek, hoewel ze hem ook adoreerde. Het gezin, met nog een oudere broer en een halfbroer, was voor Oswalds achttiende verjaardag al 22 maal verhuisd, en Lee had 12 verschillende scholen bezocht. Na zijn achttiende verjaardag kwam hij bij het korps mariniers (USMC), waar hij een vreemde eend in de bijt was vanwege zijn leesmanie en zijn interesse in het communisme. Desondanks kreeg hij een training als radarspecialist (waar een hoge veiligheidsklassering voor nodig was). Hij werd gestationeerd op de mariniers luchtvaartbasis El Toro in het Californische Irvine, later op een luchtvaartonderdeel voor de marine in het Japanse Atsugi. Dit was een basis voor spionagevluchten boven de Sovjet-Unie. Hij was in deze tijd geabonneerd op het communistische blad "The Worker" en leerde zichzelf Russisch. Blijkens getuigenissen van zijn medemariniers was hij geen beste scherpschutter, maar toch slaagde hij erin de op een na hoogste onderscheiding voor scherpschieten in de wacht te slepen in de vorm van het bijbehorende insigne.
Hierna verliet hij het korps mariniers, en verbleef hij twee jaar in de Sovjet-Unie, waar hij op 30 april 1961 trouwde met de twee jaar jongere Marina Proesakova, een studente farmacie. Hun eerste kind werd daar geboren in februari 1962. Maar uiteindelijk beviel het hem er niet, en na het vervullen van de vele formaliteiten keerde hij met zijn vrouw terug naar de Verenigde Staten, waar hij diverse baantjes had in het gebied rond Dallas en Fort Worth in Texas. Hij bewoog zich in kringen van anticommunistische Russen, waarvan de belangrijkste de aristocraat George de Mohrenschildt was.
[bewerken] Moord op Kennedy
 Zie Moord op president Kennedy voor het hoofdartikel over dit onderwerp. |
Volgens de Commissie-Warren kocht hij in maart 1963 een geweer en een revolver onder het alias Alek J. Hiddell. Deze werden later in verband gebracht met de moord op de president op 22 november 1963. Oswald werd enkele uren later aangehouden, en ontkende dat hij de schoten op de president had afgevuurd of iets tegen Kennedy te hebben. Tijdens zijn ondervraging door de politie, die deels met een leugendetector plaatsvond, ontkende Oswald het geweer gekocht te hebben. Ook ontkende hij zijn handtekening onder het bestelformulier voor het geweer te hebben geplaatst. Politiek was hij niet gemotiveerd, noch zei hij lid te zijn van de Communistische Partij. Tegen journalisten zei hij later: I didn't shoot anyone en I'm just a patsy (Ik heb niemand neergeschoten, ik ben slechts een zondebok).
[bewerken] Onschuldig?
De onschuld van Oswald werd later ondersteund door tal van critici van het officiële onderzoek naar de moord op de president; de belangrijkste van hen was Jim Garrison, officier van justitie te New Orleans, waar Oswald in de tijd voor de moord ook regelmatig te vinden was, en waar hij vele ontmoetingen had in het anticommunistische circuit. Op Garrisons boek Op het spoor van de moordenaars baseerde de cineast Oliver Stone zijn geruchtmakende film JFK uit 1991, waarin de vermoedelijke moordenaars van de president worden gezocht in kringen van de CIA, en Oswald als geheim agent bezig is om door te dringen in een ogenschijnlijk communistisch complot, met de bedoeling de moord te voorkomen. Ook recentelijk werd zijn onschuld bevestigd door de voormalige CIA-man James Files, die beweert dat hijzelf het dodelijke schot op de president heeft afgevuurd. Documenten waaruit zou kunnen blijken of Oswald inderdaad een geheim agent was, zijn echter tot het jaar 2029 officieel staatsgeheim.
[bewerken] Moord op Oswald
Oswald werd twee dagen na de moord op de president neergeschoten door nachtclubeigenaar Jack Ruby in Dallas te Texas, toen hij op het punt stond om te worden overgebracht naar de lokale gevangenis. Het gebeurde voor de draaiende camera van de Amerikaanse televisie, zodat miljoenen Amerikanen de moord op Oswald rechtstreeks op het scherm konden zien. Oswald werd dodelijk in zijn maag getroffen. In hetzelfde Parklandziekenhuis te Dallas, waar artsen twee dagen eerder hadden gepoogd om president Kennedy te redden, vochten deze nu voor het leven van Oswald, eveneens tevergeefs. Hierdoor kon hij niet aan de rechter worden voorgeleid.
[bewerken] Onderzoek
Door de nieuwe president Lyndon B. Johnson werd op 29 november 1963 de officiële Commissie-Warren opgericht om de moord op de president te onderzoeken. De conclusie van de Commissie luidde dat Oswald Kennedy had vermoord, en dat hij alleen had gehandeld. Deze bevinding van de Commissie-Warren zou later de geschiedenis ingaan als de lone nut theory (theorie van de eenzame gek). In een later onderzoek door de speciale Enquêtecommissie van het Huis van Afgevaardigden aan het eind van de jaren zeventig echter werd de conclusie getrokken dat het wel degelijk om een samenzwering ging, waarbij Lee Harvey Oswald was betrokken.
Volgens dit tweede onderzoek had Oswald drie schoten op Kennedy gevuurd en had hij Kennedy vermoord en Connally verwond, maar er was een vierde schot richting de limousine afgevuurd, en dat was van voren gekomen maar had niets geraakt. De conclusie over het vierde schot was gebaseerd op geluidsmateriaal. De betrouwbaarheid van dat materiaal werd later echter aangevochten. In het tweede onderzoek werd aandacht besteed aan diverse samenzweringstheorieën, waarbij geen duidelijke keuze werd gemaakt voor de ene of de andere theorie. Wel is sindsdien het officiële standpunt van de Amerikaanse overheid over de moord op de president niet langer gelijkluidend met de conclusies van de Commissie-Warren.
Over de vraag wie precies verantwoordelijk is of zijn voor de moord op president Kennedy, wat Oswald daarmee te maken had, en in wiens opdracht Oswald vervolgens vermoord werd, bestaan inmiddels tal van theorieën.
[bewerken] Zie ook
[bewerken] Externe links
- Onderzoekspagina over Lee Harvey Oswald
- Frontlinie: Wie was Lee Harvey Oswald?
- Stond Lee Harvey Oswald voor de ingang van het Schoolboekendepot?
- Oswald als enige dader van de moord op Kennedy
- Lee Harvey Oswald: eenzame schutter of zondebok?
- Biografie van Lee Harvey Oswald
- Misdaadbibliotheek: Lee Harvey Oswald
- Website over het beschieten van de president
- Lee Harvey Oswald in Rusland
- Site over Lee Harvey Oswalds graf
- Lee Harvey Oswalds camera - een Imperial Reflex Duo-Lens - 620.
- De laatste woorden van Lee Harvey Oswald
 |
Zie de categorie Lee Harvey Oswald van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
