Nachtvlinder (dier)
| Nachtvlinders | |||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
 |
|||||||||||||||
| Een nachtvlinder uit de familie van de nachtpauwogen | |||||||||||||||
| Taxonomische indeling | |||||||||||||||
|
|||||||||||||||
| Geen rang | |||||||||||||||
| Heterocera |
|||||||||||||||
 |
|||||||||||||||
| Klerenmot | |||||||||||||||
Afbeeldingen Nachtvlinders op  Wikimedia Commons
|
|||||||||||||||
|
|||||||||||||||
De nachtvlinders of motten (Heterocera) is een benaming voor een aantal vlinders die niet echt een samenhangende taxonomische groep vormen binnen de orde der vlinders (Lepidoptera), die wereldwijd voorkomt. De groep omvat alle vlinders, met uitzondering van de Papilionoidea, de Hesperioidea en de Hedyloidae, die tezamen de dagvlinders vormen.
Verschil tussen dagvlinders en nachtvlinders [bewerken]
Motten zijn bijna niet te onderscheiden van andere vlindersoorten. De benaming Heterocera wordt gebruikt voor nachtvlinders, terwijl Rhopalocera wordt gebruikt voor dagvlinders. Vele pogingen worden gedaan om de vlinders in groepen te verdelen zoals Monotrysia en Ditrysia, Microlepidoptera en Macrolepidoptera of Frenatae en Jugatae. Geen van deze namen kan echter worden gehandhaafd in moderne classificaties, aangezien geen ervan een monofyletische groep vertegenwoordigt (dat wil zeggen dat alle soorten in de groep een gemeenschappelijke voorouder hebben).
Dagvlinders hebben dunne voelsprieten met een verdikt uiteinde, vaak in de vorm van een knopje. Bij nachtvlinders komen andere sprietvormen voor, met name dunne zonder verdikt uiteinde en gekamde sprieten. Alleen de bloeddrupjes zijn nachtvlinders met een dunne spriet met een verdikt uiteinde.
Een aanpassing van dagvlinders aan het overdag vliegen is dat zijn hun vleugels gebruiken om in de zon op te warmen en zo warm genoeg te worden om te vliegen. Nachtvlinders gebruiken in het algemeen het trillen van hun vleugels om voor het vliegen op te warmen.
Niet alle nachtvlinders vliegen ook werkelijk 's nachts. Er zijn ook nachtvlinders, zoals de kolibrievlinder, die voornamelijk overdag vliegen. Zij worden soms aangeduid met "dagactieve nachtvlinders".
Rupsen [bewerken]
De rupsen van nachtvlinders kunnen schadelijk zijn als zij leven van voor de mens nuttige of belangrijke producten. De meeste soorten eten plantaardig materiaal, en sommige zijn beruchte plaaginsecten. Er zijn soorten die eten van kleding, van voedselvoorraden en van dierlijke resten. Voor deze schadelijke soorten wordt vaak het woord mot gebruikt. Dat zie je ook terug in de naam van verschillende schadelijke soorten als klerenmot, wasmot en meelmot.
Nachtvlinderrupsen zijn een belangrijke voedselbron voor vogels.
Enkele van de bekendere nachtvlindersoorten [bewerken]
- De atlasvlinder (Attacus atlas), de grootste nachtvlinder ter wereld.
- Thysania agrippina, de witte mot met de grootste spanwijdte.
- Chrysiridia rhipheus, beschouwd als een van de meest indrukwekkende en mooiste Lepidoptera
- Acherontia, wordt geassocieerd met het bovennatuurlijke en kwaad en is onderwerp geweest in de kunst en films
- Peper-en-zoutvlinder (Biston betularia), bekend onderwerp van studie in de evolutietheorie.
- Actias luna
- Aglossa pinguinalis
- Opodiphthera eucalypti
- Antheraea polyphemus
- Agrotis infusa, waarvan bekend is dat hij de Aborigines tot voedsel heeft gediend.
Nachtvlinders van economisch belang:
- Plakker (Lymantria dispar), een plaag voor hardhoutbomen in Noord-Amerika.
- Helicoverpa zea, een grote plaag voor de landbouw.
- Fruitmot (Cydia pomonella), vooral een plaag van appels, peren en walnotenbomen.
- Lichtbruine appelmot (Epiphyas postvittana), een zeer polyfage plaag.
- Zijdevlinder (Bombyx mori) of zijderups
Bronnen, noten en/of referenties
|
